Właściwości farmakodynamiczne
Duodart 0,5 mg + 0,4 mg

Duodart, zawierający 0,5 mg dutasterydu i 0,4 mg tamsulosyny chlorowodorku, jest lekiem z grupy antagonistów receptorów alfa-adrenergicznych (kod ATC: G04CA52), stosowanym w terapii łagodnego rozrostu gruczołu krokowego (BPH). Dutasteryd działa jako podwójny inhibitor 5-alfa-reduktazy typów 1 i 2, hamując konwersję testosteronu do dihydrotestosteronu (DHT), co prowadzi do zmniejszenia objętości gruczołu krokowego. Tamsulosyna natomiast selektywnie blokuje receptory α1a i α1d-adrenergiczne w mięśniówce gładkiej gruczołu krokowego i szyi pęcherza moczowego, poprawiając przepływ cewkowy. W badaniu klinicznym trwającym 4 lata, obejmującym pacjentów z objętością gruczołu ≥ 30 ml i PSA 1,5-10 ng/ml, terapia skojarzona wykazała istotną poprawę wskaźnika IPSS już od 3. miesiąca oraz wzrost maksymalnego przepływu cewkowego (Qmax) od 6. miesiąca w porównaniu do monoterapii dutasterydem lub tamsulosyną. Po 2 latach średnia poprawa IPSS wyniosła -6,2 jednostki, a Qmax wzrósł o 2,4 ml/s.

Właściwości farmakodynamiczne leku Duodart

Duodart (0,5 mg dutasterydu + 0,4 mg tamsulosyny chlorowodorku) należy do grupy farmakoterapeutycznej antagonistów receptorów alfa-adrenergicznych, kod ATC: G04CA52. Stanowi połączenie dwóch substancji leczniczych o komplementarnym mechanizmie działania, które wspólnie przyczyniają się do szybkiego łagodzenia objawów choroby, zwiększenia przepływu cewkowego oraz zmniejszenia ryzyka ostrego zatrzymania moczu i konieczności interwencji chirurgicznej w leczeniu łagodnego rozrostu gruczołu krokowego.1

Mechanizm działania składników aktywnych

Mechanizm działania Duodartu opiera się na połączeniu dwóch substancji czynnych o różnych profilach farmakodynamicznych:

  • Dutasteryd – działa jako podwójny inhibitor 5-alfa-reduktazy, hamując oba typy izoenzymów (1 i 2), które odpowiadają za konwersję testosteronu do dihydrotestosteronu (DHT). DHT jest androgenem odpowiedzialnym głównie za powiększenie gruczołu krokowego i rozwój łagodnego rozrostu gruczołu krokowego (BPH).2
  • Tamsulosyna – działa jako selektywny antagonista receptorów α1a i α1d-adrenergicznych zlokalizowanych w mięśniówce gładkiej podścieliska gruczołu krokowego i szyi pęcherza moczowego. Warto podkreślić, że około 75% receptorów α1 w gruczole krokowym należy do podtypu α1a.3

Badania kliniczne potwierdzające skuteczność Duodartu

Efektywność terapii skojarzonej dutasterydem i tamsulosyną została potwierdzona w wieloośrodkowym, międzynarodowym badaniu klinicznym, które prowadzono przez 4 lata z zastosowaniem metody podwójnie ślepej próby w równoległych grupach. Badanie obejmowało mężczyzn z umiarkowanym i ciężkim stopniem nasilenia objawów łagodnego rozrostu gruczołu krokowego (BPH), u których wielkość gruczołu wynosiła ≥ 30 ml, a wartość PSA mieściła się w granicach 1,5-10 ng/ml. Pacjenci zostali przydzieleni do trzech grup: terapii dutasterydem w dawce 0,5 mg/dobę (n = 1623), tamsulosyną w dawce 0,4 mg/dobę (n = 1611) lub terapii skojarzonej obydwoma lekami (n = 1610). Warto zaznaczyć, że około 53% uczestników badania stosowało wcześniej produkty lecznicze z grupy inhibitorów 5-alfa-reduktazy lub antagonistów receptora α1-adrenergicznego.4

Pierwszorzędowe i drugorzędowe punkty końcowe po 2 latach leczenia

Głównym punktem końcowym skuteczności w pierwszych dwóch latach terapii była zmiana wartości wskaźnika IPSS (International Prostate Symptom Score) – kwestionariusza zawierającego 8 pytań, opartego na kwestionariuszu AUA-SI, z dodatkowym pytaniem dotyczącym jakości życia. Drugorzędowe punkty końcowe obejmowały zmiany maksymalnego przepływu cewkowego (Qmax) oraz wielkości gruczołu krokowego.5

Wyniki wykazały, że terapia skojarzona zapewniła statystycznie znamienną poprawę w skali IPSS już od 3. miesiąca w porównaniu do dutasterydu i od 9. miesiąca w porównaniu do tamsulosyny. W przypadku parametru Qmax (maksymalny przepływ cewkowy) terapia skojarzona wykazała znamienną poprawę od 6. miesiąca w porównaniu zarówno do dutasterydu, jak i tamsulosyny stosowanych w monoterapii.6

Po dwóch latach leczenia skojarzonego zaobserwowano statystycznie znamienną poprawę średniej skorygowanej wartości wskaźnika w skali oceny objawów o -6,2 jednostki w stosunku do wartości początkowej. Uśredniona poprawa (skorygowana średnia poprawy) wskaźnika przepływu cewkowego od punktu początkowego wynosiła 2,4 ml/sek w terapii skojarzonej, 1,9 ml/sek dla dutasterydu i 0,9 ml/sek dla tamsulosyny. Również wskaźnik BPH (BII) wykazał uśrednioną poprawę od punktu początkowego: -2,1 jednostek dla terapii skojarzonej, -1,7 dla dutasterydu i -1,5 dla tamsulosyny.7

Zarówno poprawa wskaźnika przepływu, jak i BII była statystycznie znamienna w przypadku leczenia skojarzonego w porównaniu ze stosowaniem każdego z produktów leczniczych w monoterapii. Również redukcja całkowitej objętości gruczołu krokowego i objętości strefy przejściowej po 2 latach leczenia była statystycznie znamienna w przypadku leczenia skojarzonego w porównaniu z podawaniem tamsulosyny w monoterapii.8

Pierwszorzędowe i drugorzędowe punkty końcowe po 4 latach leczenia

Głównym punktem końcowym skuteczności po 4 latach leczenia był czas do pierwszego przypadku ostrego zatrzymania moczu lub konieczności leczenia zabiegowego związanego z BPH. Wyniki wykazały, że terapia skojarzona statystycznie istotnie zmniejszała ryzyko wystąpienia tych zdarzeń o 65,8% (p < 0,001; 95% CI 54,7% do 74,1%) w porównaniu do monoterapii tamsulosyną. Częstość występowania ostrego zatrzymania moczu lub leczenia zabiegowego związanego z BPH po 4 latach wynosiła 4,2% dla terapii skojarzonej i 11,9% dla tamsulosyny (p < 0,001).<sup data-drug="Duodart" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Głównym punktem końcowym skuteczności w okresie 4 lat leczenia był czas do pierwszego przypadku ostrego zatrzymania moczu lub konieczności leczenia zabiegowego związanego z BPH. Po 4 latach leczenia, stosowanie terapii skojarzonej statystycznie istotnie zmniejszało ryzyko ostrego zatrzymania moczu lub konieczności leczenia zabiegowego związanego z BPH; 65,8% zmniejszenie ryzyka p < 0,001 (95% CI 54,7% do 74,1%) w porównaniu do tamsulosyny stosowanej w monoterapii. Częstość występowania ostrego zatrzymania moczu lub leczenia zabiegowego związanego z BPH do 4. roku wynosiła 4,2% dla terapii skojarzonej i 11,9% dla tamsulosyny (p 9

W porównaniu do monoterapii dutasterydem, leczenie skojarzone zmniejszało ryzyko ostrego zatrzymania moczu lub konieczności leczenia zabiegowego związanego z BPH o 19,6% (p = 0,18; 95% CI -10,9% do 41,7%). Częstość występowania ostrego zatrzymania moczu lub leczenia zabiegowego związanego z BPH po 4 latach wynosiła 5,2% dla monoterapii dutasterydem.10

Drugorzędowe punkty końcowe skuteczności po 4 latach leczenia obejmowały:

  • czas do wystąpienia progresji klinicznej (zdefiniowanej jako zbiór: pogorszenia IPSS o ≥ 4 punkty, wystąpienia związanych z BPH przypadków ostrego zatrzymania moczu, nietrzymania moczu, zakażeń układu moczowego i niewydolności nerek)
  • zmianę w skali IPSS
  • zmiany maksymalnego przepływu cewkowego (Qmax)
  • zmiany objętości gruczołu krokowego11

Szczegółowe wyniki po 4 latach leczenia

Oceniana zmienna Terapia skojarzona Dutasteryd Tamsulosyna
Ostre zatrzymanie moczu lub leczenie zabiegowe związane z BPH (%) 4,2 5,2 11,9a
Progresja kliniczna* (%) 12,6 17,8b 21,5a
IPSS (jednostki) [Wartość początkowa] Miesiąc 48 (zmiana względem wartości początkowej) [16,6] -6,3 [16,4] -5,3b [16,4] -3,8a
Qmax (ml/s) [Wartość początkowa] Miesiąc 48 (zmiana względem wartości początkowej) [10,9] 2,4 [10,6] 2,0 [10,7] 0,7a
Objętość gruczołu krokowego (ml) [Wartość początkowa] Miesiąc 48 (% zmiany względem wartości początkowej) [54,7] -27,3 [54,6] -28,0 [55,8] +4,6a
Objętość strefy przejściowej w obrębie gruczołu krokowego (ml)# [Wartość początkowa] Miesiąc 48 (% zmiany względem wartości początkowej) [27,7] -17,9 [30,3] -26,5 [30,5] 18,2a
Wskaźnik wpływu BPH (BII) (jednostki) [Wartość początkowa] Miesiąc 48 (zmiana względem wartości początkowej) [5,3] -2,2 [5,3] -1,8b [5,3] -1,2a
Pytanie 8 w IPSS (Stan zdrowia w związku z BPH) (jednostki) [Wartość początkowa] Miesiąc 48 (zmiana względem wartości początkowej) [3,6] -1,5 [3,6] -1,3b [3,6] -1,1a

Wartości początkowe są wartościami średnimi i zmiany względem wartości początkowej są również uśrednione.

* Progresja kliniczna została zdefiniowana jako zbiór: pogorszenia IPSS o ≥ 4 punkty, wystąpienia związanych z BPH przypadków ostrego zatrzymania moczu, nietrzymania moczu, zakażeń układu moczowego, i niewydolność nerek.

# Mierzone w wybranych ośrodkach (13% w grupie zrandomizowanych pacjentów).

a. Dla terapii skojarzonej uzyskano znamienność statystyczną (p < 0,001) w porównaniu do tamsulosyny po 48 miesiącach.

b. Dla terapii skojarzonej uzyskano znamienność statystyczną (p < 0,001) w porównaniu do dutasterydu po 48 miesiącach.

Najważniejsze właściwości farmakodynamiczne Duodartu

Podsumowując dane farmakodynamiczne, Duodart (połączenie dutasterydu i tamsulosyny) wykazuje skuteczne działanie w leczeniu łagodnego rozrostu gruczołu krokowego poprzez dwa uzupełniające się mechanizmy: inhibicję 5-alfa-reduktazy przez dutasteryd prowadzącą do redukcji poziomów DHT oraz blokadę receptorów α1a i α1d-adrenergicznych przez tamsulosynę. Terapia skojarzona skutecznie zmniejsza objętość gruczołu krokowego, poprawia przepływ cewkowy, łagodzi objawy związane z BPH oraz istotnie zmniejsza ryzyko ostrego zatrzymania moczu i konieczności leczenia zabiegowego, co zostało potwierdzone w długoterminowych badaniach klinicznych trwających 4 lata.<sup data-drug="Duodart" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Dla terapii skojarzonej uzyskano znamienność statystyczną (p < 0,001) w porównaniu do tamsulosyny po 48 miesiącach. […] Dla terapii skojarzonej uzyskano znamienność statystyczną (p 12

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl