Działania niepożądane
Dulxetenon 90 mg
Dulxetenon, zawierający duloksetynę w dawkach 90 mg i 120 mg, jest stosowany w leczeniu zaburzeń depresyjnych i lękowych, również u dzieci i młodzieży. Profil bezpieczeństwa obejmuje najczęściej nudności, ból głowy, suchość w jamie ustnej, senność oraz zawroty głowy, które zwykle mają łagodne lub umiarkowane nasilenie i ustępują podczas kontynuacji terapii. Nagłe przerwanie leczenia może wywołać objawy odstawienia, takie jak zawroty głowy, parestezje, zaburzenia snu, nudności, drżenia i lęk, dlatego zaleca się stopniowe zmniejszanie dawki. U dzieci i młodzieży obserwowano zmniejszenie masy ciała średnio o 0,1 kg po 10 tygodniach oraz niewielkie zmiany w tempie wzrostu (do 2% mniejszy wzrost u dzieci 7-11 lat). Monitorowanie parametrów klinicznych, w tym masy ciała i wzrostu, jest wskazane.
Działania niepożądane leku Dulxetenon (duloksetyna)
Dulxetenon to produkt leczniczy zawierający substancję czynną duloksetynę (w postaci chlorowodorku), dostępny w formie kapsułek dojelitowych twardych w dawkach 90 mg i 120 mg. Podczas stosowania tego leku mogą wystąpić różnorodne działania niepożądane, które należy monitorować w trakcie terapii.1
Ogólna charakterystyka profilu bezpieczeństwa
Profil bezpieczeństwa duloksetyny charakteryzuje się występowaniem najczęściej takich objawów jak: nudności, ból głowy, suchość w jamie ustnej, senność i zawroty głowy. Większość z tych działań niepożądanych ma łagodne lub umiarkowane nasilenie, pojawia się krótko po rozpoczęciu leczenia i zazwyczaj ustępuje w miarę kontynuowania terapii.2
Objawy odstawienia podczas przerwania leczenia
Przerwanie stosowania duloksetyny, szczególnie gdy następuje w sposób nagły, może prowadzić do wystąpienia objawów odstawienia. Do najczęściej występujących należą: zawroty głowy, zaburzenia czucia (w tym parestezje lub wrażenie porażenia prądem, szczególnie w obrębie głowy), zaburzenia snu (bezsenność, nasilone marzenia senne), zmęczenie, senność, pobudzenie lub lęk, nudności i/lub wymioty, drżenie, bóle głowy, bóle mięśni, drażliwość, biegunka, nadmierna potliwość oraz zawroty głowy pochodzenia obwodowego.3
W przypadku stosowania produktów z grupy SSRI oraz SNRI, objawy odstawienia są zazwyczaj łagodne lub umiarkowane i przemijające, jednak u części pacjentów mogą one przybierać ciężką postać i/lub utrzymywać się przez dłuższy czas. Z tego powodu zaleca się stopniowe zmniejszanie dawki, gdy kontynuacja leczenia duloksetyną nie jest już konieczna.4
Zastosowanie u dzieci i młodzieży
W badaniach klinicznych duloksetyną leczono łącznie 509 pacjentów w wieku 7-17 lat z dużymi zaburzeniami depresyjnymi oraz 241 pacjentów w tym samym przedziale wiekowym z zaburzeniami lękowymi uogólnionymi. Profil działań niepożądanych obserwowany u dzieci i młodzieży był generalnie podobny do profilu u osób dorosłych.5
Podczas terapii duloksetyną u dzieci i młodzieży obserwowano pewne specyficzne efekty fizjologiczne:
- Zmniejszenie masy ciała – u 467 pacjentów z grupy dzieci i młodzieży przyjmujących duloksetynę odnotowano zmniejszenie masy ciała średnio o 0,1 kg po 10 tygodniach, podczas gdy u 353 pacjentów otrzymujących placebo zaobserwowano zwiększenie masy ciała średnio o 0,9 kg. Po okresie przedłużenia badania (4-6 miesięcy) pacjenci zwykle wykazywali tendencję do odzyskiwania przewidywanej masy ciała.6
- Wpływ na wzrost – w badaniach trwających do 9 miesięcy u dzieci i młodzieży leczonych duloksetyną obserwowano mniejszy o 1% całkowity średni wzrost na siatce centylowej (mniejszy o 2% u dzieci w wieku 7-11 lat i większy o 0,3% u młodzieży w wieku 12-17 lat).7
Szczegółowe zestawienie działań niepożądanych
Poniżej przedstawiono tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych zgłaszanych podczas stosowania duloksetyny, zarówno w ramach spontanicznych zgłoszeń, jak i obserwowanych podczas badań klinicznych kontrolowanych placebo.8
| Częstość występowania | Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Opis |
|---|---|---|---|
| Bardzo często (≥1/10) |
Zaburzenia układu nerwowego | Ból głowy, senność | Najczęstsze neurologiczne działanie niepożądane, zwykle o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Nudności, suchość w jamie ustnej | Najczęściej zgłaszane objawy żołądkowo-jelitowe, pojawiające się przeważnie na początku terapii | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Zawroty głowy | Przede wszystkim występujące w początkowym okresie leczenia | |
| Często (≥1/100 do <1/10) |
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Zmniejszenie łaknienia | Może prowadzić do utraty masy ciała i anoreksji |
| Zaburzenia psychiczne | Bezsenność, pobudzenie, zmniejszenie libido, lęk, zaburzenia orgazmu, nietypowe sny | Zaburzenia snu i dysfunkcje seksualne często towarzyszące stosowaniu leków przeciwdepresyjnych | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Letarg, drżenie, parestezja | Objawy neurologiczne często towarzyszące depresji i jej leczeniu | |
| Zaburzenia oka | Niewyraźne widzenie | Przejściowe zaburzenie akomodacji | |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Szumy w uszach | Mogą utrzymywać się także po zakończeniu leczenia | |
| Zaburzenia serca | Kołatanie serca | Odczuwanie własnej czynności serca, często wiąże się z niepokojem | |
| Zaburzenia naczyniowe | Zwiększenie ciśnienia tętniczego krwi, nagłe zaczerwienienie twarzy | Wymaga monitorowania ciśnienia krwi, zwłaszcza na początku leczenia | |
| Zaburzenia układu oddechowego | Ziewanie | Łagodny objaw występujący przeważnie w początkowej fazie terapii | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Zaparcie, biegunka, ból brzucha, wymioty, niestrawność, wzdęcia | Zaburzenia funkcji układu pokarmowego, występujące najczęściej w pierwszych tygodniach leczenia | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Zwiększona potliwość, wysypka, nocne pocenie | Objawy dermatologiczne mogące wskazywać na reakcję alergiczną | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe | Ból mięśniowo-szkieletowy, kurcze mięśni | Dolegliwości o charakterze bólowym i zaburzenia napięcia mięśniowego | |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Bolesne lub utrudnione oddawanie moczu, częstomocz | Dysfunkcje układu moczowego, rzadko wymagające przerwania leczenia | |
| Zaburzenia układu rozrodczego | Zaburzenia erekcji, opóźniona ejakulacja, zaburzenia menstruacyjne | Dysfunkcje seksualne i hormonalne związane z mechanizmem działania leku | |
| Zaburzenia ogólne | Upadki, zmęczenie | Upadki częściej występują u osób w podeszłym wieku (≥65 lat) | |
| Badania diagnostyczne | Zmniejszenie masy ciała | Może wymagać monitorowania, zwłaszcza u pacjentów z niedowagą | |
| Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) |
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Zapalenie krtani | Infekcja górnych dróg oddechowych |
| Zaburzenia endokrynologiczne | Niedoczynność tarczycy | Wymaga oceny czynności tarczycy | |
| Zaburzenia metabolizmu | Hiperglikemia (zgłaszana głównie u pacjentów chorych na cukrzycę) | Może nasilać objawy cukrzycy, wymaga monitorowania | |
| Zaburzenia psychiczne | Samobójcze myśli, zaburzenia snu, bruksizm, dezorientacja, apatia | Przypadki myśli i zachowań samobójczych zgłaszane były podczas terapii duloksetyną lub wkrótce po zakończeniu leczenia. Wymagają natychmiastowej interwencji | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Drgawki kloniczne mięśni, akatyzja, nerwowość, zaburzenia uwagi, zaburzenia smaku, dyskineza, zespół niespokojnych nóg, pogorszenie jakości snu | Objawy neurologiczne wymagające monitorowania, zwłaszcza akatyzja i zaburzenia ruchowe | |
| Zaburzenia oka | Rozszerzenie źrenicy, zaburzenia widzenia | Wpływ na układ wzrokowy, wymagający oceny okulistycznej w razie utrzymywania się objawów | |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Zawroty głowy spowodowane zaburzeniami błędnika, ból ucha | Zaburzenia równowagi pochodzenia obwodowego | |
| Zaburzenia serca | Tachykardia, arytmia nadkomorowa (głównie migotanie przedsionków) | Wymagają oceny kardiologicznej, zwłaszcza u pacjentów z chorobami serca | |
| Zaburzenia naczyniowe | Omdlenia, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie ortostatyczne, uczucie zimna w kończynach | Niedociśnienie ortostatyczne oraz omdlenia zgłaszane były szczególnie w początkowym okresie leczenia | |
| Zaburzenia układu oddechowego | Ucisk w gardle, krwawienie z nosa | Wymagają diagnostyki w przypadku utrzymywania się | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Krwotok z przewodu pokarmowego, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie żołądka i jelit, odbijanie się ze zwracaniem treści żołądkowej lub gazu, zapalenie błony śluzowej żołądka, zaburzenia połykania, obecność świeżej krwi w kale, nieprzyjemny oddech | Krwawienia z przewodu pokarmowego wymagają natychmiastowej oceny medycznej | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zapalenie wątroby, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT, fosfataza alkaliczna) | Wymaga monitorowania parametrów wątrobowych | |
| Zaburzenia skóry | Pokrzywka, kontaktowe zapalenie skóry, zimne poty, wrażliwość na światło, zwiększona tendencja do powstawania siniaków | Reakcje skórne mogące wskazywać na nadwrażliwość | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe | Sztywność mięśni, drganie mięśni, szczękościsk | Objawy niepożądane ze strony układu mięśniowego | |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Zatrzymanie moczu, uczucie parcia na pęcherz, oddawanie moczu w nocy, nadmierne wydzielanie moczu, zmniejszenie diurezy, nieprawidłowy zapach moczu | Dysfunkcje układu moczowego wymagające oceny urologicznej | |
| Zaburzenia układu rozrodczego | Krwotok w obrębie dróg rodnych, objawy menopauzy, mlekotok, zaburzenia seksualne, ból jąder | Zaburzenia hormonalne i seksualne związane z działaniem leku | |
| Zaburzenia ogólne | Ból w klatce piersiowej, złe samopoczucie, uczucie zimna, pragnienie, dreszcze, uczucie gorąca, zaburzenia chodu | Niespecyficzne objawy ogólne | |
| Badania diagnostyczne | Zwiększenie masy ciała, zwiększenie aktywności fosfokinazy kreatynowej we krwi, zwiększenie stężenia potasu we krwi, zwiększenie stężenia cholesterolu we krwi | Zmiany parametrów laboratoryjnych wymagające monitorowania | |
| Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) |
Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcja anafilaktyczna, zespół nadwrażliwości | Ciężkie reakcje alergiczne wymagające natychmiastowej interwencji |
| Zaburzenia metabolizmu | Odwodnienie, hiponatremia, zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego (SIADH) | Zaburzenia elektrolitowe wymagające monitorowania, zwłaszcza u osób starszych | |
| Zaburzenia psychiczne | Stan pobudzenia maniakalnego, omamy, agresja i gniew | Przypadki agresji i przejawów gniewu zgłaszane były szczególnie w początkowym okresie leczenia lub po zakończeniu leczenia | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Zespół serotoninowy, drgawki, niepokój psychoruchowy, objawy pozapiramidowe | Zespół serotoninowy to stan zagrożenia życia, wymagający natychmiastowego odstawienia leku | |
| Zaburzenia oka | Jaskra | Wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego, wymagający oceny okulistycznej | |
| Zaburzenia naczyniowe | Przełom nadciśnieniowy | Stan nagłego wzrostu ciśnienia tętniczego wymagający interwencji | |
| Zaburzenia układu oddechowego | Śródmiąższowa choroba płuc, eozynofilowe zapalenie płuc | Poważne powikłania płucne, wymagające natychmiastowej diagnostyki i leczenia | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Mikroskopowe zapalenie jelita grubego | Rzadkie powikłanie jelitowe | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Ostre uszkodzenie wątroby, niewydolność wątroby, żółtaczka | Poważne zaburzenia funkcji wątroby, wymagające natychmiastowego przerwania leczenia | |
| Zaburzenia skóry | Zespół Stevensa-Johnsona, obrzęk naczynioruchowy, zapalenie naczyń skóry | Ciężkie reakcje skórne zagrażające życiu, wymagające natychmiastowego odstawienia leku | |
| Zaburzenia układu rozrodczego | Hiperprolaktynemia, krwotok poporodowy | Zaburzenia hormonalne, szczególnie ważne u kobiet w ciąży lub po porodzie | |
| Bardzo rzadko (<1/10 000) |
Brak działań niepożądanych zgłaszanych z częstością bardzo rzadko | ||
Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego Dulxetenon do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.9
Szczególne grupy pacjentów wymagające wzmożonej uwagi
Podczas stosowania Dulxetenonu szczególną uwagę należy zwrócić na następujące grupy pacjentów:
- Pacjenci z myślami i tendencjami samobójczymi – przypadki myśli i zachowań samobójczych zgłaszane były podczas terapii duloksetyną lub wkrótce po zakończeniu leczenia.10
- Osoby w podeszłym wieku (≥65 lat) – u tych pacjentów częściej występują upadki.11
- Pacjenci z chorobami wątroby – ze względu na ryzyko hepatotoksyczności.12
- Dzieci i młodzież – ze względu na potencjalny wpływ na wzrost i rozwój.13
- Pacjenci z cukrzycą – ze względu na ryzyko hiperglikemii.14
Wszelkie podejrzenia działań niepożądanych powinny być zgłaszane na adres: Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: +48 22 49 21 301, fax: +48 22 49 21 309, lub poprzez stronę internetową: https://smz.ezdrowie.gov.pl.15
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania