Przeciwwskazania
Darunavir Synoptis 800 mg

Darunavir Synoptis, dostępny w formie tabletek powlekanych 400 mg i 800 mg, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na darunawir lub substancje pomocnicze, w tym żółcień pomarańczową FCF (E110), laktozę jednowodną oraz glikol propylenowy (E1520). Nie należy go stosować u osób z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (klasa C wg Child-Pugh), ze względu na ryzyko nieprzewidywalnych stężeń leku i nasilonych działań niepożądanych. Darunavir stosowany jest wyłącznie w skojarzeniu z rytonawirem lub kobicystatem, a jednoczesne podawanie z produktami zawierającymi lopinawir/rytonawir, silnymi induktorami CYP3A (np. ryfampicyna, dziurawiec zwyczajny) jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na ryzyko obniżenia stężeń darunawiru i utraty skuteczności terapii.

Przeciwwskazania stosowania leku Darunavir Synoptis

Darunavir Synoptis (tabletki powlekane 400 mg i 800 mg) jest przeciwwskazany w określonych sytuacjach klinicznych. Właściwa ocena przeciwwskazań ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa terapii pacjentów zakażonych HIV. Lekarz powinien dokładnie przeanalizować profil pacjenta przed zaleceniem tego leku antyretrowirusowego, zwracając szczególną uwagę na wymienione poniżej przeciwwskazania.1

Nadwrażliwość i zaburzenia wątroby

Nie należy stosować leku Darunavir Synoptis u pacjentów z nadwrażliwością na darunawir lub jakąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie. Warto pamiętać, że tabletki 400 mg zawierają żółcień pomarańczową FCF (E110), laktozę jednowodną oraz glikol propylenowy (E1520), które mogą wywoływać reakcje alergiczne u predysponowanych pacjentów.2

Lek jest również przeciwwskazany u osób z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (klasa C według skali Child-Pugh). Ta klasyfikacja obejmuje pacjentów z zaawansowaną marskością wątroby, u których metabolizm darunawiru byłby znacząco upośledzony, prowadząc do nieprzewidywalnych stężeń leku w osoczu i potencjalnie nasilonych działań niepożądanych.3

Interakcje między lekami – przeciwwskazania dla obu wzmocnień

Darunavir Synoptis stosuje się w skojarzeniu z substancjami wzmacniającymi – rytonawirem lub kobicystatem. Niezależnie od zastosowanego wzmocnienia, istnieją leki, których jednoczesne stosowanie jest bezwzględnie przeciwwskazane:4

  • Produkt złożony zawierający lopinawir i rytonawir – jednoczesne stosowanie może prowadzić do zaburzeń farmakokinetyki i zmniejszenia skuteczności terapeutycznej.5
  • Silne induktory CYP3A – szczególnie ryfampicyna oraz preparaty ziołowe zawierające dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum). Indukcja enzymatyczna prowadzi do przyspieszonego metabolizmu darunawiru, rytonawiru i kobicystatu, skutkując zmniejszeniem ich stężeń do poziomów subterapeutycznych. Może to prowadzić nie tylko do utraty skuteczności leczenia, ale również do rozwoju oporności na darunawir.6

Dodatkowe przeciwwskazania dla darunawiru wzmocnionego kobicystatem

W przypadku stosowania darunawiru z kobicystatem (a nie z rytonawirem) obowiązują dodatkowe przeciwwskazania. Wynika to z faktu, że darunawir wzmocniony kobicystatem wykazuje większą wrażliwość na indukcję CYP3A niż darunawir wzmocniony rytonawirem.7

W tej sytuacji przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie silnych induktorów CYP3A, takich jak:

  • Karbamazepina – lek przeciwpadaczkowy i stabilizator nastroju
  • Fenobarbital – lek przeciwpadaczkowy i sedatywny
  • Fenytoina – lek przeciwpadaczkowy

Wymienione leki mogą znacząco zmniejszyć ekspozycję na kobicystat i darunawir, prowadząc do utraty efektu terapeutycznego.8

Leki przeciwwskazane ze względu na hamowanie CYP3A

Darunawir, niezależnie od tego czy jest wzmocniony rytonawirem czy kobicystatem, działa jako inhibitor enzymu CYP3A. Mechanizm ten powoduje zahamowanie metabolizmu wielu leków, których klirens jest zależny od aktywności tego enzymu. W efekcie stężenia tych leków mogą znacząco wzrosnąć, prowadząc do ciężkich lub zagrażających życiu działań niepożądanych.9

Poniżej przedstawiono grupy leków, których stosowanie jest przeciwwskazane z darunawirem:

Grupa leków/substancji Substancje czynne Potencjalne zagrożenia
Leki urologiczne Alfuzosyna Ryzyko ciężkiego niedociśnienia
Leki kardiologiczne Amiodaron, beprydyl, dronedaron, iwabradyna, chinidyna, ranolazyna Zaburzenia rytmu serca, potencjalnie śmiertelne
Leki przeciwhistaminowe Astemizol, terfenadyna Wydłużenie odstępu QT, arytmie
Leki przeciwwskazane w zaburzeniach czynności nerek/wątroby Kolchicyna Nasilona toksyczność u pacjentów z upośledzoną funkcją nerek lub wątroby
Alkaloidy sporyszu Dihydroergotamina, ergometryna, ergotamina, metylergonowina Skurcz naczyń, niedokrwienie tkanek
Leki przeciwwirusowe Elbaswir/grazoprewir Zwiększone ryzyko podwyższenia ALT
Leki prokinetyczne Cyzapryd, domperidon Zaburzenia rytmu serca
Inne Dapoksetyna, naloksegol Zwiększone ryzyko działań niepożądanych
Leki psychotropowe Lurazydon, pimozyd, kwetiapina, sertindol Wydłużenie odstępu QT, sedacja, zaburzenia świadomości
Benzodiazepiny Triazolam, midazolam podawany doustnie Przedłużona sedacja, depresja oddechowa
Inhibitory PDE-5 Syldenafil (w leczeniu nadciśnienia płucnego), awanafil Zwiększone ryzyko działań niepożądanych związanych z PDE-5
Leki hipolipemizujące Symwastatyna, lowastatyna, lomitapid Miopatia, rabdomioliza
Leki przeciwzakrzepowe Dabigatran, tikagrelor Zwiększone ryzyko krwawień

Powyższe przeciwwskazania dotyczą darunawiru wzmocnionego zarówno rytonawirem, jak i kobicystatem.10

Szczególne uwagi dotyczące midazolamu

Należy zwrócić uwagę, że przeciwwskazanie dotyczy jedynie doustnej formy midazolamu. W przypadku podawania parenteralnego tego leku istnieją określone środki ostrożności, które powinny być przestrzegane podczas równoczesnego stosowania z darunawirem. Podanie dożylne midazolamu powinno odbywać się w warunkach umożliwiających ścisłe monitorowanie kliniczne i odpowiednią interwencję medyczną w przypadku depresji oddechowej i/lub przedłużonej sedacji.11

Wyjaśnienie dotyczące kolchicyny

W przypadku kolchicyny przeciwwskazanie do łącznego stosowania z darunawirem dotyczy wyłącznie pacjentów z już istniejącymi zaburzeniami czynności nerek i/lub wątroby. U tych osób zwiększone stężenie kolchicyny związane z hamowaniem CYP3A może prowadzić do poważnych działań niepożądanych, włącznie z zagrażającą życiu toksycznością.12

Syldenafil w konkretnych wskazaniach

Ważne jest również rozróżnienie dotyczące syldenafilu. Przeciwwskazanie obejmuje jego stosowanie w leczeniu tętniczego nadciśnienia płucnego, gdzie wymagane są wyższe dawki niż w leczeniu zaburzeń erekcji. Zastosowanie syldenafilu w tym wskazaniu łącznie z darunawirem mogłoby prowadzić do niebezpiecznego zwiększenia stężenia leku i nasilenia działań niepożądanych.13

  1. 19.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl