Przeciwwskazania stosowania leku Darazur. Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tego leku?

Deksametazon fosforan w postaci kropli do oczu (Darazur 1 mg/ml) jest preparatem glikokortykosteroidowym przeznaczonym do stosowania okulistycznego. Ze względu na potencjalne ryzyko poważnych powikłań wynikających z jego stosowania, należy bezwzględnie przestrzegać przeciwwskazań do jego stosowania. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące sytuacji klinicznych, w których stosowanie leku Darazur jest przeciwwskazane.¹

Zakażenia oka oporne na leczenie przeciwzakaźne

Stosowanie deksametazonu w kroplach do oczu jest przeciwwskazane w przypadku zakażeń oka opornych na leczenie przeciwzakaźne. Glikokortykosteroidy mogą hamować naturalną odpowiedź immunologiczną organizmu, co może prowadzić do nasilenia procesu infekcyjnego.² Do zakażeń oka, w których stosowanie leku Darazur jest przeciwwskazane, należą:

• Ostre ropne zakażenia bakteryjne – szczególnie te wywołane przez bakterie z rodzaju Pseudomonas oraz prątki (Mycobacterium). Zastosowanie kropli z deksametazonem może prowadzić do pogłębienia infekcji i jej rozprzestrzeniania się.³
• Zakażenia grzybicze oka – glikokortykosteroidy poprzez hamowanie procesów zapalnych mogą maskować objawy infekcji grzybiczej i jednocześnie sprzyjać jej rozwojowi.⁴
• Wirusowe zakażenia gałki ocznej – w szczególności nabłonkowe zapalenie rogówki wywołane przez wirusa opryszczki (dendrytowe zapalenie rogówki), krowianki (ospa krowia), ospy wietrznej oraz większość innych zakażeń wirusowych rogówki i spojówki. Stosowanie kropli zawierających deksametazon może w tych przypadkach prowadzić do szybkiego pogorszenia stanu klinicznego i rozszerzenia infekcji.⁵
• Pełzakowe zapalenie rogówki – stosowanie glikokortykosteroidów miejscowo może sprzyjać namnażaniu się pełzaków i pogłębiać proces zapalny.⁶

Uszkodzenia strukturalne oka

Przeciwwskazaniem do stosowania leku Darazur są również stany kliniczne związane z uszkodzeniem strukturalnym oka, takie jak:⁷

• Perforacja rogówki – zastosowanie deksametazonu może opóźniać procesy naprawcze i zwiększać ryzyko wystąpienia powikłań.
• Owrzodzenie rogówki – stosowanie glikokortykosteroidów może hamować procesy gojenia i prowadzić do pogłębienia owrzodzenia.
• Uszkodzenie rogówki z niepełną epitelializacją – deksametazon może opóźniać proces odbudowy nabłonka rogówki, co zwiększa ryzyko wystąpienia powikłań infekcyjnych i strukturalnych.

Jaskra indukowana sterydami

Stwierdzone nadciśnienie oczne wywołane przez glikokortykosteroid stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania leku Darazur. U pacjentów, u których w przeszłości wystąpiła steroidozależna reakcja wzrostu ciśnienia wewnątrzgałkowego, ponowne zastosowanie kropli z deksametazonem może prowadzić do szybkiego wzrostu ciśnienia wewnątrzgałkowego i rozwoju jaskry wtórnej.⁸

Nadwrażliwość na składniki leku

Nadwrażliwość na substancję czynną (deksametazon fosforan w postaci deksametazonu sodu fosforanu) lub na którąkolwiek substancję pomocniczą leku Darazur stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do jego stosowania. Warto zwrócić uwagę, że preparat zawiera disodu fosforan dwunastowodny (7,450 mg w 1 ml roztworu), co odpowiada 1,976 mg fosforanów w 1 ml roztworu. Całkowita zawartość fosforanów (z substancji czynnej i pomocniczej) wynosi 2,177 mg/ml.⁹¹⁰

Wskazówki kliniczne dotyczące przeciwwskazań

Przed zaleceniem stosowania leku Darazur należy przeprowadzić dokładne badanie okulistyczne w celu wykluczenia obecności przeciwwskazań. Szczególną uwagę należy zwrócić na:

1. Wywiad w kierunku wcześniejszych zakażeń oka i ich charakteru (bakteryjne, wirusowe, grzybicze, pierwotniakowe).
2. Stan nabłonka rogówki – obecność ubytków, owrzodzeń, perforacji.
3. Historię jaskry lub nadciśnienia ocznego indukowanego steroidami.
4. Wcześniejsze reakcje alergiczne na glikokortykosteroidy lub inne składniki kropli do oczu.

W przypadku wątpliwości co do etiologii obserwowanych zmian ocznych, przed zastosowaniem kropli z deksametazonem zaleca się przeprowadzenie odpowiednich badań diagnostycznych, takich jak posiewy mikrobiologiczne, badania molekularne lub cytologiczne.¹¹