Przedawkowanie leku Calcium Sandoz + Vitamin D3

Przedawkowanie preparatu Calcium Sandoz + Vitamin D3 (1000 mg + 880 IU) może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych związanych z zaburzeniami gospodarki wapniowo-fosforanowej i nadmiernym stężeniem witaminy D w organizmie. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące objawów przedawkowania oraz postępowania terapeutycznego w takich przypadkach.¹

Objawy kliniczne przedawkowania

Przedawkowanie produktu Calcium Sandoz + Vitamin D3 może doprowadzić do rozwoju triady patologicznej: hiperwitaminozy D, hiperkalciurii (zwiększonego wydalania wapnia z moczem) oraz hiperkalcemii (podwyższonego stężenia wapnia w surowicy). Głównym zespołem objawów związanych z przedawkowaniem jest hiperkalcemia, która może manifestować się szeregiem symptomów o różnym nasileniu.²

W przypadkach ciężkiej hiperkalcemii może dojść do śpiączki i zgonu pacjenta. Długotrwale utrzymujące się wysokie stężenie wapnia w organizmie może prowadzić do nieodwracalnego uszkodzenia nerek, zwapnienia tkanek miękkich, naczyń krwionośnych oraz różnych narządów wewnętrznych.³

Zespół mleczno-alkaliczny

Szczególnym powikłaniem związanym z przedawkowaniem preparatów wapniowych jest zespół mleczno-alkaliczny. Obejmuje on triadę objawów: hiperkalcemię, zasadowicę metaboliczną oraz niewydolność nerek. Zespół ten może wystąpić u pacjentów spożywających duże ilości wapnia i łatwo wchłanialne zasady. Jest on stosunkowo częstą przyczyną hiperkalcemii wymagającej hospitalizacji.⁴

Zespół mleczno-alkaliczny był także zgłaszany u pacjentów z przewlekłym dyskomfortem w nadbrzuszu, przyjmujących zalecane dawki leków zobojętniających kwas solny w żołądku zawierających węglan wapnia, oraz u kobiet w ciąży przyjmujących duże, choć nie drastycznie nadmierne dawki wapnia (około 3 g wapnia pierwiastkowego na dobę). W przebiegu tego zespołu może rozwinąć się wapnienie przerzutowe (metastatyczne).⁵

Dawki toksyczne

U osób z prawidłową czynnością przytarczyc progowa dawka dobowa witaminy D, która może prowadzić do zatrucia, mieści się w zakresie od 40 000 do 100 000 IU. Natomiast w przypadku wapnia, zatrucie może być skutkiem przyjmowania ponad 2000 mg wapnia pierwiastkowego dziennie przez okres kilku miesięcy.⁶

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Leczenie przedawkowania produktu Calcium Sandoz + Vitamin D3 jest głównie objawowe i podtrzymujące. Działania terapeutyczne skupiają się przede wszystkim na korekcie hiperkalcemii.⁷

W przypadku stwierdzenia hiperkalcemii należy:

• Natychmiast przerwać stosowanie preparatu Calcium Sandoz + Vitamin D3
• Odstawić tiazydowe leki moczopędne, lit, witaminę A, witaminę D i glikozydy naparstnicy (ze względu na ich potencjalne interakcje)
• Rozważyć nawodnienie pacjenta
• W zależności od stanu klinicznego zastosować monoterapię lub leczenie skojarzone z wykorzystaniem diuretyków pętlowych (np. furosemid), bisfosfonianów, kalcytoniny i kortykosteroidów

⁸

Szczególne postępowanie wymagane jest u pacjentów z niewydolnością nerek, u których nawodnienie może być nieskuteczne – tacy pacjenci powinni zostać poddani dializie. W trakcie leczenia należy kontrolować stężenie elektrolitów w surowicy, czynność nerek oraz diurezę. W ciężkich przypadkach hiperkalcemii konieczne jest również monitorowanie zapisu EKG i ośrodkowego ciśnienia żylnego.⁹

W przypadku utrzymującej się hiperkalcemii, należy przeprowadzić diagnostykę różnicową w kierunku innych potencjalnych przyczyn, takich jak pierwotna nadczynność przytarczyc, obecność nowotworu złośliwego, niewydolność nerek czy unieruchomienie pacjenta.¹⁰

W najcięższych przypadkach hiperkalcemii, zwłaszcza przy współistniejącym skąpomoczu, może być konieczne zastosowanie hemodializy z użyciem dializatu niezawierającego wapnia.¹¹

Tabela objawów przedawkowania