Specjalne ostrzeżenia
Atarax

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Atarax 2 mg/ml, syrop

Stosowanie hydroksyzyny chlorowodorku wymaga zachowania szczególnej ostrożności ze względu na szereg potencjalnych zagrożeń i interakcji. Właściwe monitorowanie pacjenta oraz dostosowanie terapii w określonych przypadkach klinicznych jest kluczowe dla zapewnienia bezpieczeństwa leczenia.¹

Wpływ na ośrodkowy układ nerwowy

Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z predyspozycją do wystąpienia drgawek. Hydroksyzyna może obniżać próg drgawkowy, co wymaga ostrożności podczas kwalifikacji pacjentów do leczenia tym produktem.²

Populacja pediatryczna wymaga szczególnej uwagi, gdyż małe dzieci charakteryzują się zwiększoną wrażliwością na działania niepożądane hydroksyzyny dotyczące ośrodkowego układu nerwowego. Warto podkreślić, że w tej grupie wiekowej obserwuje się wyższą częstość występowania drgawek w porównaniu z pacjentami dorosłymi.³

Działanie przeciwcholinergiczne

Ze względu na potencjalne działanie przeciwcholinergiczne, preparat Atarax powinien być stosowany z ostrożnością u pacjentów z następującymi schorzeniami:⁴

• Jaskra – hydroksyzyna może podwyższać ciśnienie wewnątrzgałkowe
• Utrudniony odpływ moczu z pęcherza moczowego – możliwość nasilenia objawów zatrzymania moczu
• Osłabiona perystaltyka przewodu pokarmowego – ryzyko zaparć i niedrożności przewodu pokarmowego
• Nużliwość mięśni – możliwość nasilenia objawów choroby
• Otępienie – ryzyko pogorszenia funkcji poznawczych

Interakcje lekowe i stosowanie z alkoholem

Podczas terapii hydroksyzyną może być konieczne dostosowanie dawkowania w przypadku jednoczesnego stosowania:⁵

• Leków działających depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy – ryzyko nasilenia działania sedatywnego
• Leków o właściwościach przeciwcholinergicznych – możliwość sumowania się niepożądanych efektów

Należy bezwzględnie unikać jednoczesnego spożywania alkoholu podczas przyjmowania hydroksyzyny, gdyż może to prowadzić do nasilenia działania depresyjnego na ośrodkowy układ nerwowy.⁶

Wpływ na układ sercowo-naczyniowy

Szczególnie istotnym zagrożeniem związanym ze stosowaniem hydroksyzyny jest jej wpływ na układ sercowo-naczyniowy. Stosowanie leku wiąże się z ryzykiem wydłużenia odstępu QT w elektrokardiogramie. W okresie po wprowadzeniu hydroksyzyny do obrotu zaraportowano przypadki wydłużenia odstępu QT oraz wystąpienia groźnych zaburzeń rytmu serca typu torsade de pointes.⁷

Warto podkreślić, że u większości pacjentów, u których wystąpiły te powikłania, stwierdzono obecność dodatkowych czynników ryzyka, takich jak:⁸

• Zaburzenia elektrolitowe – szczególnie hipokaliemia i hipomagnezemia
• Jednoczesne stosowanie innych leków wydłużających odstęp QT

Z uwagi na powyższe zagrożenia hydroksyzynę należy stosować w najmniejszej skutecznej dawce, a czas leczenia powinien być możliwie najkrótszy.⁹

Monitorowanie pacjenta i postępowanie w przypadku działań niepożądanych

Leczenie hydroksyzyną należy natychmiast przerwać w przypadku wystąpienia objawów przedmiotowych lub podmiotowych sugerujących zaburzenia rytmu serca. Pacjent powinien niezwłocznie zgłosić się do lekarza.¹⁰

Istotne jest odpowiednie poinstruowanie pacjenta, aby bezzwłocznie zgłaszał wszelkie objawy związane z sercem, takie jak:¹¹

• Kołatanie serca
• Zawroty głowy
• Omdlenia
• Duszność
• Ból w klatce piersiowej

Szczególne grupy pacjentów

Osoby w podeszłym wieku

Nie zaleca się stosowania hydroksyzyny u pacjentów w podeszłym wieku z dwóch istotnych powodów:¹²

1. Zmniejszona eliminacja hydroksyzyny w porównaniu do młodszych dorosłych pacjentów
2. Zwiększone ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, szczególnie działania przeciwcholinergicznego

Pacjenci z niewydolnością wątroby i nerek

U pacjentów z niewydolnością wątroby oraz u osób z umiarkowaną lub ciężką niewydolnością nerek konieczne jest zmniejszenie stosowanych dawek hydroksyzyny.¹³ Dostosowanie dawkowania wynika z zaburzonego metabolizmu i eliminacji leku w tych grupach pacjentów, co prowadzi do wydłużonego działania i zwiększonego ryzyka kumulacji hydroksyzyny.

Ostrzeżenia dotyczące składników produktu Atarax

Sacharoza

Syrop Atarax zawiera 0,75 g sacharozy w 1 ml produktu, co jest istotne w następujących przypadkach:¹⁴

• Pacjenci z rzadkimi dziedzicznymi zaburzeniami związanymi z:
  • Nietolerancją fruktozy
  • Zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy
  • Niedoborem sacharazy-izomaltazy

  Osoby te nie powinny przyjmować produktu leczniczego Atarax.

• Pacjenci z cukrzycą – przy stosowaniu syropu w dawkach większych niż 6,5 ml należy uwzględnić zawartość sacharozy w bilansie węglowodanowym.¹⁵
• Należy pamiętać, że sacharoza ma szkodliwy wpływ na zęby, co jest istotne szczególnie przy długotrwałym stosowaniu preparatu.¹⁶

Etanol

Syrop Atarax zawiera niewielką ilość etanolu (alkoholu) – 0,1%. Stężenie alkoholu po przyjęciu dawki 100 ml syropu (odpowiadającego 200 mg hydroksyzyny) wynosi do 100 mg, co odpowiada 2 ml piwa lub 1 ml wina.¹⁷

Zawartość alkoholu należy uwzględnić szczególnie u następujących grup pacjentów:¹⁸

• Pacjenci z chorobą alkoholową
• Kobiety w ciąży
• Kobiety karmiące piersią
• Dzieci
• Pacjenci z grupy wysokiego ryzyka:
  • Pacjenci z chorobami wątroby
  • Pacjenci z padaczką