Działania niepożądane
Alprazolam Aurovitas 1 mg

Alprazolam Aurovitas, dostępny w dawkach 0,25 mg, 0,5 mg oraz 1 mg, jest benzodiazepiną o działaniu uspokajającym, której profil bezpieczeństwa obejmuje często występujące działania niepożądane takie jak sedacja, ataksja, zaburzenia koordynacji i splątanie, szczególnie nasilone na początku terapii i u osób starszych. Istotne klinicznie działania niepożądane to amnezja, której ryzyko wzrasta wraz z dawką, depresja mogąca ujawniać się u predysponowanych pacjentów, uzależnienie fizyczne i psychiczne oraz reakcje paradoksalne (agresja, pobudzenie, wrogość). Nagłe przerwanie leczenia może wywołać zespół odstawienia objawiający się drażliwością, wrogością i natrętnymi myślami, szczególnie nasilony u pacjentów z zespołem stresu pourazowego.

Działania niepożądane leku Alprazolam Aurovitas

Alprazolam Aurovitas jest lekiem z grupy benzodiazepin dostępnym w tabletkach o mocy 0,25 mg, 0,5 mg oraz 1 mg. Podczas stosowania tego produktu leczniczego mogą wystąpić różnorodne działania niepożądane, których znajomość jest kluczowa dla zapewnienia bezpieczeństwa pacjentów.1

Ogólna charakterystyka bezpieczeństwa

Profil bezpieczeństwa alprazolamu charakteryzuje się przede wszystkim działaniem uspokajającym, które może współwystępować z ataksją, zaburzeniami koordynacji i splątaniem. Wrażliwość na te działania niepożądane jest cechą indywidualną, a ich nasilenie jest zwykle proporcjonalne do zastosowanej dawki. Z reguły objawy te są najbardziej intensywne na początku terapii i z czasem, przy ciągłym stosowaniu, mogą stać się lepiej tolerowane.2

Należy podkreślić, że osoby w podeszłym wieku wykazują szczególną wrażliwość na działanie uspokajające alprazolamu, co wymaga szczególnej uwagi podczas prowadzenia terapii w tej grupie pacjentów.3

Częstotliwość występowania działań niepożądanych

Zgodnie z danymi z kontrolowanych badań klinicznych oraz raportami zbieranymi po wprowadzeniu produktu do obrotu, działania niepożądane alprazolamu klasyfikowane są według następujących kategorii częstości:4

  • Bardzo często (≥ 1/10)
  • Często (≥ 1/100 do < 1/10)
  • Niezbyt często (≥ 1/1 000 do < 1/100)
  • Rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1 000)
  • Bardzo rzadko (< 1/10 000)
  • Częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych)

Specyficzne działania niepożądane o szczególnym znaczeniu klinicznym

Wśród działań niepożądanych alprazolamu niektóre zasługują na szczególną uwagę ze względu na ich istotne znaczenie kliniczne:5

  • Niepamięć (amnezja) – może wystąpić nawet przy stosowaniu dawek terapeutycznych, a ryzyko jej pojawienia się zwiększa się wraz ze wzrostem dawki. Zaburzeniom pamięci mogą towarzyszyć zmiany w zachowaniu pacjenta.
  • Depresja – benzodiazepiny, w tym alprazolam, mogą ujawniać wcześniej istniejącą depresję, szczególnie u predysponowanych pacjentów.6
  • Uzależnienie – stosowanie alprazolamu, nawet w dawkach terapeutycznych, może prowadzić do rozwoju uzależnienia fizycznego i psychicznego. Przerwanie leczenia może wywołać objawy odstawienne oraz objawy z odbicia.7
  • Reakcje paradoksalne – u niektórych pacjentów mogą wystąpić reakcje paradoksalne, w tym agresja, pobudzenie, wrogość czy nieprawidłowe myślenie.8

Zespół odstawienia

Przerwanie leczenia alprazolamem, szczególnie jeśli jest nagłe, może prowadzić do zespołu odstawienia, który objawia się szeregiem symptomów, w tym drażliwością, wrogością i natrętnymi myślami. U pacjentów z zespołem stresu pourazowego objawy te mogą być szczególnie nasilone.9

Szczegółowa tabela działań niepożądanych

Poniższa tabela przedstawia kompleksowe zestawienie działań niepożądanych alprazolamu, uporządkowanych według układów i narządów oraz częstości występowania.10

Układ/narząd Bardzo często (≥1/10) Często (≥1/100 do <1/10) Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) Rzadko (≥1/10000 do <1/1000) Częstość nieznana
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Agranulocytoza
Zaburzenia endokrynologiczne Hiperprolaktynemia
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Zmniejszenie apetytu Anoreksja, zwiększenie apetytu
Zaburzenia psychiczne Depresja Splątanie, dezorientacja, zmniejszenie libido, lęk, bezsenność, nerwowość, zwiększone libido*, akatyzja Mania*, omamy*, wściekłość*, podniecenie*, uzależnienie od leku, pobudzenie Hipomania*, agresja*, wrogość*, nieprawidłowe myślenie*, nadpobudliwość psychoruchowa*, nadużywanie narkotyków*, zaburzenia psychiczne i paradoksalne
Zaburzenia układu nerwowego Uspokojenie, senność, ataksja, zaburzenia pamięci, dyzartria, zawroty głowy, ból głowy Zaburzenia równowagi, zaburzenia koordynacji, zaburzenia uwagi, nadmierna senność, letarg, drżenie, trudności w koncentracji Niepamięć, uczucie drętwienia, zmniejszenie czujności Brak równowagi autonomicznego układu nerwowego*, dystonia*
Zaburzenia oka Nieostre widzenie Podwójne widzenie
Zaburzenia serca Częstoskurcz, kołatanie serca
Zaburzenia naczyniowe Niedociśnienie tętnicze
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Niedrożność nosa
Zaburzenia żołądka i jelit Zaparcia, suchość w ustach Nudności Wymioty Zaburzenia żołądka i jelit* (biegunka, zwiększone wydzielanie śliny, dysfagia)
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Cholestaza Zapalenie wątroby*, zaburzenia czynności wątroby*, żółtaczka*
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Zapalenie skóry*, świąd Zaburzenia skórne Obrzęk naczynioruchowy*, alergiczne zapalenie skóry*, reakcja nadwrażliwości na światło*
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Osłabienie mięśniowo-szkieletowe
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Nietrzymanie moczu*, zatrzymanie moczu*
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi Zaburzenia czynności płciowych*, zaburzenia miesiączkowania* Sporadyczne zaburzenia owulacji i ginekomastia
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Zmęczenie, drażliwość Astenia Zespół odstawienia leku*, obrzęki obwodowe*
Badania diagnostyczne Zwiększenie wagi, zmniejszenie wagi Zwiększone ciśnienie wewnątrzgałkowe

* działania niepożądane zidentyfikowane po wprowadzeniu do obrotu11

Monitorowanie bezpieczeństwa

Niezwykle istotnym elementem zapewnienia bezpieczeństwa stosowania alprazolamu jest ciągłe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka. Dlatego po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu kluczowe znaczenie ma zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Każdy przypadek wystąpienia działania niepożądanego powinien być zgłoszony do odpowiednich organów.12

Każdy przedstawiciel personelu medycznego powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych. Działania niepożądane można również zgłaszać bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie leku do obrotu.13

Znaczenie kliniczne występowania działań niepożądanych

Świadomość możliwych działań niepożądanych alprazolamu jest niezbędna do prowadzenia bezpiecznej farmakoterapii. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko rozwoju uzależnienia, występowanie efektów odstawiennych oraz możliwość ujawnienia się wcześniej istniejącej depresji. Ważne jest również monitorowanie pacjentów pod kątem wystąpienia reakcji paradoksalnych oraz zaburzeń pamięci, które mogą mieć istotny wpływ na funkcjonowanie pacjenta i przestrzeganie przez niego zaleceń terapeutycznych.14

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl