Charakterystyka farmakokinetyczna latanoprostu

Latanoprost, składnik aktywny preparatu Akistan 50 mikrogramów/ml, jest nieaktywnym prolekiem o masie cząsteczkowej 432,58. Ma on postać estru izopropylowego kwasu latanoprostowego, który po hydrolizie przekształca się w biologicznie aktywną formę. Ta transformacja jest kluczowa dla działania terapeutycznego leku stosowanego w leczeniu jaskry i nadciśnienia ocznego. ¹

Wchłanianie i dystrybucja

Prolek latanoprostu charakteryzuje się dobrą absorpcją przez rogówkę oka. W trakcie przenikania przez struktury rogówki następuje hydroliza całej ilości leku, która dostaje się do cieczy wodnistej. ² Badania kliniczne u ludzi wykazały, że maksymalne stężenie latanoprostu w cieczy wodnistej osiągane jest około 2 godziny po miejscowym podaniu preparatu. ³

Badania dystrybucji przeprowadzone na małpach pokazały, że latanoprost podany miejscowo dystrybuowany jest głównie do komory przedniej, spojówek oraz powiek. Istotną obserwacją jest fakt, że jedynie minimalne ilości substancji aktywnej docierają do komory tylnej oka. ⁴

Metabolizm i eliminacja

Kwasowa postać latanoprostu praktycznie nie podlega metabolizmowi w strukturach oka. Główne procesy metaboliczne zachodzą w wątrobie. ⁵ Okres półtrwania leku w osoczu człowieka jest stosunkowo krótki i wynosi 17 minut. ⁶

W badaniach na modelach zwierzęcych zidentyfikowano główne metabolity latanoprostu, którymi są 1,2-dinor i 1,2,3,4-tetranor. Te metabolity charakteryzują się nieznaczną aktywnością biologiczną lub całkowitym jej brakiem. Produkty metabolizmu są wydalane przede wszystkim z moczem. ⁷

Farmakokinetyka w populacjach specjalnych

Dzieci i młodzież

Przeprowadzono otwarte badanie farmakokinetyczne oceniające stężenie kwasu latanoprostowego w osoczu u 22 pacjentów dorosłych oraz 25 pacjentów pediatrycznych (w wieku od urodzenia do poniżej 18 lat) z nadciśnieniem ocznym i jaskrą. <sup data-drug="Akistan" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="Otwarte badanie farmakokinetyczne dotyczące stężenia kwasu latanoprostowego w osoczu przeprowadzono u 22 dorosłych i 25 pacjentów z populacji dzieci i młodzieży (w wieku od urodzenia do 8 W ramach protokołu badania wszyscy pacjenci, niezależnie od grupy wiekowej, otrzymywali jedną kroplę 0,005% latanoprostu do każdego oka raz na dobę przez co najmniej 2 tygodnie. ⁹

Analiza wyników badania wykazała istotne różnice w ekspozycji ogólnoustrojowej na kwas latanoprostowy w zależności od wieku pacjentów:

• U dzieci w wieku od 3 do poniżej 12 lat ekspozycja ogólnoustrojowa była około 2-krotnie większa niż u dorosłych <sup data-drug="Akistan" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="Ekspozycja ogólnoustrojowa na kwas latanoprostowy u dzieci w wieku od 3 do 10
• U dzieci poniżej 3 roku życia ekspozycja ogólnoustrojowa była około 6-krotnie większa niż u dorosłych ¹¹

Pomimo zwiększonej ekspozycji ogólnoustrojowej u dzieci, zachowany został szeroki margines bezpieczeństwa dla działań niepożądanych o charakterze ogólnoustrojowym. ¹²

We wszystkich grupach wiekowych mediana czasu do osiągnięcia maksymalnego stężenia kwasu latanoprostowego w osoczu wynosiła 5 minut po podaniu leku. ¹³ Średni okres półtrwania w fazie eliminacji (wyrażony jako mediana) był krótki (poniżej 20 minut) i nie różnił się istotnie pomiędzy populacjami dzieci, młodzieży i dorosłych. Co ważne, krótki okres półtrwania nie prowadził do kumulacji kwasu latanoprostowego w krążeniu ogólnym nawet w stanie stacjonarnym. <sup data-drug="Akistan" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="Średni okres półtrwania w fazie eliminacji (mediana) był krótki (14