Leki w grupie
„leki hemostatyczne”
Leki hemostatyczne to grupa preparatów stosowanych w celu zatrzymania krwawienia (hemostazy) poprzez wspieranie procesów krzepnięcia krwi. Działają one na różnych poziomach kaskady krzepnięcia, stymulując tworzenie skrzepu, hamując fibrynolizę lub bezpośrednio uszczelniając naczynia krwionośne.
Do leków hemostatycznych zaliczamy kilka podgrup: leki zwiększające krzepliwość krwi (prokoagulanty), leki przeciwfibrynolityczne oraz miejscowe środki hemostatyczne. Wśród najważniejszych substancji czynnych należy wymienić: kwas traneksamowy (Exacyl, Cyclokapron), kwas aminokapronowy (Amicar), etamsylat (Cyclonamine), witaminę K (fitomenadion – Vitamin K1), czynniki krzepnięcia (np. czynnik VIII – Kogenate, Advate; czynnik IX – BeneFIX; kompleks protrombiny – Prothromplex) oraz fibrynogen (Haemocomplettan).
Prokoagulanty obejmują czynniki krzepnięcia, witaminę K oraz etamsylat. Leki przeciwfibrynolityczne to głównie kwas traneksamowy i kwas aminokapronowy, które hamują rozkład skrzepu. Miejscowe środki hemostatyczne to m.in. kolagen (TachoComb, TachoSil), celuloza utleniona (Surgicel), żelatyna (Spongostan) oraz trombin (Thrombin-JMI).
Największą zaletą leków hemostatycznych jest ich skuteczność w kontrolowaniu krwawień różnego pochodzenia – od niewielkich krwawień powierzchniowych po ciężkie krwotoki. Są nieocenione w chirurgii, traumatologii, ginekologii i położnictwie oraz w leczeniu pacjentów z wrodzonymi lub nabytymi zaburzeniami krzepnięcia, takimi jak hemofilia czy choroba von Willebranda.
Stosowanie leków hemostatycznych wiąże się jednak z ryzykiem powikłań zakrzepowo-zatorowych, szczególnie u pacjentów z predyspozycją do zakrzepicy. Nadmierna aktywacja układu krzepnięcia może prowadzić do zakrzepicy żył głębokich, zatorowości płucnej, zawału serca czy udaru mózgu. U niektórych pacjentów mogą wystąpić reakcje alergiczne na składniki preparatów. Leki te należy stosować z ostrożnością u osób z chorobami nerek, wątroby oraz kobiet w ciąży.
W przypadku miejscowych środków hemostatycznych istnieje również ryzyko reakcji na ciało obce, infekcji oraz tworzenia się zrostów. Dlatego kluczowe jest staranne monitorowanie pacjenta podczas terapii lekami hemostatycznymi i indywidualne dostosowanie dawki oraz czasu trwania leczenia.
Lista leków w tej grupie
-
Glypressin – Roztwór do wstrzykiwań – 1 mg
Produkt leczniczy zawiera terlipresynę octan jako substancję czynną oraz sód jako składnik pomocniczy. Jest dostępny w postaci przezroczystego roztworu do wstrzykiwań. Stosowany jest głównie w leczeniu krwawienia z żylaków przełyku. Preparat pomaga kontrolować krwawienie poprzez obkurczanie naczyń krwionośnych.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Minirin – Roztwór do wstrzykiwań – 4 mcg/ml
Roztwór do wstrzykiwań zawiera desmopresynę, syntetyczny analog hormonu wazopresyny. Lek stosuje się przede wszystkim w leczeniu moczówki prostej ośrodkowej oraz do oceny zdolności nerek do zagęszczania moczu. Ponadto wykorzystuje się go do zapewnienia hemostazy przy niewielkich zabiegach chirurgicznych u pacjentów z łagodną hemofilią A oraz chorobą von Willebranda. Produkt zawiera niewielką ilość sodu i jest dostępny w postaci przezroczystego, bezbarwnego roztworu.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Terlipressin SUN – Roztwór do wstrzykiwań – 0,1 mg/ml
Produkt leczniczy zawiera terlipresynę w postaci terlipresyny octanu, z dodatkiem sodu jako substancji pomocniczej. Jest dostępny jako przezroczysty, bezbarwny roztwór do wstrzykiwań o określonym pH i osmolalności. Stosuje się go w leczeniu krwawienia z żylaków przełyku. Preparat wspomaga kontrolę krwawienia poprzez swoje właściwości farmakologiczne.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Artiss – Roztwory do sporządzania kleju do tkanek – –
Produkt leczniczy składa się z roztworów białek klejących zawierających fibrynogen ludzki oraz aprotyninę syntetyczną, a także roztworu trombiny ludzkiej z dodatkiem chlorku wapnia. Po zmieszaniu składników powstaje klej tkankowy wykorzystywany do łączenia i uszczelniania tkanek podskórnych. Stosuje się go przede wszystkim w chirurgii plastycznej, rekonstrukcyjnej oraz przy leczeniu oparzeń jako zamiennik lub uzupełnienie szwów i klamer chirurgicznych. Ponadto produkt pomaga poprawić hemostazę na powierzchniach tkanek podskórnych.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Octaplex – Proszek i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu do wstrzykiwań – 500 j.m.
Preparat składa się z ludzkich czynników krzepnięcia krwi, w tym czynników II, VII, IX, X oraz białek C i S, zawartych w proszku do sporządzania roztworu do infuzji. Zawiera również sód i heparynę jako substancje pomocnicze. Stosuje się go w leczeniu i zapobieganiu krwawieniom u pacjentów z niedoborem czynników krzepnięcia, zarówno wrodzonym, jak i nabytym, na przykład wskutek terapii antagonistami witaminy K. Jest użyteczny podczas zabiegów operacyjnych wymagających szybkiego wyrównania niedoborów tych czynników.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Tisseel – Roztwory do sporządzania kleju do tkanek – –
Preparat składa się z dwóch roztworów: białek klejących zawierających fibrynogen ludzki i syntetyczną aprotyninę oraz roztworu trombiny ludzkiej z wapnia chlorkiem. Po zmieszaniu tworzy klej tkankowy stosowany w chirurgii, który poprawia hemostazę oraz ułatwia gojenie ran i uszczelnianie szwów. Wskazany jest do stosowania tam, gdzie standardowe metody chirurgiczne nie są wystarczające, na przykład w chirurgii naczyniowej i zespoleniach przewodu pokarmowego. Może być także używany do mocowania oddzielonych tkanek i przeszczepów, również u pacjentów otrzymujących heparynę.
Wskazania do stosowania- poprawa hemostazy
- ułatwienie gojenia ran
- umocowanie oddzielonych tkanek
- umocowanie płata tkanki
- umocowanie podskórnie wszczepionej lekkiej siatki
- umocowanie przeszczepu
- umocowanie przeszczepu siatkowego
- umocowanie przeszczepu skóry niepełnej grubości
- uszczelnianie szwu w chirurgii naczyniowej
- uszczelnianie szwu w zespoleniach przewodu pokarmowego
Kategoria leku