krwawienie z żylaków przełyku
Wskazanie

Krwawienie z żylaków przełyku to poważne, potencjalnie zagrażające życiu powikłanie nadciśnienia wrotnego, które najczęściej występuje u pacjentów z marskością wątroby. Żylaki przełyku powstają, gdy krew z układu wrotnego, napotykając opór w chorobowo zmienionej wątrobie, szuka alternatywnych dróg przepływu poprzez naczynia oboczne, głównie w przełyku i żołądku.

Rozpoznanie krwawienia z żylaków przełyku wymaga pilnej endoskopii górnego odcinka przewodu pokarmowego. Objawy obejmują krwiste wymioty (hematemezę), smoliste stolce (melena), a w cięższych przypadkach objawy wstrząsu hipowolemicznego. Krwawienie z żylaków przełyku charakteryzuje się wysoką śmiertelnością, sięgającą 20-30% w pierwszym epizodzie.

W farmakoterapii stosuje się leki hamujące krwawienie i obniżające ciśnienie wrotne. Podstawą leczenia są wazoaktywne leki dożylne, takie jak terlipresyna (Glypressin), somatostatyna (Somatostatin) lub oktreotyd (Sandostatin). W profilaktyce wtórnej krwawień kluczową rolę odgrywają nieselektywne beta-adrenolityki: propranolol (Propranolol WZF) lub karwedilol (Carvedilol, Vivacor, Atram). Często stosuje się również inhibitory pompy protonowej, np. pantoprazol (Nolpaza, IPP, Controloc) lub omeprazol (Gasec, Polprazol).

Największe trudności w leczeniu obejmują wysokie ryzyko nawrotu krwawienia (do 60% w ciągu pierwszego roku bez odpowiedniej profilaktyki), trudności w opanowaniu aktywnego krwawienia oraz pogorszenie funkcji wątroby po epizodzie krwotocznym. Istotnym wyzwaniem jest także właściwa resuscytacja płynowa – zbyt agresywne przetaczanie płynów może zwiększyć ciśnienie wrotne i nasilić krwawienie, podczas gdy niedostateczna resuscytacja grozi wstrząsem.

Oprócz farmakoterapii, w leczeniu krwawień z żylaków przełyku stosuje się metody endoskopowe (opaskowanie żylaków, skleroterapia) oraz inwazyjne (TIPS – przezskórne wewnątrzwątrobowe zespolenie wrotno-systemowe). U pacjentów z zaawansowaną chorobą wątroby i nawracającymi krwawieniami, ostatecznym rozwiązaniem może być przeszczepienie wątroby.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl