polipeptyd transportujący aniony
Polipeptyd transportujący aniony (Organic Anion Transporting Polypeptide, OATP) to rodzina białek transportowych występujących w błonach komórkowych, odpowiedzialnych za przenoszenie różnych substancji organicznych, głównie anionowych, przez błony biologiczne. Białka te odgrywają kluczową rolę w farmakokinetyce wielu leków, umożliwiając ich wchłanianie, dystrybucję i wydalanie.
OATP są kodowane przez geny z rodziny SLCO (Solute Carrier Organic Anion) i występują w różnych tkankach, w tym w wątrobie, nerkach, jelitach i barierze krew-mózg. W wątrobie polipeptydy transportujące aniony, szczególnie OATP1B1 i OATP1B3, są odpowiedzialne za wychwyt wielu leków z krwiobiegu, co stanowi kluczowy etap w ich metabolizmie i eliminacji.
Znaczenie kliniczne polipeptydów transportujących aniony związane jest z ich rolą w interakcjach lek-lek oraz w zmienności odpowiedzi na leczenie. Polimorfizmy genów kodujących OATP mogą prowadzić do zmiany aktywności transporterów, wpływając na biodostępność i skuteczność leków takich jak statyny, niektóre antybiotyki czy leki przeciwnowotworowe. Inhibicja OATP przez niektóre substancje może prowadzić do istotnych klinicznie interakcji, zwiększając ryzyko działań niepożądanych.