poliglutaminy
Poliglutaminy to sekwencje aminokwasowe zawierające powtarzające się reszty glutaminy (Q) w białkach. Nadmierne wydłużenie traktów poliglutaminowych (poliQ) jest związane z grupą chorób neurodegeneracyjnych, nazywanych chorobami poliglutaminowymi.
Do chorób poliglutaminowych zalicza się m.in. chorobę Huntingtona, rdzeniowo-opuszkowy zanik mięśni (SBMA), ataksję rdzeniowo-móżdżkową typu 1, 2, 3, 6, 7 i 17 (SCA). Wspólną cechą tych schorzeń jest patologiczna ekspansja trójnukleotydowych powtórzeń CAG w genach kodujących konkretne białka, co prowadzi do syntezy białek z wydłużonymi traktami poliglutaminowymi.
Białka zawierające patologicznie wydłużone trakty poliglutaminowe wykazują tendencję do nieprawidłowego fałdowania i tworzenia agregatów, które są toksyczne dla komórek nerwowych. Procesy te prowadzą do postępującej degeneracji określonych populacji neuronów, co klinicznie manifestuje się zaburzeniami ruchu, poznawczymi i psychiatrycznymi, charakterystycznymi dla poszczególnych jednostek chorobowych.
Obecnie badania nad poliglutaminami koncentrują się na zrozumieniu mechanizmów patogenezy oraz opracowaniu terapii, które mogłyby zapobiegać lub spowalniać agregację białek zawierających wydłużone trakty poliglutaminowe. Podejścia terapeutyczne obejmują m.in. wykorzystanie inhibitorów agregacji białek, wyciszanie ekspresji genów metodami RNA interference oraz terapie z wykorzystaniem antysensownych oligonukleotydów.