nadwrażliwość na galaktozo-α-1
Nadwrażliwość na galaktozo-α-1 (znaną również jako alfa-gal) to uczulenie na cukier obecny w mięsie ssaków (wołowina, wieprzowina, jagnięcina), które rozwija się po ukąszeniu przez kleszcza. Jest to jedyna znana alergia pokarmowa, która nie jest wywoływana bezpośrednio przez białka, ale przez cukier – galaktozo-α-1,3-galaktozę.
W przeciwieństwie do typowych alergii pokarmowych, reakcje alergiczne na alfa-gal są opóźnione, pojawiając się zwykle 3-6 godzin po spożyciu mięsa ssaków. Objawy mogą obejmować pokrzywkę, świąd, nudności, wymioty, biegunkę, a w ciężkich przypadkach anafilaksję. Diagnostyka opiera się na testach skórnych oraz oznaczaniu swoistych przeciwciał IgE przeciwko alfa-gal.
Leczenie polega głównie na unikaniu mięsa ssaków i produktów zawierających alfa-gal. Pacjenci mogą bezpiecznie spożywać drób, ryby i owoce morza. U niektórych osób uczulonych obserwuje się również reakcje po zastosowaniu leków zawierających składniki pochodzenia zwierzęcego, np. żelatynę. Warto zauważyć, że u części pacjentów nadwrażliwość na alfa-gal może z czasem ustąpić, jeśli unikają oni kolejnych ukąszeń kleszczy.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Geloplasma –
Produkt leczniczy Geloplasma, zawierający zmodyfikowaną płynną żelatynę, może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu, sklasyfikowane według układów i narządów. Do najpoważniejszych, choć rzadkich (≥1/10 000 do <1/1000), należy wstrząs anafilaktyczny, szczególnie u pacjentów z nadwrażliwością na galaktozo-α-1,3-galaktozę (alfa-Gal) oraz alergią na czerwone mięso i podroby. Inne działania niepożądane obejmują alergiczne reakcje skórne (wysypka, rumień, świąd, pokrzywka) o częstości rzadkiej, a także bardzo rzadkie (<1/10 000) incydenty niedociśnienia tętniczego, bradykardii, trudności w oddychaniu oraz objawów ogólnych, takich jak gorączka i dreszcze.
3-galaktozę, alergia na czerwone mięso, alergiczna reakcja skórna, alfa-gal, bradykardia, dreszcze, duszność, leczenie przeciwwstrząsowe, lek rozszerzający oskrzela, lek wazopresyjny, monitorowanie niepożądanych działań, nadwrażliwość na galaktozo-α-1, niedociśnienie tętnicze, pokrzywka, pozycja Trendelenburga, roztwór do infuzji, rumień, skurcz oskrzeli, świąd, wstrząs anafilaktyczny, wysypka, zmodyfikowana płynna żelatyna - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Gelaspan –
Gelaspan to roztwór do infuzji zawierający 40,0 g/1000 ml zmodyfikowanej płynnej żelatyny oraz elektrolity (Na⁺ 151 mmol/l, Cl⁻ 103 mmol/l, K⁺ 4 mmol/l, Ca²⁺ 1 mmol/l, Mg²⁺ 1 mmol/l, octany 24 mmol/l). Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na żelatynę, galaktozo-α-1,3-galaktozę (alfa-gal) lub alergią na czerwone mięso, ze względu na ryzyko reakcji anafilaktycznych. Ponadto, Gelaspan nie powinien być stosowany u osób z hiperwolemią, przewodnieniem oraz ostrą zastoinową niewydolnością serca, gdyż może nasilać objawy przeciążenia płynami, prowadzić do dekompensacji krążenia i obrzęku płuc. Wskazane jest unikanie podawania u pacjentów z zaburzeniami elektrolitowymi, zwłaszcza hipernatremią, hiperkaliemią i hiperkalcemią, ze względu na potencjalne pogorszenie tych stanów.
3-galaktozę, alergia na czerwone mięso, dekompensacja krążenia, hiperkalcemia, hiperkaliemia, hipernatremia, hiperwolemia, marskość wątroby, nadwrażliwość na galaktozo-α-1, nadwrażliwość na żelatynę, niewydolność nerek, niewydolność oddechowa, objętość osocza, obrzęk obwodowy, obrzęk płuc, ostra zastoinowa niewydolność serca, parametry hemodynamiczne, płynna żelatyna, przewodnienie, reakcja anafilaktyczna, reakcja krzyżowa, retencja płynów, roztwór do infuzji, wodobrzusze, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej, zaburzenia hemostazy, zastój w krążeniu płucnym - Leksykon leków
Działania niepożądane – Gelaspan –
Gelaspan to roztwór do infuzji zawierający 40 g/1000 ml zmodyfikowanej płynnej żelatyny o średniej masie cząsteczkowej 26 500 daltonów oraz elektrolity: sód 151 mmol/l, chlorki 103 mmol/l, potas 4 mmol/l, wapń 1 mmol/l, magnez 1 mmol/l i octany 24 mmol/l. Najważniejszym aspektem bezpieczeństwa jest ryzyko reakcji anafilaktycznych i anafilaktoidalnych o różnym nasileniu, które mogą wystąpić podczas lub po infuzji. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z nadwrażliwością na galaktozo-α-1,3-galaktozę (alfa-gal) oraz alergią na czerwone mięso i podroby. Reakcje te dzielą się na łagodne (rumień, pokrzywka, obrzęk okołooczodołowy), umiarkowane (duszność, świst krtaniowy, nudności, wymioty, zawroty głowy) oraz ciężkie (sinica, SaO₂ ≤ 92%, niedociśnienie skurczowe < 90 mmHg, zapaść, utrata przytomności). W przypadku ich wystąpienia infuzję należy natychmiast przerwać i wdrożyć leczenie zgodne z ostrymi reakcjami alergicznymi.
3-galaktozę, alergia na czerwone mięso, alfa-gal, białko osocza, czas częściowej tromboplastyny po aktywacji, czas protrombinowy, duszność, hematokryt, infuzja, nadwrażliwość na galaktozo-α-1, niedociśnienie, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk okołooczodołowy, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, rumień uogólniony, sinica, splątanie, stan przedomdleniowy, świst krtaniowy, świszczący oddech, tachykardia, ucisk w klatce piersiowej, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie krzepliwości krwi, zapaść, zmodyfikowana płynna żelatyna