rzekomobłoniaste zapalenie okrężnicy
Wskazanie

Rzekomobłoniaste zapalenie okrężnicy (colitis pseudomembranacea) to poważne schorzenie jelit wywołane najczęściej przez zakażenie bakterią Clostridioides difficile (dawniej Clostridium difficile). Typowo rozwija się jako powikłanie antybiotykoterapii, która zaburza naturalną florę bakteryjną jelit, umożliwiając namnażanie C. difficile. Choroba charakteryzuje się formowaniem się żółtawo-białych błon rzekomych na błonie śluzowej okrężnicy.

Główne objawy obejmują biegunkę (często wodnistą, o nieprzyjemnym zapachu), ból brzucha, gorączkę oraz leukocytozę. W cięższych przypadkach może prowadzić do odwodnienia, zaburzeń elektrolitowych, a nawet toksycznego rozdęcia okrężnicy (megacolon toxicum) i perforacji jelit. Diagnozę stawia się na podstawie wykrycia toksyn A i B C. difficile w kale oraz obrazu endoskopowego.

W leczeniu rzekomobłoniastego zapalenia okrężnicy stosuje się przede wszystkim antybiotyki skuteczne przeciwko C. difficile. Leki pierwszego wyboru to metronidazol (Metronidazol, Metronidazole Polpharma) w przypadkach o lżejszym przebiegu oraz wankomycyna doustna (Vancomycin) w przypadkach ciężkich. W ostatnich latach do armamentarium terapeutycznego dołączył fidaksomycyna (Dificlir), szczególnie skuteczna w zapobieganiu nawrotom. W przypadkach opornych na leczenie lub nawracających rozważa się przeszczep mikrobioty jelitowej.

Największe trudności w leczeniu rzekomobłoniastego zapalenia okrężnicy wiążą się z wysokim odsetkiem nawrotów – do 25% pacjentów doświadcza ponownego zakażenia w ciągu 30 dni od zakończenia terapii. Każdy kolejny nawrót zwiększa prawdopodobieństwo następnych epizodów. Wyzwaniem jest również rosnąca oporność szczepów C. difficile na standardowe antybiotyki oraz obecność szczepów hiperwirulentnych (np. NAP1/BI/027), które produkują większe ilości toksyn i powodują cięższy przebieg choroby. Istotnym problemem pozostaje również właściwa kontrola zakażeń szpitalnych, gdyż C. difficile tworzy przetrwalniki oporne na typowe środki dezynfekujące.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 17.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl