aftowe owrzodzenie błony śluzowej
Wskazanie

Aftowe owrzodzenia błony śluzowej (afty) to bolesne, płytkie, drobne, owalne owrzodzenia występujące na błonie śluzowej jamy ustnej. Najczęściej pojawiają się na wewnętrznej stronie warg, policzków, języka, podniebienia miękkiego i dziąseł. Charakteryzują się białym lub żółtawym środkiem otoczonym czerwoną obwódką zapalną i zwykle goją się samoistnie w ciągu 7-14 dni.

Dokładna przyczyna powstawania aft nie jest w pełni poznana, ale podejrzewa się udział czynników immunologicznych, genetycznych, mikrobiologicznych oraz stresu. Afty mogą towarzyszyć chorobom ogólnoustrojowym, takim jak choroba Leśniowskiego-Crohna, celiakia, choroba Behçeta czy niedobory witamin i mikroelementów (B12, kwasu foliowego, żelaza, cynku).

W leczeniu aftowych owrzodzeń stosuje się preparaty miejscowe o działaniu przeciwbólowym, przeciwzapalnym i przyspieszającym gojenie. Na polskim rynku dostępne są takie leki jak: Aphtin, Dentinox-Gel N, Dentosept A, Kamistad, Sachol, Solcoseryl pasta dentystyczna. W cięższych przypadkach zastosowanie znajdują preparaty steroidowe w postaci maści lub zawiesiny do stosowania miejscowego (np. Elugel, Dexadent). Przy rozległych zmianach lub nawrotach można stosować systemowe kortykosteroidy (Encorton) lub leki immunomodulujące.

Największą trudnością w leczeniu aftowych owrzodzeń jest ich nawrotowy charakter oraz dolegliwości bólowe, które utrudniają pacjentom normalne funkcjonowanie, przyjmowanie pokarmów i płynów. Wyzwaniem jest również ustalenie pierwotnej przyczyny wystąpienia aft, co bywa kluczowe w zapobieganiu nawrotom. U części pacjentów obserwuje się częste nawroty, które mogą być trudne do kontrolowania standardowymi metodami terapeutycznymi. W takich przypadkach konieczne jest poszukiwanie czynników predysponujących oraz rozważenie terapii systemowej.