Właściwości farmakodynamiczne
Racekadotryl

Racekadotryl jest prolekiem, który po hydrolizie do aktywnego metabolitu tiorfanu działa jako inhibitor enkefalinazy jelitowej, enzymu odpowiedzialnego za rozkład enkefalin w nabłonku jelita cienkiego. Mechanizm ten prowadzi do przedłużenia działania enkefalin, co skutkuje zmniejszeniem hipersekrecji w jelitach bez wpływu na perystaltykę jelitową. Substancja wykazuje działanie przeciwwydzielnicze ograniczone do jelit, redukując nadmierne wydzielanie wody i elektrolitów wywołane przez toksyny choleryczne lub stany zapalne, bez wywoływania wzdęć czy zaparć częściej niż placebo. Racekadotryl działa obwodowo, nie przenikając do ośrodkowego układu nerwowego, co minimalizuje ryzyko działań niepożądanych związanych z OUN.

Mechanizm działania racekadotrylu

Racekadotryl jest prolekiem, który wymaga hydrolizy do aktywnego metabolitu tiorfanu. Tiorfan działa jako inhibitor enkefalinazy jelitowej, enzymu białkowego znajdującego się w błonie komórkowej różnych tkanek, ze szczególnym uwzględnieniem nabłonka jelita cienkiego. Enzym ten uczestniczy zarówno w procesie trawienia białek egzogennych, jak i w rozkładzie białek endogennych, takich jak enkefaliny.1 2

Racekadotryl zapobiega enzymatycznemu rozkładowi enkefalin, co prowadzi do przedłużenia ich działania w synapsach enkefalinergicznych w jelicie cienkim i w konsekwencji zmniejsza hipersekrecję. Dzięki temu mechanizmowi substancja wykazuje swoje działanie przeciwbiegunkowe.3 4

Działanie farmakodynamiczne

Racekadotryl jest substancją aktywną o działaniu przeciwwydzielniczym, które występuje wyłącznie w obrębie jelit. Jego głównym efektem jest zmniejszenie nadmiernego wydzielania wody i elektrolitów przez jelita, spowodowanego przez toksyny cholery lub stan zapalny, przy jednoczesnym braku wpływu na podstawową czynność wydzielniczą jelit.5 6

Ważną cechą działania racekadotrylu jest szybkość efektu przeciwbiegunkowego bez wpływu na ciągłość pasażu jelitowego. Oznacza to, że substancja nie zaburza naturalnej perystaltyki jelit, skutecznie zmniejszając przy tym objawy biegunki.7 8

W przeciwieństwie do wielu innych leków przeciwbiegunkowych, racekadotryl nie powoduje wzdęcia brzucha. W trakcie badań klinicznych wykazano, że wtórne zaparcia wywoływane przez racekadotryl występują z częstością porównywalną do placebo.9 10

Po podaniu doustnym racekadotryl działa wyłącznie obwodowo, nie wywierając wpływu na ośrodkowy układ nerwowy. Ta właściwość ma istotne znaczenie kliniczne, ponieważ pozwala uniknąć działań niepożądanych związanych z oddziaływaniem na OUN.11 12

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Badania kliniczne u dzieci

Skuteczność racekadotrylu została potwierdzona w licznych badaniach klinicznych zarówno u dzieci, jak i dorosłych. W dwóch badaniach przeprowadzonych w populacji pediatrycznej wykazano znaczące zmniejszenie masy stolca – odpowiednio o 40% i 46% – w ciągu pierwszych 48 godzin leczenia. Dodatkowo odnotowano istotne skrócenie czasu trwania biegunki oraz zmniejszenie konieczności nawadniania.13 14

Meta-analiza skuteczności

Przeprowadzono rozległą meta-analizę obejmującą 9 randomizowanych badań klinicznych porównujących racekadotryl z placebo (jako leczenie dodatkowe przy nawadnianiu doustnym). Analizą objęto dane pochodzące od 1384 dzieci (chłopców i dziewcząt) cierpiących na ostrą biegunkę o różnym stopniu nasilenia, leczonych zarówno w warunkach szpitalnych, jak i ambulatoryjnych.15

Charakterystyka badanej populacji przedstawiała się następująco:

  • Mediana wieku wynosiła 12 miesięcy (przedział międzykwartylowy: 6 do 39 miesiąca życia)
  • 714 pacjentów było w wieku poniżej 1 roku, a 670 w wieku ≥ 1 rok
  • Średnia masa ciała badanych pacjentów mieściła się w zakresie od 7,4 kg do 12,2 kg16 17

W wyniku przeprowadzonej meta-analizy wykazano, że:

  • Średni czas trwania biegunki po włączeniu do badania wynosił 2,81 dnia dla pacjentów otrzymujących placebo i jedynie 1,75 dnia dla pacjentów leczonych racekadotrylem
  • Stosunek wyleczonych pacjentów był istotnie wyższy w grupie otrzymującej racekadotryl w porównaniu do placebo [wskaźnik ryzyka HR: 2,04; 95%CI: 1,85 do 2,32; p<0,001; model hazardów proporcjonalnych Coxa]<sup data-drug="Hidrasec 30 mg" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Średni czas trwania biegunki po włączeniu do badania wynosił 2,81 dnia dla pacjentów przyjmujących placebo i 1,75 dnia dla przyjmujących racekadotryl. Stosunek wyleczonych pacjentów był wyższy w grupie przyjmującej racekadotryl w porównaniu do placebo [wskaźnik ryzyka HR: 2,04; 95%CI: 1,85 do 2,32; p18

Analizując wyniki w podgrupach wiekowych, stwierdzono zbliżoną skuteczność zarówno u niemowląt (w wieku poniżej 1 roku), jak i starszych dzieci:

  • Dla niemowląt poniżej 1. roku życia: HR: 2,01; 95%CI: 1,71 do 2,36; p<0,001
  • Dla dzieci powyżej 1. roku życia: HR: 2,16; 95%CI: 1,83 do 2,57; p<0,001<sup data-drug="Recenum Baby" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Wyniki były podobne u niemowląt (<1. roku życia) (HR: 2,01; 95%CI: 1,71 do 2,36; p1. roku życia) (HR: 2,16; 95%CI: 1,83 do 2,57; p19 <sup data-drug="Racedryl" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Wyniki były podobne u niemowląt (<1 roku życia) (HR: 2,01; 95%CI: 1,71 do 2,36; p1 roku życia) (HR: 2,16; 95%CI: 1,83 do 2,57; p20

Skuteczność w zależności od miejsca leczenia

Wyniki meta-analizy dostarczyły również danych dotyczących skuteczności racekadotrylu w zależności od miejsca prowadzenia leczenia:

Miejsce leczenia Liczba pacjentów Stosunek średniej ilości stolców (racekadotryl vs placebo) 95% przedział ufności Wartość p
Pacjenci leczeni szpitalnie 637 0,59 0,51 do 0,74 <0,001
Pacjenci leczeni ambulatoryjnie 695 0,63 0,47 do 0,85 <0,001

Powyższe dane wskazują na istotną statystycznie redukcję ilości wypróżnień zarówno w leczeniu szpitalnym, jak i ambulatoryjnym podczas stosowania racekadotrylu w porównaniu do placebo.<sup data-drug="Hidrasec 10 mg" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="W badaniach przeprowadzonych u pacjentów leczonych w szpitalu (n=637 pacjentów) stosunek średniej ilości stolców oddanych przez pacjentów przyjmujących racekadotryl do średniej ilości stolców oddanych przez pacjentów przyjmujących placebo wynosi 0,59 (95%CI: 0,51 do 0,74; p<0,001). W badaniach przeprowadzonych u pacjentów leczonych ambulatoryjnie (n=695 pacjentów) stosunek średniej ilości stolców oddanych przez pacjentów przyjmujących racekadotryl do średniej ilości stolców oddanych przez pacjentów przyjmujących placebo wynosi 0,63 (95%CI: 0,47 do 0,85; p21 <sup data-drug="Recenum Junior" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="W badaniach przeprowadzonych u pacjentów leczonych w szpitalu (n=637 pacjentów) stosunek średniej ilości stolców oddanych przez pacjentów przyjmujących racekadotryl do średniej ilości stolców oddanych przez pacjentów przyjmujących placebo wynosi 0,59 (95%CI: 0,51 do 0,74; p<0,001). W badaniach przeprowadzonych u pacjentów leczonych ambulatoryjnie (n=695 pacjentów) stosunek średniej ilości stolców oddanych przez pacjentów przyjmujących racekadotryl do średniej ilości stolców oddanych przez pacjentów przyjmujących placebo wynosi 0,63 (95%CI: 0,47 do 0,85; p22

Bezpieczeństwo stosowania

Badanie wpływu racekadotrylu na odstęp QT/QTc zostało przeprowadzone w randomizowanym badaniu krzyżowym. Wykazano, że racekadotryl w dawce terapeutycznej (100 mg, 1 kapsułka) oraz w dawce supraterapeutycznej (100 mg, 4 kapsułki) nie powodował wydłużenia odstępu QT/QTc u 56 zdrowych ochotników, w przeciwieństwie do moksyfloksacyny stosowanej jako kontrola dodatnia.23 24

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl