Leksykon składników
na literę „C”

Zawęż listę składników leków poprzez wybór początkowej litery nazwy:

Składniki na „C”, strona 1 z 4

  • cholekalcyferol

    Cholekalcyferol, znany również jako witamina D3, jest steroidem rozpuszczalnym w tłuszczach, który odgrywa kluczową rolę w metabolizmie wapnia i fosforu w organizmie. Witamina D3 powstaje w skórze pod wpływem promieni słonecznych, ale może być także dostarczana z pożywieniem lub suplementami. W wątrobie ulega przekształceniu do 25-hydroksywitaminy D, a następnie w nerkach do aktywnej formy kalcytriolu (1,25-dihydroksywitaminy D).

  • cefuroksym

    Cefuroksym jest półsyntetycznym antybiotykiem z grupy cefalosporyn II generacji. Działa bakteriobójczo poprzez hamowanie syntezy ściany komórkowej bakterii. Wykazuje aktywność wobec szerokiego spektrum bakterii Gram-dodatnich (w tym Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Staphylococcus aureus) oraz Gram-ujemnych (Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis, Escherichia coli, Klebsiella pneumoniae). Cefuroksym jest stosowany w leczeniu zakażeń dróg oddechowych, moczowych, skóry i tkanek miękkich, a także w profilaktyce okołooperacyjnej.

  • cetyryzyna dichlorowodorek

    Cetyryzyna dichlorowodorek to lek przeciwhistaminowy drugiej generacji, który działa jako selektywny antagonista receptora histaminowego H1. W przeciwieństwie do leków przeciwhistaminowych pierwszej generacji, cetyryzyna słabiej przenika przez barierę krew-mózg, dzięki czemu rzadziej wywołuje efekt sedatywny. Mechanizm działania polega na blokowaniu receptorów histaminowych, co hamuje objawy reakcji alergicznej, takie jak świąd, kichanie, wyciek z nosa czy łzawienie.

  • cyprofloksacyna

    Cyprofloksacyna to antybiotyk z grupy fluorochinolonów o szerokim spektrum działania przeciwbakteryjnego. Działa poprzez hamowanie enzymu topoizomerazy II (gyrazy DNA) oraz topoizomerazy IV, które są niezbędne do replikacji, transkrypcji i naprawy bakteryjnego DNA. Blokowanie tych enzymów prowadzi do zaburzenia funkcji DNA bakterii i ich śmierci.

  • cynakalcet

    Cynakalcet jest lekiem z grupy kalcymimetyków, który zmienia wrażliwość receptorów wapniowych w przytarczycach, co prowadzi do zmniejszenia wydzielania parathormonu (PTH). Jego działanie polega na allosterycznej modyfikacji receptora wapniowego, co zwiększa wrażliwość komórek przytarczyc na zewnątrzkomórkowe stężenie wapnia. W rezultacie dochodzi do obniżenia poziomu PTH, a następnie do obniżenia stężenia wapnia w surowicy.

  • cyjanokobalamina

    Cyjanokobalamina to jedna z form witaminy B12, niezbędnego składnika odżywczego, który odgrywa kluczową rolę w wielu procesach biologicznych organizmu. Jest zaangażowana przede wszystkim w prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego, tworzenie DNA oraz produkcję czerwonych krwinek. Mechanizm działania cyjanokobalaminy polega na uczestnictwie w reakcjach enzymatycznych jako kofaktor, szczególnie w procesach związanych z metabolizmem homocysteiny i kwasu metylomalonowego.

  • cytalopram

    Cytalopram to lek przeciwdepresyjny z grupy selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI). Jego działanie polega na blokowaniu transportera serotoniny, co zwiększa stężenie tego neuroprzekaźnika w przestrzeni synaptycznej. Dzięki temu cytalopram efektywnie łagodzi objawy depresji, zaburzeń lękowych, napadów paniki oraz zespołu obsesyjno-kompulsywnego.

  • cefazolina

    Cefazolina to antybiotyk β-laktamowy z grupy cefalosporyn I generacji, który działa bakteriobójczo poprzez hamowanie syntezy ściany komórkowej bakterii. Wykazuje aktywność głównie wobec bakterii Gram-dodatnich, w tym gronkowców (również tych wytwarzających penicylinazę), paciorkowców i pneumokoków, oraz niektórych bakterii Gram-ujemnych, takich jak Escherichia coli, Klebsiella pneumoniae czy Proteus mirabilis.

  • cefepim

    Cefepim to półsyntetyczny antybiotyk beta-laktamowy należący do grupy cefalosporyn IV generacji, charakteryzujący się szerokim spektrum działania przeciwbakteryjnego. Wykazuje aktywność wobec szerokiego zakresu bakterii Gram-dodatnich i Gram-ujemnych, w tym Pseudomonas aeruginosa, Enterobacteriaceae, Streptococcus pneumoniae oraz niektórych szczepów Staphylococcus. Działa poprzez hamowanie syntezy ściany komórkowej bakterii, co prowadzi do ich śmierci.

  • ceftriakson

    Ceftriakson to cefalosporyna trzeciej generacji o szerokim spektrum działania przeciwbakteryjnego. Działa przez hamowanie syntezy ściany komórkowej bakterii, co prowadzi do ich śmierci. Jest skuteczny wobec wielu bakterii Gram-dodatnich i Gram-ujemnych, w tym Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae, Neisseria gonorrhoeae, Escherichia coli i innych bakterii jelitowych.

  • celekoksyb

    Celekoksyb jest selektywnym inhibitorem cyklooksygenazy-2 (COX-2), należącym do grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ). Mechanizm jego działania polega na hamowaniu enzymu COX-2, który odpowiada za produkcję prostaglandyn – mediatorów stanu zapalnego, bólu i gorączki. W przeciwieństwie do nieselektywnych NLPZ, celekoksyb w mniejszym stopniu hamuje cyklooksygenazę-1 (COX-1), co przekłada się na mniejsze ryzyko wystąpienia działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego.

  • chlorek cetylopirydyniowy

    Chlorek cetylopirydyniowy (CPC) to czwartorzędowy związek amoniowy o działaniu antyseptycznym i przeciwbakteryjnym. Substancja działa poprzez naruszanie błon komórkowych drobnoustrojów, co prowadzi do ich niszczenia. Wykazuje szerokie spektrum działania przeciwko bakteriom Gram-dodatnim, Gram-ujemnym oraz niektórym grzybom i wirusom.

  • Calendula officinalis

    Calendula officinalis (nagietek lekarski) to roślina o działaniu przeciwzapalnym, przeciwgrzybiczym i przeciwbakteryjnym, stosowana głównie w preparatach dermatologicznych. Działa poprzez kompleks aktywnych związków, w tym flawonoidów, karotenoidów i triterpenów, które przyspieszają gojenie ran, hamują proces zapalny i chronią tkanki przed uszkodzeniami oksydacyjnymi.

  • chinapryl

    Chinapryl, znany również jako chinaprylat, jest substancją czynną należącą do grupy inhibitorów konwertazy angiotensyny (ACE inhibitorów). Działa poprzez blokowanie enzymu konwertującego angiotensynę, co prowadzi do rozszerzenia naczyń krwionośnych, zmniejszenia oporu obwodowego i obniżenia ciśnienia tętniczego. Jest stosowany głównie w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz niewydolności serca.

  • chlorek benzalkoniowy

    Chlorek benzalkoniowy to syntetyczny czwartorzędowy związek amoniowy, który wykazuje działanie antyseptyczne i odkażające. Działa bakteriobójczo na szerokie spektrum bakterii, zwłaszcza bakterie Gram-dodatnie, a w wyższych stężeniach także na bakterie Gram-ujemne. Wykazuje również aktywność przeciwko niektórym wirusom, grzybom i pierwotniakom. Mechanizm działania polega na naruszeniu integralności błony komórkowej drobnoustrojów, co prowadzi do wycieku składników wewnątrzkomórkowych i śmierci komórki.

  • cyklopiroks z olaminą

    Cyklopiroks z olaminą to syntetyczny lek przeciwgrzybiczy o szerokim spektrum działania. Działa poprzez hamowanie transportu aminokwasów w komórkach grzyba, zakłócanie metabolizmu komórkowego oraz wiązanie jonów metali niezbędnych do funkcjonowania enzymów grzybiczych. Substancja wykazuje aktywność wobec dermatofitów, drożdżaków (w tym Candida albicans), pleśni oraz niektórych bakterii Gram-dodatnich i Gram-ujemnych.

  • cefotaksym

    Cefotaksym jest antybiotykiem należącym do grupy cefalosporyn III generacji. Działa bakteriobójczo poprzez hamowanie syntezy ściany komórkowej bakterii, co prowadzi do ich lizy i śmierci. Cefotaksym wykazuje szerokie spektrum działania przeciwbakteryjnego, obejmujące bakterie Gram-dodatnie i Gram-ujemne, w tym wiele szczepów opornych na penicyliny i cefalosporyny niższych generacji.

  • cytarabina

    Cytarabina (arabinozyd cytozyny, AraC) to cytostatyk z grupy antymetabolitów pirymidynowych, który hamuje syntezę DNA. Działa poprzez wbudowywanie się w łańcuch DNA w fazie S cyklu komórkowego, co prowadzi do zatrzymania syntezy i w konsekwencji do śmierci komórki. Jest to lek o kluczowym znaczeniu w leczeniu ostrych białaczek, szczególnie ostrej białaczki szpikowej (AML) oraz ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL).

  • cyklosporyna

    Cyklosporyna to immunosupresyjny lek peptydowy pochodzenia grzybiczego, stosowany głównie w zapobieganiu odrzucania przeszczepów narządów oraz w leczeniu chorób autoimmunologicznych. Działa poprzez hamowanie aktywności kalcyneuryny, co prowadzi do zmniejszenia produkcji interleukiny-2 i innych cytokin, kluczowych dla aktywacji limfocytów T. Efektem tego mechanizmu jest selektywne hamowanie odpowiedzi immunologicznej komórkowej.

  • cylostazol

    Cylostazol to substancja czynna z grupy inhibitorów fosfodiesterazy typu 3 (PDE3), stosowana głównie w leczeniu chromania przestankowego u pacjentów z miażdżycą tętnic obwodowych. Mechanizm działania cylostazolu polega na hamowaniu rozkładu cAMP (cyklicznego adenozynomonofosforanu), co prowadzi do rozszerzenia naczyń krwionośnych, zahamowania agregacji płytek krwi oraz zwiększenia przepływu krwi w naczyniach obwodowych.

  • cylazapryl

    Cylazapryl to substancja czynna należąca do grupy inhibitorów konwertazy angiotensyny (ACE), stosowana w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz niewydolności serca. Działa poprzez blokowanie enzymu konwertującego angiotensynę, co prowadzi do zmniejszenia produkcji angiotensyny II – silnego związku zwężającego naczynia krwionośne. W efekcie powoduje rozszerzenie naczyń, obniżenie oporu obwodowego i spadek ciśnienia tętniczego.

  • cynk

    Cynk to niezbędny mikroelement, który pełni kluczową rolę w wielu procesach fizjologicznych organizmu. Bierze udział w funkcjonowaniu ponad 300 enzymów i jest niezbędny dla prawidłowego działania układu odpornościowego, gojenia ran, syntezy DNA i białek oraz podziałów komórkowych. Cynk wykazuje działanie przeciwzapalne, antyoksydacyjne oraz wspomaga produkcję kolagenu.

  • cynk glukonian

    Cynk glukonian to organiczna sól cynku i kwasu glukonowego, powszechnie stosowana jako suplement diety w celu uzupełnienia niedoborów cynku w organizmie. Cynk jest niezbędnym mikroelementem, który pełni kluczową rolę w funkcjonowaniu układu odpornościowego, syntezie białek, gojeniu się ran, podziale komórek oraz metabolizmie węglowodanów.

  • cytyzyniklina

    Cytyzyniklina to substancja czynna stosowana w leczeniu uzależnienia od nikotyny. Działa jako częściowy agonista receptorów nikotynowych, podobnie jak cytyzyna, od której jest pochodną. Jej mechanizm działania polega na wiązaniu się z receptorami nikotynowymi w mózgu, łagodząc objawy odstawienia nikotyny i zmniejszając przyjemność z palenia, co znacząco wspomaga proces rzucania palenia.

  • cynku octan dwuwodny

    Cynku octan dwuwodny to związek chemiczny stosowany w medycynie jako substancja aktywna o właściwościach przeciwzapalnych, ściągających i antyseptycznych. Mechanizm działania polega na wiązaniu się jonów cynku z białkami, co prowadzi do wytrącania się tych białek. W efekcie dochodzi do zahamowania procesów zapalnych i zmniejszenia wysięku, a także do ograniczenia rozwoju mikroorganizmów na skórze i błonach śluzowych.

  • cisatrakurium

    Cisatrakurium to niedepolaryzujący środek zwiotczający mięśnie szkieletowe, należący do grupy pochodnych benzylizochinoliny. Jego działanie polega na blokowaniu transmisji nerwowo-mięśniowej poprzez konkurencyjne wiązanie z receptorami acetylocholinowymi w płytce motorycznej. Cisatrakurium charakteryzuje się średnim czasem działania (około 30-40 minut) i jest stosowany podczas zabiegów chirurgicznych jako składnik znieczulenia ogólnego oraz do ułatwienia intubacji dotchawiczej.

  • cynku tlenek

    Tlenek cynku to związek chemiczny szeroko stosowany w medycynie i farmakologii, składający się z cynku i tlenu (ZnO). Działa przeciwzapalnie, ściągająco, przeciwbakteryjnie i przeciwgrzybiczo, co czyni go cennym składnikiem wielu preparatów dermatologicznych.

  • cyklofosfamid

    Cyklofosfamid to cytostatyk z grupy leków alkilujących, pochodna iperytu azotowego. Jest to prolek, który po podaniu ulega przekształceniu w aktywne metabolity w wątrobie za pomocą enzymów cytochromu P450. Aktywne metabolity cyklofosfamidu wiążą się kowalencyjnie z DNA, powodując jego uszkodzenie, co hamuje replikację komórek i prowadzi do ich śmierci, szczególnie w przypadku szybko dzielących się komórek nowotworowych.

  • cefadroksyl

    Cefadroksyl to antybiotyk β-laktamowy należący do I generacji cefalosporyn. Działa bakteriobójczo poprzez hamowanie syntezy ściany komórkowej bakterii, wiążąc się z białkami PBP (penicillin-binding proteins). Jest skuteczny wobec szerokiego spektrum bakterii Gram-dodatnich, w tym paciorkowców i gronkowców (z wyjątkiem MRSA), oraz niektórych bakterii Gram-ujemnych, takich jak Escherichia coli, Proteus mirabilis czy Klebsiella pneumoniae.

  • cynaryzyna

    Cynaryzyna to substancja czynna należąca do grupy antagonistów wapnia i leków przeciwhistaminowych, stosowana głównie w leczeniu zaburzeń przedsionkowych i zaburzeń krążenia mózgowego. Działa poprzez blokowanie kanałów wapniowych w komórkach mięśni gładkich naczyń krwionośnych, co prowadzi do ich rozkurczu i poprawy przepływu krwi. Dodatkowo, cynaryzyna wykazuje działanie przeciwhistaminowe, hamując receptory H1, co zmniejsza objawy związane z pobudzeniem błędnika.

  • cefaklor

    Cefaklor to antybiotyk beta-laktamowy z grupy cefalosporyn II generacji, działający bakteriobójczo poprzez hamowanie syntezy ściany komórkowej bakterii. Wykazuje skuteczność wobec szerokiego spektrum bakterii Gram-dodatnich (m.in. paciorkowce, gronkowce wrażliwe na metycylinę) oraz niektórych Gram-ujemnych (Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis, E. coli, Klebsiella, Proteus mirabilis).

  • czynnik von Willebranda

    Czynnik von Willebranda (vWF) to białko osocza krwi, które odgrywa kluczową rolę w pierwotnej hemostazie, odpowiadając za adhezję płytek krwi do uszkodzonego śródbłonka naczyniowego oraz za ochronę czynnika VIII krzepnięcia przed degradacją. Jest produkowany głównie przez komórki śródbłonka i megakariocyty, a po uwolnieniu do krwiobiegu funkcjonuje jako nośnik czynnika VIII.

  • chlorowodorek fenylefryny

    Chlorowodorek fenylefryny jest sympatykomimetycznym aminowym lekiem alfa-adrenergicznym stosowanym głównie jako obkurczający naczynia krwionośne. Działa poprzez stymulację receptorów alfa-adrenergicznych w mięśniach gładkich naczyń krwionośnych, prowadząc do ich zwężenia i zmniejszenia przekrwienia.

  • cyklezonid

    Cyklezonid to syntetyczny glikokortykosteroid podawany drogą wziewną, stosowany głównie w terapii astmy oskrzelowej. Jest prolekiem, który po podaniu przekształca się w organizmie do aktywnego metabolitu – desizobutyrylocyklezonidu, wykazującego silne działanie przeciwzapalne. Cyklezonid hamuje rozwój stanu zapalnego w drogach oddechowych poprzez zmniejszenie produkcji mediatorów zapalnych, co prowadzi do redukcji objawów astmy i poprawy funkcji płuc.

  • chlorofenamina maleinian

    Chlorofenamina maleinian (znana również jako chlorfeniramina) to substancja czynna należąca do grupy leków przeciwhistaminowych pierwszej generacji. Działa poprzez blokowanie receptorów histaminowych H1, zmniejszając reakcje alergiczne organizmu. Głównym mechanizmem działania jest hamowanie efektów histaminy uwalnianej podczas reakcji alergicznych, co prowadzi do złagodzenia objawów takich jak kichanie, świąd, łzawienie oczu czy wyciek z nosa.

  • chlorowodorek lidokainy

    Chlorowodorek lidokainy to związek chemiczny należący do grupy leków miejscowo znieczulających typu amidowego. Działa poprzez blokowanie kanałów sodowych w błonie komórkowej neuronów, co hamuje powstawanie i przewodzenie impulsów nerwowych. Efektem jest miejscowe zniesienie czucia bólu, dotyku, temperatury i napięcia mięśniowego w obszarze zastosowania.

  • cytyzyna

    Cytyzyna to alkaloid pochodzenia roślinnego, wyizolowany głównie z nasion złotokapu zwyczajnego (Laburnum anagyroides). Jest agonistą receptorów nikotynowych acetylocholiny, działającym podobnie jak nikotyna, ale z mniejszym potencjałem uzależniającym. Mechanizm działania polega na wiązaniu się z receptorami nikotynowymi w mózgu, co prowadzi do uwolnienia dopaminy, ale w mniejszym stopniu niż nikotyna.

  • chlorochinaldol

    Chlorochinaldol to substancja czynna o działaniu przeciwdrobnoustrojowym, stosowana w leczeniu zakażeń powierzchniowych skóry i błon śluzowych. Wykazuje aktywność wobec szerokiego spektrum bakterii Gram-dodatnich i Gram-ujemnych, a także niektórych grzybów i pierwotniaków. Mechanizm działania chlorochinaldolu polega na hamowaniu syntezy białek bakteryjnych poprzez wiązanie się z podjednostką 50S rybosomu, co prowadzi do zaburzenia wzrostu i rozmnażania się patogenów.

  • celiprolol

    Celiprolol jest selektywnym antagonistą receptorów beta1-adrenergicznych z częściową aktywnością agonistyczną wobec receptorów beta2, należącym do grupy beta-adrenolityków trzeciej generacji. Działa poprzez blokowanie wpływu adrenaliny i noradrenaliny na receptory beta w sercu, co prowadzi do zmniejszenia częstości akcji serca, obniżenia ciśnienia tętniczego krwi oraz zmniejszenia siły skurczu mięśnia sercowego.

  • chloroheksydyna dichlorowodorek

    Chloroheksydyna dichlorowodorek to substancja czynna o szerokim spektrum działania przeciwbakteryjnego, przeciwgrzybiczego i przeciwwirusowego. Wykazuje działanie zarówno wobec bakterii Gram-dodatnich jak i Gram-ujemnych, w tym również na szczepy oporne na antybiotyki. Mechanizm działania chloroheksydyny polega na wiązaniu się z ujemnie naładowanymi grupami fosforanowymi w błonie komórkowej drobnoustrojów, co prowadzi do zwiększenia jej przepuszczalności i w konsekwencji do śmierci komórki.

  • chloroheksydyna diglukonian

    Chloroheksydyna diglukonian to szeroko stosowany antyseptyk i środek przeciwbakteryjny o szerokim spektrum działania. Substancja wykazuje skuteczność wobec bakterii Gram-dodatnich i Gram-ujemnych, niektórych wirusów i grzybów. Mechanizm działania polega na uszkodzeniu błony komórkowej drobnoustrojów, co prowadzi do zwiększenia jej przepuszczalności i ostatecznie do śmierci komórki. Chloroheksydyna charakteryzuje się również długotrwałym działaniem (efekt przetrwały), utrzymującym się na skórze i błonach śluzowych nawet po usunięciu preparatu.

  • cynku siarczan siedmiowodny

    Cynku siarczan siedmiowodny (Zinci sulfas heptahydricus) to związek chemiczny zawierający jony cynku, który jest niezbędnym mikroelementem dla organizmu człowieka. Bierze udział w funkcjonowaniu ponad 300 enzymów, wpływa na procesy immunologiczne, gojenie ran, syntezę DNA i białek oraz prawidłowy rozwój i funkcjonowanie układu nerwowego.

  • chlorowodorek benzydaminy

    Chlorowodorek benzydaminy to niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ) z grupy indazoli, który wykazuje dodatkowo działanie miejscowo znieczulające i przeciwbólowe. Mechanizm jego działania polega na hamowaniu syntezy prostaglandyn i zmniejszaniu przepuszczalności naczyń włosowatych, co prowadzi do redukcji obrzęku i stanu zapalnego. Benzydamina ma szczególne powinowactwo do tkanek zapalnie zmienionych, co zwiększa jej skuteczność w miejscowym leczeniu.

  • cholina salicylan

    Choliny salicylan to organiczny związek chemiczny będący solą choliny i kwasu salicylowego. Działa przeciwbólowo, przeciwzapalnie oraz przeciwgorączkowo, podobnie jak inne salicylany. Mechanizm działania polega głównie na hamowaniu aktywności enzymu cyklooksygenazy (COX), odpowiedzialnego za syntezę prostaglandyn, które są mediatorami stanu zapalnego i bólu.

  • Corynebacterium pseudodiphtheriticum

    Corynebacterium pseudodiphtheriticum to Gram-dodatnia, nieruchliwa bakteria należąca do rodzaju Corynebacterium. Występuje jako składnik normalnej flory bakteryjnej górnych dróg oddechowych człowieka, głównie jamy nosowej i gardła. W przeciwieństwie do spokrewnionego Corynebacterium diphtheriae (czynnika wywołującego błonicę), C. pseudodiphtheriticum nie wytwarza toksyny błoniczej, stąd nazwa „pseudodiphtheriticum” wskazująca na podobieństwo morfologiczne, ale brak głównego czynnika zjadliwości.

  • chlortalidon

    Chlortalidon to długo działający diuretyk tiazydopodobny, który hamuje reabsorpcję sodu i chlorków w dystalnych kanalikach nerkowych, zwiększając wydalanie tych jonów oraz wody z organizmu. Dzięki temu mechanizmowi skutecznie obniża ciśnienie tętnicze, co czyni go cennym lekiem w terapii nadciśnienia pierwotnego.

  • czynnik X

    Czynnik X, znany również jako czynnik Stuarta-Prowera, jest kluczowym elementem kaskady krzepnięcia krwi. Jest to proteaza serynowa, która uczestniczy w obu drogach krzepnięcia – wewnętrznej i zewnętrznej. Czynnik X po aktywacji do formy Xa, tworzy kompleks z czynnikiem V, fosfolipidami i jonami wapnia (kompleks protrombinazy), który przekształca protrombinę (czynnik II) w trombinę. Trombina z kolei przekształca fibrynogen w fibrynę, prowadząc do powstania skrzepu.

  • czynnik IX

    Czynnik IX, zwany również czynnikiem Christmasa, jest kluczowym białkiem uczestniczącym w procesie krzepnięcia krwi. Jest on glikoproteiną zależną od witaminy K, syntetyzowaną w wątrobie. Czynnik IX działa w tzw. wewnątrzpochodnym szlaku krzepnięcia, gdzie po aktywacji przez czynnik XIa lub VIIa, przekształca się w czynnik IXa, który następnie aktywuje czynnik X, prowadząc do powstania skrzepu.

  • czynnik II

    Czynnik II, znany również jako protrombina, jest kluczowym białkiem układu krzepnięcia krwi. Jest glikoproteiną zależną od witaminy K, syntetyzowaną w wątrobie, która odgrywa centralną rolę w kaskadzie krzepnięcia. Protrombina ulega przekształceniu w trombinę pod wpływem aktywowanego czynnika X w obecności czynnika V, jonów wapnia i fosfolipidów, inicjując proces formowania skrzepu.

  • czynnik XIII ludzki

    Czynnik XIII ludzki jest enzymem z grupy transglutaminaz, który odgrywa kluczową rolę w końcowym etapie kaskady krzepnięcia krwi. Jego głównym zadaniem jest stabilizacja skrzepu fibrynowego poprzez tworzenie wiązań krzyżowych między włóknami fibryny, co zwiększa odporność skrzepu na działanie enzymów fibrynolitycznych i zapobiega przedwczesnemu rozpuszczaniu się skrzepu.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl