Leksykon składników
na literę „C”

Składniki na „C”, strona 2 z 4

• chlorowodorek klomipraminy

  Chlorowodorek klomipraminy to trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny (TLPD) o silnym działaniu serotoninergicznym. Mechanizm jego działania polega głównie na hamowaniu wychwytu zwrotnego serotoniny, a w mniejszym stopniu noradrenaliny, w ośrodkowym układzie nerwowym. Klomipramina wykazuje również działanie antagonistyczne wobec receptorów cholinergicznych, histaminowych H1 i adrenergicznych α1.

• cefuroksym aksetyl

  Cefuroksym aksetyl to antybiotyk należący do grupy cefalosporyn II generacji. Jest to prolek cefuroksymu, który po podaniu doustnym ulega hydrolizie w błonie śluzowej jelita cienkiego, uwalniając aktywną formę leku. Działa bakteriobójczo poprzez hamowanie syntezy ściany komórkowej bakterii, wiążąc się z białkami PBP (penicillin-binding proteins).

• ceftazydym

  Ceftazydym to antybiotyk należący do grupy cefalosporyn III generacji, o szerokim spektrum działania wobec bakterii Gram-ujemnych, w tym Pseudomonas aeruginosa. Działa bakteriobójczo poprzez hamowanie syntezy ściany komórkowej bakterii, wiążąc się z białkami wiążącymi penicylinę (PBP), co prowadzi do lizy i śmierci komórki bakteryjnej.

• cefoperazon

  Cefoperazon jest antybiotykiem z grupy cefalosporyn trzeciej generacji, który wykazuje szerokie spektrum działania przeciwbakteryjnego. Jego mechanizm działania polega na hamowaniu syntezy ściany komórkowej bakterii, co prowadzi do ich zniszczenia. Cefoperazon jest skuteczny wobec wielu bakterii Gram-ujemnych, w tym Pseudomonas aeruginosa, oraz niektórych bakterii Gram-dodatnich.

• chloroprotyksen

  Chloroprotyksena (Chlorprothixene) to lek przeciwpsychotyczny pierwszej generacji, należący do grupy tioksantenów. Działa głównie poprzez blokowanie receptorów dopaminergicznych (przede wszystkim D2) w ośrodkowym układzie nerwowym, co prowadzi do zmniejszenia objawów psychotycznych, takich jak halucynacje, urojenia czy zaburzenia myślenia. Lek wykazuje również działanie sedatywne, przeciwlękowe i przeciwwymiotne dzięki blokowaniu receptorów histaminowych, alfa-adrenergicznych i cholinergicznych.

• chlordiazepoksyd

  Chlordiazepoksyd należy do grupy benzodiazepin o długim czasie działania, który został wprowadzony do lecznictwa jako jeden z pierwszych leków z tej grupy. Działa przede wszystkim poprzez wzmocnienie efektu hamującego kwasu gamma-aminomasłowego (GABA) w ośrodkowym układzie nerwowym, co prowadzi do efektów przeciwlękowych, uspokajających, nasennych, przeciwdrgawkowych oraz miorelaksacyjnych.

• czynnik VII

  Czynnik VII, znany również jako prokonwertyna, jest jednym z kluczowych białek biorących udział w procesie krzepnięcia krwi. Jest glikoproteiną wytwarzaną w wątrobie, zależną od witaminy K. Jego główną funkcją jest inicjacja zewnątrzpochodnego szlaku krzepnięcia poprzez wiązanie się z czynnikiem tkankowym (TF) po uszkodzeniu naczynia, co prowadzi do aktywacji kaskady krzepnięcia i tworzenia skrzepu.

• chloropromazyna

  Chloropromazyna to jeden z najstarszych leków przeciwpsychotycznych (neuroleptycznych) z grupy fenotiazyn. Działa głównie poprzez blokowanie receptorów dopaminowych D2 w ośrodkowym układzie nerwowym, co przyczynia się do redukcji objawów psychotycznych, takich jak omamy, urojenia oraz zaburzenia myślenia. Dodatkowo wykazuje działanie antagonistyczne wobec receptorów alfa-adrenergicznych, histaminowych H1 oraz cholinergicznych, co przekłada się na szeroki profil działań farmakologicznych i potencjalnych działań niepożądanych.

• chlorek potasu

  Chlorek potasu (KCl) to nieorganiczny związek chemiczny będący podstawowym źródłem uzupełniania niedoborów potasu w organizmie. Potas odgrywa kluczową rolę w utrzymaniu prawidłowego funkcjonowania komórek, zwłaszcza w przewodnictwie nerwowym, kurczliwości mięśni oraz regulacji rytmu serca. Chlorek potasu jest stosowany w leczeniu i profilaktyce hipokaliemii (obniżonego poziomu potasu we krwi), która może wystąpić w przebiegu różnych chorób lub jako skutek uboczny stosowania niektórych leków, np. diuretyków.

• chlorfenamina

  Chlorfenamina (chlorfeniramina) jest substancją czynną należącą do grupy leków przeciwhistaminowych pierwszej generacji. Działa poprzez blokowanie receptorów histaminowych H1, co powoduje złagodzenie objawów alergicznych, takich jak kichanie, świąd, łzawienie oczu oraz wyciek z nosa. Chlorfenamina wykazuje także działanie przeciwcholinergiczne, co dodatkowo pomaga w zmniejszeniu wydzielania śluzu z nosa.

• chromu chlorek sześciowodny

  Chromu chlorek sześciowodny (CrCl₃·6H₂O) jest związkiem nieorganicznym zawierającym chrom na +3 stopniu utlenienia. W medycynie i suplementacji stosowany jest jako źródło chromu, pierwiastka śladowego niezbędnego do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Chrom odgrywa kluczową rolę w metabolizmie glukozy, ponieważ jest składnikiem czynnika tolerancji glukozy (GTF), który zwiększa działanie insuliny i usprawnia transport glukozy do komórek.

• czynnik VIII

  Czynnik VIII (FVIII) to białko osoczowe niezbędne w procesie krzepnięcia krwi. Odgrywa kluczową rolę jako kofaktor dla czynnika IX w kaskadzie koagulacji, umożliwiając konwersję czynnika X do jego aktywnej formy. Niedobór czynnika VIII prowadzi do hemofilii A – dziedzicznego zaburzenia krzepnięcia krwi, charakteryzującego się spontanicznymi krwawieniami do stawów, mięśni oraz przedłużonymi krwawieniami po urazach lub zabiegach chirurgicznych.

• cetylopirydyniowy chlorek

  Chlorek cetylopirydyniowy (CPC) to czwartorzędowy związek amoniowy o silnych właściwościach antyseptycznych, stosowany głównie jako środek przeciwbakteryjny i przeciwgrzybiczy. Działa poprzez niszczenie błony komórkowej drobnoustrojów, co prowadzi do ich śmierci. Wykazuje szerokie spektrum działania przeciwko bakteriom Gram-dodatnim i Gram-ujemnym, a także niektórym grzybom i wirusom.

• chlorofenamina

  Chlorfenamina (maleinian chlorofenaminy) to lek przeciwhistaminowy pierwszej generacji, który blokuje receptory histaminowe H1, zmniejszając lub zapobiegając objawom alergicznym. Działa ona na ośrodkowy układ nerwowy, hamując działanie histaminy – substancji odpowiedzialnej za wywoływanie reakcji alergicznych takich jak kichanie, świąd, łzawienie oczu czy wysypka.

• cyklopiroks

  Cyklopiroks to substancja czynna o działaniu przeciwgrzybiczym, która hamuje wzrost i rozwój grzybów poprzez blokowanie transportu aminokwasów do komórki oraz hamowanie syntezy białek, RNA i DNA. Działa zarówno na dermatofity, drożdżaki, pleśnie, jak i niektóre bakterie Gram-dodatnie i Gram-ujemne. Mechanizm działania cyklopiroksu związany jest z jego zdolnością do wiązania się z jonami metali, co zaburza procesy metaboliczne w komórkach patogenów.

• cynku siarczan

  Siarczan cynku to sól nieorganiczna zawierająca cynk i siarkę, stosowana w medycynie głównie ze względu na właściwości przeciwbakteryjne, ściągające i łagodzące podrażnienia. Działa bakteriostatycznie wobec wielu drobnoustrojów, redukuje stan zapalny i wspomaga regenerację tkanek. Jego mechanizm działania opiera się na zdolności jonów cynku do hamowania procesów enzymatycznych i metabolicznych w komórkach bakteryjnych.

• cineol

  Cineol, znany również jako eukaliptol, to naturalny monoterpen cykliczny występujący głównie w olejkach eterycznych roślin takich jak eukaliptus, rozmaryn czy szałwia. Jest to substancja o działaniu przeciwzapalnym, przeciwbakteryjnym i mukolitycznym, dzięki czemu znajduje zastosowanie w terapii chorób układu oddechowego. Cineol rozszerza oskrzela, ułatwia odkrztuszanie wydzieliny i łagodzi objawy infekcji dróg oddechowych.

• chlorek

  Chlorek to anion o wzorze chemicznym Cl-, będący jednym z najważniejszych elektrolitów w organizmie człowieka. Stanowi główny anion płynu pozakomórkowego, odgrywając kluczową rolę w utrzymaniu równowagi wodno-elektrolitowej, regulacji ciśnienia osmotycznego oraz kwasowo-zasadowej. Chlorki uczestniczą w procesach trawiennych jako składnik kwasu solnego w żołądku, a także biorą udział w transporcie tlenu przez erytrocyty.

• Caulophyllum thalictroides

  Caulophyllum thalictroides, znane również jako kokoryczka (pluskwica gronkowata) lub blue cohosh, to roślina stosowana w medycynie naturalnej, głównie w ginekologii. Działa spazmolitycznie na mięśnie gładkie macicy, reguluje skurcze macicy i może wpływać na stymulację porodu. Wykazuje również działanie przeciwbólowe, przeciwzapalne i łagodnie sedatywne.

• czynnik XIII ludzki

  Czynnik XIII ludzki jest enzymem z grupy transglutaminaz, który odgrywa kluczową rolę w końcowym etapie kaskady krzepnięcia krwi. Jego głównym zadaniem jest stabilizacja skrzepu fibrynowego poprzez tworzenie wiązań krzyżowych między włóknami fibryny, co zwiększa odporność skrzepu na działanie enzymów fibrynolitycznych i zapobiega przedwczesnemu rozpuszczaniu się skrzepu.

• czynnik krzepnięcia VIII

  Czynnik krzepnięcia VIII, znany również jako czynnik antyhemofilowy A, jest glikoproteiną odgrywającą kluczową rolę w procesie krzepnięcia krwi. Bierze udział w wewnętrznym szlaku kaskady krzepnięcia, działając jako kofaktor dla aktywowanego czynnika IX, co prowadzi do aktywacji czynnika X. Deficyt lub nieprawidłowości w funkcjonowaniu czynnika VIII powodują hemofilię A – chorobę dziedziczoną recesywnie, sprzężoną z chromosomem X.

• cykliczny węglan erytromycyny

  Cykliczny węglan erytromycyny to półsyntetyczna pochodna erytromycyny, należąca do grupy antybiotyków makrolidowych. Mechanizm działania polega na hamowaniu syntezy białek bakteryjnych poprzez wiązanie z podjednostką 50S rybosomu bakteryjnego, co prowadzi do zaburzenia procesu translacji. Wykazuje działanie bakteriostatyczne wobec szerokiego spektrum bakterii Gram-dodatnich, niektórych Gram-ujemnych oraz atypowych patogenów, takich jak Mycoplasma, Chlamydia czy Legionella.

• chloramfenikol

  Chloramfenikol to antybiotyk o szerokim spektrum działania, który hamuje syntezę białek bakteryjnych poprzez wiązanie się z podjednostką 50S rybosomu. Mechanizm ten sprawia, że jest skuteczny wobec wielu bakterii Gram-dodatnich, Gram-ujemnych, a także riketsji, mykoplazm i chlamydii.

• cholina alfosceran

  Cholina alfosceran (znana również jako alfa-GPC) to związek organiczny należący do grupy cholinergików. Jest to naturalna substancja występująca w organizmie, będąca prekursorem acetylocholiny – jednego z najważniejszych neuroprzekaźników w układzie nerwowym. Cholina alfosceran działa poprzez zwiększenie syntezy acetylocholiny w mózgu, co poprawia przekaźnictwo nerwowe i funkcje poznawcze.

• cynku undecylenian

  Cynku undecylenian (Undecylenas zinci) to związek organiczny cynku o właściwościach przeciwgrzybiczych, stosowany w leczeniu grzybic skóry, paznokci i owłosionej skóry głowy. Działa poprzez hamowanie rozwoju i namnażania komórek grzybów, zwłaszcza dermatofitów odpowiedzialnych za zakażenia powierzchniowe. Wykazuje skuteczność wobec grzybów z rodzaju Trichophyton, Microsporum i Epidermophyton.

• chinagolid

  Chinagolid, znany również jako nicergolina, to półsyntetyczna pochodna alkaloidów sporyszu, stosowana głównie w leczeniu zaburzeń poznawczych i naczyniowych. Działa jako selektywny antagonista receptorów α1-adrenergicznych oraz wykazuje właściwości wazodylatacyjne, poprawiając przepływ krwi w naczyniach mózgowych. Chinagolid zwiększa metabolizm glukozy i tlenu w tkankach mózgowych, co przyczynia się do poprawy funkcji poznawczych.

• cynchokaina

  Cynchokaina (Cinchocaine) to substancja czynna należąca do grupy miejscowych środków znieczulających typu amidowego o długim czasie działania. Działa poprzez blokowanie kanałów sodowych w błonie komórkowej neuronów, co hamuje generowanie i przewodzenie impulsów nerwowych. Znieczulenie następuje zazwyczaj szybko i utrzymuje się dłużej niż w przypadku wielu innych leków z tej grupy.

• chlorowodorek efedryny

  Chlorowodorek efedryny to organiczny związek chemiczny należący do grupy sympatykomimetyków, czyli substancji naśladujących działanie układu współczulnego. Działa poprzez stymulację receptorów alfa i beta-adrenergicznych, powodując skurcz naczyń krwionośnych, rozszerzenie oskrzeli oraz zwiększenie ciśnienia tętniczego. Efedryna wykazuje również działanie na ośrodkowy układ nerwowy, działa pobudzająco i zmniejsza uczucie zmęczenia.

• chondroityna sodu siarczan

  Chondroityna sodu siarczan to glikozaminoglikan naturalnie występujący w organizmie, głównie w chrząstce stawowej, gdzie stanowi ważny składnik macierzy międzykomórkowej. Jako substancja lecznicza wykazuje działanie przeciwzapalne, przeciwbólowe oraz chrząstkochronne, co oznacza, że pomaga chronić chrząstkę stawową przed degradacją i wspomaga jej regenerację.

• chlorowodorek lizyny

  Chlorowodorek lizyny to sól kwasu solnego i lizyny, niezbędnego aminokwasu, który organizm musi pozyskiwać z pożywienia. Jest stosowany w medycynie głównie jako składnik preparatów multiwitaminowych i suplementów diety, a także jako nośnik lub forma podania innych substancji leczniczych, zwiększająca ich biodostępność.

• chlorowodorek histydyny jednowodny

  Chlorowodorek histydyny jednowodny to aminokwas histydyna w postaci soli chlorowodorowej z cząsteczką wody krystalizacyjnej. Jest stosowany głównie jako substancja pomocnicza w preparatach farmaceutycznych, szczególnie w postaci buforów stabilizujących pH.

• chlorek sodu

  Chlorek sodu (NaCl), powszechnie znany jako sól kuchenna, jest podstawowym elektrolitom stosowanym w medycynie. Pełni kluczową rolę w utrzymaniu homeostazy organizmu, regulując gospodarkę wodno-elektrolitową oraz równowagę kwasowo-zasadową. Jego działanie polega na uzupełnianiu niedoborów sodu, który jest głównym kationem przestrzeni pozakomórkowej, oraz na wyrównywaniu zaburzeń osmotycznych.

• cynku glukonian

  Glukonian cynku to organiczna sól cynku i kwasu glukonowego, będąca jedną z najlepiej przyswajalnych form cynku stosowanych w suplementacji i farmakoterapii. Cynk jest niezbędnym mikroelementem biorącym udział w ponad 300 reakcjach enzymatycznych w organizmie, wpływając na układ odpornościowy, metabolizm, gojenie ran oraz funkcjonowanie narządów zmysłów.

• cytykolina

  Cytykolina to substancja organiczna, która pełni rolę prekursora fosfatydylocholiny – kluczowego składnika błon komórkowych. W medycynie stosowana jest jako lek neuroprotekcyjny, zwiększający przepływ krwi mózgowej oraz poprawiający funkcje poznawcze. Jej działanie opiera się na stymulacji syntezy acetylocholiny oraz zwiększeniu syntezy fosfolipidów błonowych, co prowadzi do poprawy integralności błon komórkowych neuronów.

• cefiksym

  Cefiksym to antybiotyk z grupy cefalosporyn III generacji, który wykazuje działanie bakteriobójcze poprzez hamowanie syntezy ściany komórkowej bakterii. Charakteryzuje się szerokim spektrum działania przeciwbakteryjnego, obejmującym liczne bakterie Gram-ujemne oraz niektóre Gram-dodatnie. Szczególnie skuteczny jest wobec takich patogenów jak Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis, Escherichia coli, Proteus mirabilis oraz Neisseria gonorrhoeae, w tym szczepy wytwarzające beta-laktamazy.

• chlorowodorek lidokainy jednowodny

  Chlorowodorek lidokainy jednowodny to popularny lek z grupy amidowych środków znieczulających miejscowo. Działa poprzez blokowanie kanałów sodowych w błonie komórkowej neuronów, hamując generowanie i przewodzenie impulsów nerwowych. Efektem jest czasowe zniesienie czucia bólu, temperatury i dotyku w miejscu podania.

• chlormadynonu octan

  Chlormadynonu octan to syntetyczny progestagen, pochodna progesteronu, stosowany głównie jako składnik doustnych środków antykoncepcyjnych oraz w leczeniu zaburzeń hormonalnych u kobiet. Wykazuje działanie antyandrogenowe, co oznacza, że blokuje receptory androgenowe, zmniejszając wpływ androgenów na organizm. Dzięki temu hamuje rozwój owłosienia typu męskiego (hirsutyzm) oraz łagodzi objawy trądziku hormonalnego u kobiet.

• chlorowodorek oksybutyniny

  Chlorowodorek oksybutyniny to substancja czynna należąca do grupy leków antycholinergicznych, stosowana głównie w leczeniu nadreaktywnego pęcherza moczowego. Działa poprzez blokowanie receptorów muskarynowych w mięśniach gładkich pęcherza moczowego, co prowadzi do zmniejszenia jego skurczów mimowolnych. Efektem działania jest redukcja częstotliwości oddawania moczu, zmniejszenie parć naglących oraz epizodów nietrzymania moczu.

• cyneol

  Cyneol, znany również jako eukaliptol, jest naturalnym związkiem organicznym występującym głównie w olejkach eterycznych roślin, szczególnie w eukaliptusie. W medycynie jest ceniony za swoje właściwości wykrztuśne, przeciwzapalne i antyseptyczne. Substancja ta działa bezpośrednio na drogi oddechowe, rozrzedzając wydzielinę oskrzelową i ułatwiając jej ewakuację, co pomaga w usuwaniu śluzu i łagodzeniu objawów kaszlu.

• cysteina

  Cysteina to aminokwas siarkowy, który pełni kluczową rolę w strukturze i funkcji białek. Jest niezbędna do syntezy glutationu – jednego z najważniejszych przeciwutleniaczy w organizmie, chroniącego komórki przed stresem oksydacyjnym. W medycynie cysteina i jej pochodne są wykorzystywane głównie jako mukolityki, dzięki zdolności do rozrywania wiązań dwusiarczkowych w glikoproteinie śluzu, co zmniejsza jego lepkość i ułatwia odkrztuszanie.

• cynk wodoroasparaginian dwuwodny

  Cynk wodoroasparaginian dwuwodny to organiczna forma cynku, w której pierwiastek ten połączony jest z kwasem asparaginowym i cząsteczkami wody. Związek ten jest szeroko stosowany jako suplement diety oraz składnik preparatów farmaceutycznych, zapewniając wysoką biodostępność cynku dla organizmu.

• cyzapryd

  Cyzapryd to substancja czynna należąca do grupy leków prokinetycznych, które poprawiają motorykę przewodu pokarmowego. Jego mechanizm działania polega na stymulacji receptorów serotoninowych 5-HT4 w ścianie przewodu pokarmowego, co prowadzi do zwiększonego uwalniania acetylocholiny w splocie śródściennym. Efektem jest przyspieszenie opróżniania żołądka oraz zwiększenie perystaltyki przełyku i jelit.

• cynku chlorek

  Chlorek cynku to związek chemiczny cynku i chloru, stosowany w różnych gałęziach medycyny, zarówno w preparatach recepturowych, jak i w lekach gotowych. Działa antyseptycznie, ściągająco oraz charakteryzuje się właściwościami wysuszającymi, co czyni go użytecznym w leczeniu chorób skóry, ran oraz w stomatologii.

• chlorowodorek tetracykliny

  Chlorowodorek tetracykliny to antybiotyk z grupy tetracyklin o szerokim spektrum działania przeciwbakteryjnego. Mechanizm jego działania polega na hamowaniu syntezy białek bakteryjnych poprzez wiązanie się z podjednostką 30S rybosomu, co uniemożliwia przyłączanie tRNA do kompleksu mRNA-rybosom. Dzięki temu efektywnie hamuje wzrost i namnażanie się bakterii Gram-dodatnich, Gram-ujemnych, a także niektórych patogenów atypowych, takich jak chlamydie, riketsje i mikoplazmy.

• cetyryzyna dichlorowodorku

  Cetyryzyna dichlorowodorku to substancja czynna należąca do grupy leków przeciwhistaminowych drugiej generacji. Działa poprzez selektywne blokowanie receptorów histaminowych H1, co skutecznie hamuje objawy reakcji alergicznych. W przeciwieństwie do leków przeciwhistaminowych pierwszej generacji, cetyryzyna ma znacznie mniejszą zdolność przenikania przez barierę krew-mózg, przez co wykazuje minimalne działanie sedatywne.

• Cimicifuga racemosa

  Cimicifuga racemosa (pluskwica gronista) to substancja roślinna pochodząca z kłącza pluskwicy groniaste, stosowana głównie w łagodzeniu objawów menopauzalnych u kobiet. Jej działanie opiera się na obecności glikozydów triterpenowych, izoflawonów oraz innych związków fitoestrogennych, które wykazują selektywną aktywność estrogenopodobną, wpływając na receptory estrogenowe w układzie ośrodkowym bez stymulacji tkanek piersi i endometrium.

• Chamomilla recutita

  Chamomilla recutita (rumianek pospolity) to substancja czynna o szerokim spektrum właściwości leczniczych, stosowana od wieków w medycynie tradycyjnej. Działa przeciwzapalnie, łagodząco, przeciwskurczowo i przeciwbakteryjnie. Mechanizm działania polega głównie na obecności olejku eterycznego zawierającego α-bisabolol, chamazulen oraz flawonoidy, które hamują produkcję mediatorów stanu zapalnego i wykazują działanie antyoksydacyjne.

• Coccus cacti

  Coccus cacti, znany również jako koszenila lub koszenila kaktusowa, jest naturalnym barwnikiem pochodzącym z wysuszonych samic owada Dactylopius coccus, który pasożytuje na kaktusach z rodzaju Opuntia. W medycynie substancja ta jest stosowana głównie jako środek wykrztuśny i przeciwkaszlowy, szczególnie w leczeniu suchego, nieproduktywnego kaszlu.

• Chelidonium majus

  Chelidonium majus, znane również jako glistnik jaskółcze ziele, to roślina lecznicza z rodziny makowatych (Papaveraceae). Zawiera liczne alkaloidy izochinolinowe, w tym chelidoninę, sangwinarynę i berberynę, które odpowiadają za jego działanie farmakologiczne. Surowiec wykazuje właściwości przeciwzapalne, przeciwbakteryjne, przeciwwirusowe, przeciwgrzybicze oraz łagodnie przeciwbólowe.

• chlorheksydyna diglukonian

  Chlorheksydyna diglukonian to szeroko stosowany antyseptyк o działaniu przeciwbakteryjnym, przeciwgrzybiczym i w mniejszym stopniu przeciwwirusowym. Działa poprzez wiązanie się z ujemnie naładowanymi grupami na powierzchni komórek bakteryjnych, co prowadzi do uszkodzenia błony komórkowej i jej zwiększonej przepuszczalności. W wyższych stężeniach powoduje koagulację składników wewnątrzkomórkowych i śmierć komórki. Wykazuje skuteczność wobec szerokiego spektrum drobnoustrojów, w tym bakterii Gram-dodatnich, Gram-ujemnych oraz niektórych wirusów otoczkowych.