Leki zawierające w składzie
adenozyna

Adenozyna to endogenny nukleozyd, który odgrywa kluczową rolę w fizjologii sercowo-naczyniowej. Jest stosowana w medycynie głównie jako lek antyarytmiczny, szczególnie skuteczny w przerywaniu napadowego częstoskurczu nadkomorowego (PSVT). Mechanizm działania adenozyny polega na wiązaniu się z receptorami adenozynowymi (głównie A1) w węźle przedsionkowo-komorowym, co powoduje zwolnienie przewodzenia impulsów elektrycznych, a w efekcie przerwanie pętli reentry, będącej podstawą mechanizmu arytmii.

Na polskim rynku dostępne są preparaty zawierające adenozynę pod nazwami handlowymi: Adenocor, Adenoscan oraz Adrekar. Leki te stosowane są zarówno w celach diagnostycznych (np. w obrazowaniu perfuzji mięśnia sercowego), jak i terapeutycznych, głównie w stanach nagłych na oddziałach ratunkowych i kardiologicznych.

Największą zaletą adenozyny jest jej wyjątkowo krótki okres półtrwania (około 10 sekund), co czyni ją bezpiecznym lekiem w sytuacjach nagłych. Efekty uboczne, jeśli wystąpią, są krótkotrwałe i szybko ustępują. Ponadto, adenozyna cechuje się wysoką skutecznością w przerywaniu częstoskurczów nadkomorowych – nawet do 90% przypadków reaguje na podanie leku, co sprawia, że jest to lek pierwszego wyboru w wielu protokołach leczenia tachyarytmii.

Należy jednak pamiętać o potencjalnych zagrożeniach związanych ze stosowaniem adenozyny. Lek może wywołać krótkotrwały, lecz znaczący spadek ciśnienia tętniczego, bradykardię, a nawet przejściowy blok przedsionkowo-komorowy. U pacjentów z astmą lub POChP adenozyna może wywołać skurcz oskrzeli, dlatego należy zachować szczególną ostrożność u osób z chorobami układu oddechowego. Istotne jest również, że adenozyna może wchodzić w interakcje z innymi lekami, w szczególności z teofiliną (która blokuje jej działanie) oraz dipirydamolem (który nasila efekty adenozyny).