Właściwości farmakokinetyczne leku Zotral

Zotral (50 mg, tabletki powlekane), zawierający chlorowodorek sertraliny w ilości odpowiadającej 50 mg sertraliny, charakteryzuje się specyficznym profilem farmakokinetycznym, który determinuje jego zachowanie w organizmie pacjenta. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące farmakokinetyki tego leku.¹

Proces wchłaniania

Sertralina wykazuje farmakokinetykę proporcjonalną do dawki w zakresie od 50 do 200 mg. Jest to istotna cecha, która umożliwia przewidywanie stężeń leku w osoczu przy różnych schematach dawkowania. Po podaniu doustnym dawki od 50 do 200 mg raz na dobę przez 14 dni, maksymalne stężenie sertraliny w osoczu obserwuje się po 4,5 do 8,4 godzinach od przyjęcia leku. Co ważne dla praktyki klinicznej, pokarm nie wpływa w istotny sposób na biodostępność tabletek sertraliny, co daje elastyczność w planowaniu przyjmowania leku względem posiłków.²

Dystrybucja w organizmie

W organizmie sertralina charakteryzuje się wysokim stopniem wiązania z białkami osocza – około 98% krążącego leku występuje w formie związanej. Ten wysoki stopień wiązania z białkami może wpływać na interakcje z innymi lekami, które również wiążą się z białkami osocza w znacznym stopniu.³

Biotransformacja

Sertralina podlega intensywnemu metabolizmowi podczas pierwszego przejścia przez wątrobę. Proces ten wpływa na biodostępność leku po podaniu doustnym i prowadzi do powstawania metabolitów, wśród których najważniejszym jest N-desmetylosertralina.⁴

Eliminacja leku

Średni okres półtrwania sertraliny wynosi około 26 godzin, z zakresem od 22 do 36 godzin. Ta stosunkowo długa wartość okresu półtrwania umożliwia dawkowanie leku raz na dobę. Zgodnie z charakterystyką końcowego okresu połowicznej eliminacji, obserwuje się około dwukrotną kumulację do osiągnięcia stężeń stanu stacjonarnego. Stan stacjonarny jest osiągany po jednym tygodniu regularnego podawania leku raz na dobę.⁵

Okres półtrwania głównego metabolitu, N-desmetylosertraliny, jest znacznie dłuższy i waha się od 62 do 104 godzin. Zarówno sertralina, jak i N-desmetylosertralina są w znacznym stopniu metabolizowane w organizmie, a powstałe produkty przemiany są wydalane z organizmu w równych ilościach z kałem i z moczem. Jedynie niewielka ilość (mniej niż 0,2%) niezmienionej sertraliny jest wydalana z moczem, co wskazuje na intensywny metabolizm leku.<sup data-drug="Zotral" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="Okres półtrwania N-desmetylosertraliny pozostaje w zakresie od 62 do 104 godzin. Zarówno sertralina, jak i N-desmetylosertralina są w znacznym stopniu metabolizowane u ludzi, a powstające metabolity są wydalane z kałem i z moczem w równych ilościach. Jedynie niewielka ilość (6

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci pediatryczni z zaburzeniami obsesyjno-kompulsyjnymi

Farmakokinetykę sertraliny badano w dwóch grupach wiekowych dzieci i młodzieży z zaburzeniami obsesyjno-kompulsyjnymi (ZO-K):

• 29 dzieci w wieku od 6 do 12 lat
• 32 nastolatków w wieku od 13 do 17 lat

W badaniu klinicznym pacjentom stopniowo zwiększano dawkę do maksymalnie 200 mg na dobę w okresie 32 dni, stosując jedną z dwóch metod: rozpoczynając od dawki 25 mg i stopniowo ją zwiększając lub rozpoczynając od dawki 50 mg z następczym stopniowym zwiększaniem. Oba schematy dawkowania (25 mg i 50 mg jako dawka początkowa) były równie dobrze tolerowane przez pacjentów.⁷

Przy zastosowaniu dawki 200 mg zaobserwowano, że stężenia sertraliny w osoczu w stanie stacjonarnym u dzieci w wieku 6-12 lat były o około 35% wyższe niż u nastolatków (13-17 lat) i o 21% wyższe niż w grupie referencyjnej dorosłych. Nie stwierdzono istotnych różnic klirensu kreatyniny między chłopcami a dziewczętami.⁸

Na podstawie tych obserwacji, u dzieci, zwłaszcza tych z małą masą ciała, zaleca się stosowanie małej dawki początkowej wynoszącej 25 mg i stopniowe zwiększanie dawki o 25 mg w razie potrzeby. U młodzieży natomiast dawkowanie powinno być podobne jak u dorosłych.⁹

Młodzież i osoby w podeszłym wieku

Badania farmakokinetyczne wykazały, że profil farmakokinetyczny sertraliny u młodzieży oraz u osób w podeszłym wieku nie różni się w sposób istotny od profilu obserwowanego u osób dorosłych w przedziale wiekowym 18-65 lat. Oznacza to, że w tych grupach wiekowych nie ma konieczności rutynowego dostosowywania dawki wyłącznie na podstawie wieku.¹⁰

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

U pacjentów z uszkodzeniem wątroby obserwuje się znaczące zmiany w farmakokinetyce sertraliny:

• Wydłużony okres półtrwania leku
• Trzykrotny wzrost wartości pola pod krzywą stężenia leku w czasie (AUC)

Te zmiany farmakokinetyczne wymagają modyfikacji dawkowania i szczególnej ostrożności przy stosowaniu leku w tej grupie pacjentów.¹¹

Pacjenci z niewydolnością nerek

U pacjentów z niewydolnością nerek o nasileniu od umiarkowanego do ciężkiego nie stwierdzano istotnej kumulacji sertraliny w organizmie. Wynika to prawdopodobnie z faktu, że jedynie niewielka ilość niezmienionej sertraliny jest wydalana przez nerki, a główne drogi eliminacji leku związane są z metabolizmem wątrobowym i wydalaniem metabolitów zarówno z kałem, jak i z moczem.¹²