Działania niepożądane
Zofran 4 mg
Ondansetron (Zofran) w dawkach 4 mg i 8 mg, stosowany jako lek przeciwwymiotny, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, sklasyfikowanych według częstości występowania. Najczęstszym działaniem jest ból głowy, występujący bardzo często (≥1/10). Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) obserwuje się drgawki oraz zaburzenia ruchowe o charakterze pozapiramidowym, takie jak napady dystoniczne i dyskinezy. Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) występują zawroty głowy oraz przemijające zaburzenia widzenia, głównie przy podawaniu dożylnym. Bardzo rzadko (<1/10 000) odnotowano przemijający zanik widzenia oraz toksyczne wykwity skórne, w tym toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN). W zakresie układu sercowo-naczyniowego niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) występują zaburzenia rytmu serca, bóle w klatce piersiowej i bradykardia, natomiast rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) obserwuje się wydłużenie odstępu QTc, co może prowadzić do arytmii typu Torsade de Pointes. Niedokrwienie mięśnia sercowego zostało zgłoszone jako działanie o nieznanej częstości.
- Działania niepożądane leku Zofran
- Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
- Działania niepożądane według układów narządów
- Zaburzenia układu immunologicznego
- Zaburzenia układu nerwowego
- Zaburzenia oka
- Zaburzenia serca
- Zaburzenia naczyniowe
- Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia
- Zaburzenia żołądka i jelit
- Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
- Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
- Działania niepożądane u dzieci i młodzieży
- Działania niepożądane po wprowadzeniu leku do obrotu
- Tabela działań niepożądanych
- Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych
Działania niepożądane leku Zofran
Charakterystyka działań niepożądanych ondansetronu (Zofran) obejmuje szeroki zakres objawów, które mogą wystąpić podczas terapii przeciwwymiotnej. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę potencjalnych zagrożeń związanych z podawaniem leku Zofran w dawkach 4 mg i 8 mg w postaci tabletek powlekanych.1
Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
Działania niepożądane zostały sklasyfikowane według częstości występowania zgodnie z następującą terminologią:2
- Bardzo często: występują u co najmniej 1 na 10 pacjentów (≥1/10)
- Często: występują u co najmniej 1 na 100, ale mniej niż 1 na 10 pacjentów (≥1/100 do <1/10)
- Niezbyt często: występują u co najmniej 1 na 1000, ale mniej niż 1 na 100 pacjentów (≥1/1000 do <1/100)
- Rzadko: występują u co najmniej 1 na 10 000, ale mniej niż 1 na 1000 pacjentów (≥1/10 000 do <1/1000)
- Bardzo rzadko: występują u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów (<1/10 000)
Warto podkreślić, że kategorie częstości występowania oznaczone jako bardzo często, często i niezbyt często określono na podstawie badań klinicznych, z uwzględnieniem porównania do grup otrzymujących placebo. Natomiast dane o działaniach niepożądanych klasyfikowanych jako rzadkie i bardzo rzadkie pochodzą głównie z raportów po wprowadzeniu produktu leczniczego do obrotu.3
Działania niepożądane według układów narządów
Zaburzenia układu immunologicznego
W zakresie układu immunologicznego obserwowano reakcje nadwrażliwości typu natychmiastowego, które mogą mieć ciężki przebieg, włącznie z reakcjami anafilaktycznymi. Reakcje te występują rzadko (≥1/10 000 do <1/1000).4
Zaburzenia układu nerwowego
Najczęściej występującym działaniem niepożądanym ondansetronu są bóle głowy, które klasyfikuje się jako bardzo często występujące (≥1/10). Do działań niezbyt często obserwowanych (≥1/1000 do <1/100) należą drgawki oraz zaburzenia ruchowe, które mogą obejmować objawy ze strony układu pozapiramidowego, takie jak: napadowe, przymusowe patrzenie w górę (napady dystoniczne) czy dyskinezy. Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) pacjenci zgłaszają zawroty głowy.5
Zaburzenia oka
W zakresie narządu wzroku obserwowano rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) przemijające zaburzenia widzenia, takie jak niewyraźne widzenie, głównie podczas podawania dożylnego. Bardzo rzadko (<1/10 000) raportowano przemijający zanik widzenia.6
Zaburzenia serca
Działania niepożądane dotyczące układu sercowo-naczyniowego, występujące niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), obejmują zaburzenia rytmu serca, bóle w klatce piersiowej (z obniżeniem odcinka ST w zapisie EKG lub bez) oraz bradykardię. Do rzadkich (≥1/10 000 do <1/1000) zaburzeń należy wydłużenie odstępu QTc, które może prowadzić do groźnych arytmii, w tym częstoskurczu komorowego typu Torsade de Pointes.7
Dodatkowo, na podstawie zgłoszeń spontanicznych i opisów z piśmiennictwa zidentyfikowano niedokrwienie mięśnia sercowego jako działanie niepożądane o nieznanej częstości występowania.8
Zaburzenia naczyniowe
W zakresie układu naczyniowego często (≥1/100 do <1/10) obserwuje się uczucie gorąca lub zaczerwienienie. Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) może występować hipotensja (niedociśnienie).9
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia
Czkawka jest niezbyt częstym (≥1/1000 do <1/100) działaniem niepożądanym dotyczącym układu oddechowego.10
Zaburzenia żołądka i jelit
W zakresie przewodu pokarmowego często (≥1/100 do <1/10) odnotowywane są zaparcia.11
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) obserwuje się bezobjawowe zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych.12
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
Bardzo rzadko (<1/10 000) występują toksyczne wykwity skórne, w tym toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (ang. toxic epidermal necrolysis, TEN).13
Działania niepożądane u dzieci i młodzieży
Profil działań niepożądanych obserwowany w populacji pediatrycznej jest zasadniczo zgodny z tym opisanym u osób dorosłych.14
Działania niepożądane po wprowadzeniu leku do obrotu
Po wprowadzeniu produktu leczniczego Zofran do obrotu zgłaszano dodatkowe działania niepożądane, których częstość występowania nie może być wiarygodnie oszacowana (częstość nieznana). Jak wspomniano wcześniej, w tej kategorii zidentyfikowano niedokrwienie mięśnia sercowego.15
Tabela działań niepożądanych
| Układ narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcje nadwrażliwości typu natychmiastowego (w tym reakcje anafilaktyczne) | Rzadko | Mogą mieć ciężki, zagrażający życiu przebieg |
| Zaburzenia układu nerwowego | Bóle głowy | Bardzo często | Najczęściej raportowane działanie niepożądane |
| Drgawki, zaburzenia ruchowe (w tym objawy pozapiramidowe) | Niezbyt często | Objawy pozapiramidowe mogą obejmować napady dystoniczne i dyskinezy | |
| Zawroty głowy | Rzadko | Mogą wpływać na codzienne funkcjonowanie pacjenta | |
| Zaburzenia oka | Przemijające zaburzenia widzenia (np. niewyraźne widzenie) | Rzadko | Głównie podczas podawania dożylnego |
| Przemijający zanik widzenia | Bardzo rzadko | Potencjalnie poważne powikłanie | |
| Zaburzenia serca | Zaburzenia rytmu serca, bóle w klatce piersiowej, bradykardia | Niezbyt często | Bóle w klatce piersiowej mogą występować z obniżeniem odcinka ST w zapisie EKG lub bez |
| Wydłużenie odstępu QTc (w tym częstoskurcz typu Torsade de Pointes) | Rzadko | Może stanowić poważne zagrożenie dla życia | |
| Niedokrwienie mięśnia sercowego | Częstość nieznana | Identyfikowane na podstawie zgłoszeń spontanicznych | |
| Zaburzenia naczyniowe | Uczucie gorąca lub zaczerwienienie | Często | Dyskomfort dla pacjenta, zwykle o łagodnym przebiegu |
| Hipotensja (niedociśnienie) | Niezbyt często | Może wymagać interwencji klinicznej | |
| Zaburzenia układu oddechowego | Czkawka | Niezbyt często | Zwykle przejściowa, ustępuje samoistnie |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Zaparcia | Często | Może wymagać leczenia objawowego |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Bezobjawowe zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych | Niezbyt często | Wymaga monitorowania funkcji wątroby |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Toksyczne wykwity skórne, w tym TEN | Bardzo rzadko | Potencjalnie zagrażające życiu powikłanie dermatologiczne |
Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu kluczowe znaczenie ma monitorowanie i zgłaszanie wszelkich podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to ciągłą ocenę stosunku korzyści do ryzyka związanego ze stosowaniem leku Zofran.16
Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych pod adresem:17
- Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
- Tel.: + 48 22 49 21 301
- Faks: + 48 22 49 21 309
- Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie produktu Zofran do obrotu.
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania