Wprowadzenie do działań niepożądanych leku Zahron

Działania niepożądane obserwowane po zastosowaniu rozuwastatyny, substancji czynnej leku Zahron, charakteryzują się najczęściej łagodnym i przemijającym przebiegiem. Dane kliniczne wskazują, że mniej niż 4% pacjentów leczonych rozuwastatyną musiało przerwać terapię z powodu wystąpienia efektów ubocznych.¹

Profil bezpieczeństwa leku został ustalony zarówno na podstawie danych pochodzących z badań klinicznych, jak i doświadczeń zgromadzonych podczas porejestracyjnego stosowania preparatu. W zależności od częstości występowania, działania niepożądane klasyfikowane są według następujących kategorii: często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).²

Tabela działań niepożądanych leku Zahron

* Częstość występowania cukrzycy zależy od obecności lub braku czynników ryzyka (stężenie glukozy we krwi na czczo ≥5,6 mmol/L, BMI>30 kg/m², podwyższone stężenie trójglicerydów we krwi, nadciśnienie tętnicze w wywiadzie).³

Zależność działań niepożądanych od dawki

Podobnie jak w przypadku innych inhibitorów reduktazy HMG-CoA, częstość występowania działań niepożądanych rozuwastatyny wykazuje tendencję do zależności od dawki. Dotyczy to zwłaszcza dawek przekraczających 20 mg.⁴

Częstość występowania rabdomiolizy, ciężkich działań niepożądanych dotyczących nerek i wątroby (głównie zwiększenie aktywności aminotransferaz) jest większa po zastosowaniu dawki 40 mg.⁵

Wpływ na nerki

U pacjentów leczonych rozuwastatyną może wystąpić proteinuria, głównie pochodzenia kanalikowego, stwierdzana testem paskowym. Zjawisko to obserwowano u:

• mniej niż 1% pacjentów przyjmujących dawki 10 lub 20 mg
• około 3% pacjentów leczonych dawką 40 mg

W tych przypadkach obserwowano zmianę wyniku białka w moczu z „brak” lub „ślad” na „++” lub więcej. Przy dawkach 20 mg stwierdzano mniejsze zmiany, z „brak” lub „ślad” na „+”. W większości przypadków proteinuria zmniejsza się lub przemija podczas kontynuacji leczenia.⁶

Dane z badań klinicznych i obserwacji po wprowadzeniu produktu do obrotu nie wykazały, aby proteinuria poprzedzała wystąpienie ostrej lub postępującej choroby nerek.⁷

U pacjentów leczonych rozuwastatyną obserwowano również hematurię, jednak dane z badań klinicznych wskazują, że jej częstość jest mała.⁸

Wpływ na mięśnie szkieletowe

U pacjentów leczonych rozuwastatyną, szczególnie przy dawkach powyżej 20 mg, może wystąpić działanie na mięśnie szkieletowe manifestujące się jako:

• bóle mięśni
• miopatia (w tym zapalenie mięśni)
• rzadko rabdomioliza (z ostrą niewydolnością nerek lub bez niej)

Obserwowano również zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej zależne od dawki. W większości przypadków wzrost ten był łagodny, bezobjawowy i przemijający. W przypadku, gdy aktywność kinazy kreatynowej przekracza 5-krotnie górną granicę normy (>5 x GGN), należy przerwać leczenie.⁹

Wpływ na wątrobę

U niewielkiej liczby pacjentów leczonych rozuwastatyną obserwowano, podobnie jak po zastosowaniu innych inhibitorów reduktazy HMG-CoA, zwiększenie aktywności aminotransferaz zależne od dawki. W większości przypadków było ono łagodne, bezobjawowe i przemijające.¹⁰

Szczególne grupy pacjentów

Dzieci i młodzież

W populacji dzieci i młodzieży, w porównaniu z dorosłymi, częściej obserwowano zwiększenie stężenia kinazy kreatyniny >10 x GGN (górna granica normy) oraz objawy ze strony mięśni występujące po ćwiczeniach lub zwiększonej aktywności fizycznej. Obserwacje te pochodzą z 52-tygodniowego badania klinicznego. Poza tymi różnicami, profil bezpieczeństwa rozuwastatyny u dzieci i młodzieży był zbliżony do profilu bezpieczeństwa u dorosłych pacjentów.¹¹

Inne potencjalne działania niepożądane

W kontekście stosowania statyn, w tym rozuwastatyny, zgłaszano również następujące działania niepożądane:

• Zaburzenia czynności płciowych – obserwowane w przypadku niektórych statyn
• Śródmiąższowa choroba płuc – występująca rzadko, zwłaszcza w przypadku długotrwałego leczenia

¹²

Monitorowanie bezpieczeństwa leku

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania leku. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem krajowego systemu zgłaszania – Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.¹³

Dzięki systematycznemu zgłaszaniu działań niepożądanych można gromadzić więcej informacji na temat bezpieczeństwa stosowania leku, co pozwala na lepszą ocenę profilu korzyści i ryzyka.¹⁴