Właściwości farmakokinetyczne
Vizidor 20 mg/ml

Chlorowodorek dorzolamidu, stosowany miejscowo w postaci kropli do oczu, charakteryzuje się unikalnymi właściwościami farmakokinetycznymi, które umożliwiają skuteczne obniżenie ciśnienia wewnątrzgałkowego przy minimalnej ekspozycji ogólnoustrojowej. Po aplikacji miejscowej dorzolamid przenika do krążenia ogólnego, wykazując selektywne wiązanie z anhydrazą węglanową II w erytrocytach, co prowadzi do kumulacji leku w krwinkach czerwonych. Stężenia wolnej substancji czynnej w osoczu pozostają minimalne, a wiązanie z białkami osocza wynosi około 33%. Metabolizm dorzolamidu jest ograniczony, z powstaniem głównego metabolitu N-dezetylo dorzolamidu, który wykazuje słabsze hamowanie anhydrazy węglanowej II, ale hamuje izoenzym I i również kumuluje się w erytrocytach. Eliminacja leku i metabolitu odbywa się głównie przez nerki, a okres półtrwania w fazie eliminacji z erytrocytów wynosi około 4 miesiące.

Właściwości farmakokinetyczne leku Vizidor 20 mg/ml

Chlorowodorek dorzolamidu stosowany miejscowo w postaci kropli do oczu wykazuje unikalne właściwości farmakokinetyczne, które różnią go od doustnych inhibitorów anhydrazy węglanowej. Zaletą aplikacji miejscowej jest możliwość bezpośredniego działania substancji czynnej w obrębie oka przy zastosowaniu znacznie mniejszych dawek, co przekłada się na istotnie zredukowaną ekspozycję ogólnoustrojową. Badania kliniczne potwierdzają, że takie podejście umożliwia skuteczne obniżenie ciśnienia wewnątrzgałkowego bez typowych dla doustnych inhibitorów anhydrazy węglanowej zaburzeń równowagi kwasowo-zasadowej czy zaburzeń elektrolitowych.1

Wchłanianie i dystrybucja

Po miejscowym zastosowaniu w formie kropli do oczu, dorzolamid przenika do krążenia ogólnego. Substancja czynna wykazuje istotną selektywność wobec anhydrazy węglanowej II, z którą wiąże się w erytrocytach, co prowadzi do kumulacji leku w krwinkach czerwonych podczas długotrwałego stosowania. Jednocześnie stężenia wolnej substancji czynnej w osoczu pozostają na minimalnym poziomie.2

Badania farmakokinetyczne wykazały, że dorzolamid wiąże się z białkami osocza w umiarkowanym stopniu, wynoszącym około 33%. Ten niewysoki poziom wiązania z białkami osocza może wpływać na biodostępność substancji aktywnej.3

Metabolizm

Dorzolamid ulega ograniczonemu metabolizmowi z utworzeniem jednego głównego metabolitu – N-dezetylo dorzolamidu. Metabolit ten charakteryzuje się słabszym hamowaniem izoenzymu anhydrazy węglanowej II w porównaniu do związku macierzystego. Dodatkowo metabolit ten wykazuje zdolność hamowania mniej aktywnego izoenzymu anhydrazy węglanowej I. Podobnie jak związek macierzysty, metabolit kumuluje się w erytrocytach, gdzie wiąże się głównie z anhydrazą węglanową I.4

Eliminacja

Dorzolamid jest wydalany głównie w postaci niezmienionej z moczem. Również jego metabolit jest eliminowany drogą nerkową. Po zakończeniu terapii dorzolamidem, proces uwalniania substancji z erytrocytów przebiega w sposób nieliniowy. Obserwuje się początkową fazę szybkiego zmniejszania stężenia leku, po której następuje wolniejsza faza eliminacji z czasem półtrwania wynoszącym około czterech miesięcy.5

Farmakokinetyka w stanie stacjonarnym

W celu określenia maksymalnej ekspozycji ogólnoustrojowej po długotrwałym miejscowym stosowaniu dorzolamidu do oczu, przeprowadzono badania z doustnym podaniem leku. Wykazano, że stan stacjonarny ustala się w ciągu 10-13 tygodni. W stanie stacjonarnym praktycznie nie wykrywa się wolnej substancji czynnej ani jej metabolitu w osoczu. Stopień hamowania anhydrazy węglanowej w erytrocytach jest niższy niż poziom wymagany do wywołania istotnego działania farmakologicznego na czynność nerek lub układu oddechowego. Podobną charakterystykę farmakokinetyczną obserwowano podczas długotrwałego miejscowego stosowania dorzolamidu.6

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

W populacji pacjentów w podeszłym wieku z zaburzeniami czynności nerek (szacunkowy klirens kreatyniny 30-60 ml/min) obserwowano podwyższone stężenia metabolitu dorzolamidu w erytrocytach. Należy jednak podkreślić, że pomimo tych różnic nie odnotowano znaczących zmian w zakresie stopnia zahamowania anhydrazy węglanowej. Co istotne, nie wiązało się to z wystąpieniem klinicznie istotnych ogólnoustrojowych działań niepożądanych, które mogłyby być bezpośrednio związane z podwyższonym stężeniem metabolitu.7

Parametr farmakokinetyczny Właściwości dorzolamidu
Wiązanie z białkami osocza Umiarkowane (około 33%)
Główny mechanizm akumulacji Selektywne wiązanie z anhydrazą węglanową II w erytrocytach
Stężenie w osoczu Minimalne stężenie wolnej substancji czynnej
Metabolizm Głównie N-dezetylo metabolit o słabszej aktywności hamującej
Droga eliminacji Głównie w postaci niezmienionej z moczem
Czas do osiągnięcia stanu stacjonarnego 10-13 tygodni
Okres półtrwania w fazie eliminacji Około 4 miesiące (faza eliminacji z erytrocytów)
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl