Działania niepożądane leku Vinorelbine Zentiva

Profil bezpieczeństwa produktu leczniczego Vinorelbine Zentiva został określony na podstawie badań klinicznych obejmujących 316 pacjentów (132 pacjentów z niedrobnokomórkowym rakiem płuc i 184 pacjentów z rakiem piersi), którzy otrzymywali zalecaną dawkę winorelbiny w postaci kapsułek miękkich (pierwsze trzy podania po 60 mg/m² tygodniowo, a następnie 80 mg/m² pc. tygodniowo).¹

Profil bezpieczeństwa

Najczęściej raportowanymi działaniami niepożądanymi związanymi ze stosowaniem winorelbiny w postaci kapsułek miękkich jest zahamowanie czynności szpiku kostnego (głównie neutropenia), niedokrwistość i małopłytkowość, a także zaburzenia żołądkowo-jelitowe, w tym nudności, wymioty, biegunka, zapalenie jamy ustnej oraz zaparcia. Często obserwuje się również zmęczenie i gorączkę.²

Dane po wprowadzeniu produktu do obrotu potwierdzają, że winorelbina w postaci kapsułek miękkich, stosowana w monoterapii lub w skojarzeniu z innymi chemioterapeutykami (np. cisplatyna, kapecytabina), wywołuje najczęściej działania niepożądane dotyczące: „Zaburzeń krwi i układu chłonnego”, „Zaburzeń metabolizmu i odżywiania” oraz „Zaburzeń ogólnych i stanów w miejscu podania”.³

Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych

Częstość występowania działań niepożądanych została sklasyfikowana według następujących kategorii:

• Bardzo często (≥1/10)
• Często (≥1/100 do <1/10)
• Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100)
• Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000)
• Bardzo rzadko (<1/10 000)
• Częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych)

^{1/10), często (>1/100 do 1/1000 do 1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (4}

Szczegółowy opis działań niepożądanych według układów i narządów

Zakażenia i zarażenia pasożytnicze

Bardzo często: Występują bakteryjne, wirusowe lub grzybicze infekcje bez neutropenii, o różnej lokalizacji (12,7% wszystkich przypadków, w tym 4,4% w stopniu 3-4). Często: Zakażenia bakteryjne, wirusowe lub grzybicze związane z zahamowaniem czynności szpiku kostnego i/lub upośledzeniem układu immunologicznego (tzw. zakażenia związane z neutropenią), które zwykle ustępują po zastosowaniu odpowiedniego leczenia. Zakażenia związane z neutropenią w stopniu 3-4 występują u 3,5% pacjentów. Częstość nieznana: Posocznica neutropeniczna, powikłana posocznica (niekiedy prowadząca do zgonu), ciężka posocznica (czasem z niewydolnością wielonarządową), posocznica.⁵

Zaburzenia krwi i układu chłonnego

Bardzo często: Zahamowanie czynności szpiku kostnego prowadzące głównie do neutropenii (71,5% przypadków, w tym 21,8% w stopniu 3 i 25,9% w stopniu 4). Jest to odwracalne i stanowi główny czynnik ograniczający zwiększanie dawki. Występuje również leukopenia (70,6% przypadków, w tym 24,7% w stopniu 3 i 6% w stopniu 4), niedokrwistość (67,4% przypadków, w tym 3,8% w stopniu 3-4) oraz małopłytkowość (10,8% przypadków w stopniu 1-2). Często: Neutropenia stopnia 4 połączona z gorączką powyżej 38°C, w tym gorączka neutropeniczna występuje u 2,8% pacjentów. Częstość nieznana: Małopłytkowość w stopniu 3-4, pancytopenia.⁶

Zaburzenia endokrynologiczne

Częstość nieznana: Zespół nieadekwatnego wydzielania hormonu antydiuretycznego (SIADH).⁷

Zaburzenia metabolizmu i odżywiania

Bardzo często: Anoreksja (utrata apetytu) występuje u 34,5% pacjentów w stopniu 1-2 oraz u 4,1% w stopniu 3-4. Częstość nieznana: Ciężka hiponatremia.⁸

Zaburzenia psychiczne

Często: Bezsenność w stopniu 1-2 występuje u 2,8% pacjentów.⁹

Zaburzenia układu nerwowego

Bardzo często: Zaburzenia czucia (11,1% przypadków w stopniu 1-2), na ogół ograniczone do braku odruchów głębokich, rzadko o ciężkim przebiegu. Często: Zaburzenia ruchowe (9,2% przypadków, w tym 1,3% w stopniu 3-4), bóle głowy (4,1% przypadków, w tym 0,6% w stopniu 3-4), zawroty głowy (6% przypadków, w tym 0,6% w stopniu 3-4), zaburzenia smaku (3,8% przypadków w stopniu 1-2). Niezbyt często: Ataksja w stopniu 3 (0,3% przypadków). Częstość nieznana: Zespół tylnej odwracalnej encefalopatii.¹⁰

Zaburzenia oka

Często: Zaburzenia widzenia w stopniu 1-2 występują u 1,3% pacjentów.¹¹

Zaburzenia serca

Niezbyt często: Niewydolność serca i zaburzenia rytmu serca. Częstość nieznana: Zawał mięśnia sercowego u pacjentów z chorobami serca w wywiadzie lub u pacjentów z czynnikami ryzyka chorób serca.¹²

Zaburzenia naczyniowe

Często: Nadciśnienie (2,5% przypadków, w tym 0,3% w stopniu 3-4), niedociśnienie (2,2% przypadków, w tym 0,6% w stopniu 3-4).¹³

Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia

Często: Duszność (2,8% przypadków, w tym 0,3% w stopniu 3-4), kaszel (2,8% przypadków w stopniu 1-2). Częstość nieznana: Zatorowość płucna.¹⁴

Zaburzenia żołądka i jelit

Bardzo często: Nudności (74,7% przypadków, w tym 7,3% w stopniu 3-4), wymioty (54,7% przypadków, w tym 6,3% w stopniu 3-4) – leczenie wspomagające (np. doustne setrony) zwykle zmniejsza częstość występowania tych objawów. Biegunka (49,7% przypadków, w tym 5,7% w stopniu 3-4), zapalenie jamy ustnej (10,4% przypadków, w tym 0,9% w stopniu 3-4), ból brzucha (14,2% przypadków), zaparcia (19% przypadków, w tym 0,9% w stopniu 3-4), zaburzenia żołądka (11,7% przypadków).¹⁵

Często: Zapalenie przełyku (3,8% przypadków, w tym 0,3% w stopniu 3), trudności w połykaniu (2,3% przypadków w stopniu 1-2). Niezbyt często: Niedrożność porażenna jelit w stopniu 3-4 (0,9% przypadków), która w wyjątkowych przypadkach może prowadzić do zgonu. Leczenie może być wznowione po odzyskaniu przez jelita prawidłowej motoryki. Częstość nieznana: Krwawienie z przewodu pokarmowego.¹⁶

Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych

Często: Zaburzenia czynności wątroby w stopniu 1-2 (1,3% przypadków). Częstość nieznana: Przemijające zwiększenie wartości parametrów czynnościowych wątroby.¹⁷

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

Bardzo często: Łysienie w stopniu 1-2 (29,4% przypadków), zwykle o łagodnym charakterze. Często: Reakcje skórne w stopniu 1-2 (5,7% przypadków).¹⁸

Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej

Często: Ból stawów, w tym ból szczęki; ból mięśni (7% przypadków, w tym 0,3% w stopniu 3-4).¹⁹

Zaburzenia nerek i dróg moczowych

Często: Bolesne oddawanie moczu w stopniu 1-2 (1,6% przypadków), inne objawy ze strony układu moczowo-płciowego w stopniu 1-2 (1,9% przypadków).²⁰

Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania

Bardzo często: Zmęczenie/złe samopoczucie (36,7% przypadków, w tym 8,5% w stopniu 3-4), gorączka (13% przypadków, w tym 12,1% w stopniu 3-4). Często: Ból, w tym ból w obrębie guza (3,8% przypadków, w tym 0,6% w stopniu 3-4), dreszcze w stopniu 1-2 (3,8% przypadków).²¹

Badania diagnostyczne

Bardzo często: Zmniejszenie masy ciała (25% przypadków, w tym 0,3% w stopniu 3-4). Często: Zwiększenie masy ciała w stopniu 1-2 (1,3% przypadków).²²

Dodatkowe działania niepożądane zgłaszane dla formy dożylnej

W przypadku dożylnego podania winorelbiny raportowano następujące dodatkowe działania niepożądane: uogólnione reakcje alergiczne, ciężkie parestezje, osłabienie kończyn dolnych, zaburzenia rytmu serca, uderzenia gorąca, uczucie zimna w dystalnych częściach ciała, zapaść, dławicę piersiową, skurcz oskrzeli, śródmiąższową chorobę płuc, zapalenie trzustki, zespół erytrodyzestezji dłoniowo-podeszwowej, zespół ostrej niewydolności oddechowej.²³

Tabela działań niepożądanych leku Vinorelbine Zentiva

Niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi leku Vinorelbine Zentiva

Zahamowanie czynności szpiku kostnego

Najpoważniejszym powikłaniem terapii winorebiną jest mielosupresja, głównie w postaci neutropenii, która jest odwracalna i stanowi czynnik ograniczający zwiększanie dawki leku. Neutropenia stopnia 4 (liczba neutrofili <500/mm³) występuje u około 25,9% pacjentów i może być powikłana gorączką neutropeniczną (2,8% przypadków). Zagrożeniem związanym z neutropenią są infekcje, które mogą prowadzić do posocznicy neutropenicznej. Zakażenia w przebiegu neutropenii mogą być przyczyną zgonu pacjenta, szczególnie w przypadkach ciężkiej posocznicy z niewydolnością wielonarządową.²⁴

Zaburzenia żołądkowo-jelitowe

Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego są bardzo częste i mogą znacząco obniżać jakość życia pacjentów. Nudności i wymioty występują u większości leczonych osób (odpowiednio 74,7% i 54,7%), podobnie jak biegunka (49,7%). Poważne zaburzenia przewodu pokarmowego mogą prowadzić do odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych. W rzadkich przypadkach może dojść do niedrożności porażennej jelit (0,9%), która może być śmiertelna, gdy nie zostanie odpowiednio wcześnie rozpoznana i leczona.²⁵

Zaburzenia neurologiczne

Stosowanie winorelbiny może powodować neurotoksyczność w postaci zaburzeń czucia (11,1%) oraz zaburzeń ruchowych (9,2%). Chociaż w większości przypadków objawy mają łagodny charakter i są ograniczone do braku odruchów głębokich, długotrwałe stosowanie leku może prowadzić do kumulacji neurotoksyczności. Do rzadkich, ale potencjalnie niebezpiecznych powikłań należy zespół tylnej odwracalnej encefalopatii.²⁶

Powikłania sercowo-naczyniowe

Terapia winorebiną wiąże się z ryzykiem zaburzeń sercowo-naczyniowych, które mogą być szczególnie niebezpieczne u pacjentów z chorobami serca w wywiadzie lub czynnikami ryzyka chorób serca. Do najpoważniejszych powikłań należy zawał mięśnia sercowego. Pacjenci z chorobami serca w wywiadzie powinni być szczególnie monitorowani podczas leczenia winorebiną.²⁷

Powikłania oddechowe

Wśród działań niepożądanych dotyczących układu oddechowego należy zwrócić szczególną uwagę na ryzyko zatorowości płucnej, która stanowi potencjalne zagrożenie życia. U pacjentów otrzymujących dożylne postaci winorelbiny raportowano również przypadki skurczu oskrzeli, śródmiąższowej choroby płuc oraz zespołu ostrej niewydolności oddechowej, które mogą prowadzić do ciężkiej niewydolności oddechowej.²⁸

Zaburzenia endokrynologiczne i metaboliczne

Wśród powikłań endokrynologicznych występuje zespół nieadekwatnego wydzielania hormonu antydiuretycznego (SIADH), który może prowadzić do ciężkiej hiponatremii. Jest to potencjalnie niebezpieczne powikłanie, wymagające monitorowania stężenia elektrolitów w surowicy, zwłaszcza u pacjentów z objawami odwodnienia lub przewodnienia.²⁹

Należy pamiętać, że zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu jest istotne dla monitorowania stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu. Wszelkie podejrzenia działań niepożądanych powinny być zgłaszane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych.³⁰