Właściwości farmakokinetyczne
Varel 3 mg + 0,03 mg

Drospirenon, składnik aktywny produktu leczniczego Varel, charakteryzuje się wysoką biodostępnością (76-85%) oraz szybkim i niemal całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie około 38 ng/ml w ciągu 1-2 godzin. Jego okres półtrwania wynosi około 31 godzin, a stan stacjonarny osiągany jest po około 8 dniach, z maksymalnym stężeniem 70 ng/ml i współczynnikiem kumulacji około 3. Drospirenon wiąże się głównie z albuminami osocza, nie z SHBG ani CBG, a jego metabolizm odbywa się głównie poza układem cytochromu P450, z niewielkim udziałem izoenzymu CYP3A4. Metabolity są eliminowane z kałem i moczem w stosunku 1,2-1,4, z okresem półtrwania eliminacji około 40 godzin. Klirens wynosi 1,5 ± 0,2 ml/min/kg, a substancja jest dobrze tolerowana u pacjentek z łagodnymi i umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek oraz wątroby, bez istotnego wpływu na stężenie potasu w surowicy.

Charakterystyka farmakokinetyczna produktu leczniczego Varel

Produkt leczniczy Varel zawiera dwie substancje czynne: drospirenon (3 mg) oraz etynyloestradiol (0,03 mg). Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę farmakokinetyczną obu składników aktywnych.1

Farmakokinetyka drospirenonu

Wchłanianie drospirenonu

Po podaniu doustnym, drospirenon ulega szybkiemu i niemal całkowitemu wchłanianiu. Maksymalne stężenie substancji czynnej w surowicy osiąga wartość około 38 ng/ml po 1-2 godzinach od przyjęcia pojedynczej dawki. Biodostępność drospirenonu mieści się w zakresie 76-85%. Istotne jest, że spożycie pokarmu nie wpływa na dostępność biologiczną tej substancji.2

Dystrybucja drospirenonu

Po doustnym podaniu, stężenie drospirenonu w surowicy ulega stopniowemu zmniejszeniu, z końcowym okresem półtrwania wynoszącym 31 godzin. Drospirenon występuje głównie w postaci związanej z albuminami osocza, natomiast nie wiąże się z globuliną wiążącą hormony płciowe (SHBG) ani z globuliną wiążącą kortykosteroidy (CBG). Tylko niewielka część substancji czynnej (3-5%) występuje w postaci niezwiązanego steroidu. Co istotne, zwiększenie aktywności SHBG indukowane przez etynyloestradiol nie wpływa na wiązanie drospirenonu z białkami. Średnia pozorna objętość dystrybucji drospirenonu wynosi 3,7 ± 1,2 l/kg.3

Metabolizm drospirenonu

Drospirenon podlega szybkiemu metabolizmowi po podaniu doustnym. Główne metabolity występujące w osoczu to:

  • kwasowa postać drospirenonu – powstająca na skutek otwarcia pierścienia laktonowego
  • 3-siarczan 4,5-dihydrodrospirenonu

Oba te metabolity powstają bez udziału układu cytochromu P450. Jedynie w niewielkim stopniu drospirenon jest metabolizowany przez izoenzym cytochromu P450 3A4. Badania in vitro wykazały, że drospirenon może hamować aktywność następujących cytochromalnych układów enzymatycznych: P450 3A4, P450 1A1, P450 2C9 i P450 2C19.4

Eliminacja drospirenonu

Klirens drospirenonu w surowicy wynosi 1,5 ± 0,2 ml/min/kg. Jedynie śladowe ilości drospirenonu są wydalane w postaci niezmienionej. Metabolity drospirenonu są wydalane z kałem i moczem w proporcji około 1,2-1,4. Okres półtrwania wydalania metabolitów, zarówno z moczem jak i z kałem, wynosi około 40 godzin.5

Stan stacjonarny drospirenonu

Podczas cyklu stosowania produktu leczniczego, maksymalne stężenie drospirenonu w surowicy w stanie stacjonarnym osiąga wartość około 70 ng/ml po około 8 dniach od rozpoczęcia stosowania. Stężenie drospirenonu w surowicy charakteryzuje się kumulacją przy współczynniku wynoszącym w przybliżeniu 3, co stanowi iloraz końcowego okresu półtrwania i odstępu pomiędzy stosowaniem kolejnych dawek.6

Farmakokinetyka drospirenonu w specjalnych grupach pacjentów

Pacjentki z zaburzeniami czynności nerek

U kobiet z łagodnymi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny, CLcr, wynoszący 50–80 ml/min) stężenie drospirenonu w surowicy w stanie stacjonarnym było zbliżone do stężenia u kobiet z prawidłową czynnością nerek. Natomiast u pacjentek z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (CLcr = 30–50 ml/min) stężenie drospirenonu w surowicy było średnio o 37% większe niż u kobiet z prawidłową czynnością nerek. Co istotne, drospirenon był dobrze tolerowany przez kobiety zarówno z łagodnymi jak i umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek. Stosowanie drospirenonu nie wpływało na stężenie potasu w surowicy.7

Pacjentki z zaburzeniami czynności wątroby

U ochotników z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby obserwowano około 50% zmniejszenie klirensu po podaniu doustnym (CL/f) w porównaniu z grupą osób z prawidłową czynnością wątroby. To zmniejszenie klirensu drospirenonu nie powodowało jednak istotnych różnic w stężeniu potasu w surowicy. Nawet w przypadku współistniejącej cukrzycy oraz jednoczesnego stosowania spironolaktonu (dwa czynniki zwiększające ryzyko hiperkaliemii) nie odnotowano zwiększenia stężenia potasu w surowicy powyżej górnej granicy normy. Na podstawie tych danych można stwierdzić, że drospirenon jest dobrze tolerowany przez pacjentki z łagodnymi lub umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby (stopień B w skali Childa i Pugha).8

Różnice etniczne

Nie wykazano istotnych klinicznie różnic w farmakokinetyce drospirenonu pomiędzy kobietami rasy kaukaskiej a kobietami pochodzącymi z Japonii.9

Farmakokinetyka etynyloestradiolu

Wchłanianie etynyloestradiolu

Etynyloestradiol charakteryzuje się szybkim i całkowitym wchłanianiem po przyjęciu doustnym. Po podaniu dawki 30 μg, maksymalne stężenie w osoczu osiąga wartość około 100 pg/ml po 1-2 godzinach od zastosowania. Etynyloestradiol podlega intensywnemu efektowi pierwszego przejścia, który wykazuje dużą zmienność osobniczą. Bezwzględna dostępność biologiczna etynyloestradiolu wynosi około 45%.10

Dystrybucja etynyloestradiolu

Pozorna objętość dystrybucji etynyloestradiolu wynosi 5 l/kg. Substancja ta wiąże się w wysokim stopniu z białkami osocza – w około 98%. Istotną właściwością etynyloestradiolu jest jego zdolność do pobudzania syntezy SHBG i CBG w wątrobie. Podczas stosowania dawki 30 μg etynyloestradiolu obserwuje się zwiększenie stężenia SHBG w osoczu z poziomu 70 do około 350 nmol/l. Etynyloestradiol w niewielkich ilościach przenika do mleka kobiecego (0,02% dawki).11

Metabolizm etynyloestradiolu

Etynyloestradiol podlega całkowitemu metabolizmowi. Jego metaboliczny klirens osoczowy wynosi 5 ml/min/kg.12

Eliminacja etynyloestradiolu

Etynyloestradiol nie jest wydalany w postaci niezmienionej w znaczącym stopniu. Metabolity etynyloestradiolu są wydalane w moczu i w żółci w proporcji 4:6, z okresem półtrwania wynoszącym około 1 doby. Okres półtrwania w fazie eliminacji wynosi 20 godzin.13

Stan stacjonarny etynyloestradiolu

Stan stacjonarny etynyloestradiolu ustala się w drugiej połowie cyklu stosowania produktu. Kumulacja etynyloestradiolu w surowicy charakteryzuje się współczynnikiem wynoszącym w przybliżeniu od 1,4 do 2,1.14

Porównanie kluczowych parametrów farmakokinetycznych substancji czynnych

Parametr farmakokinetyczny Drospirenon Etynyloestradiol
Biodostępność 76-85% ok. 45%
Czas osiągnięcia stężenia maksymalnego 1-2 godziny 1-2 godziny
Stężenie maksymalne 38 ng/ml (dawka pojedyncza)
70 ng/ml (stan stacjonarny)
100 pg/ml (dawka 30 µg)
Wiązanie z białkami osocza Głównie z albuminami;
nie wiąże się z SHBG i CBG
98%
Objętość dystrybucji 3,7 ± 1,2 l/kg 5 l/kg
Okres półtrwania 31 godzin 20 godzin
Klirens 1,5 ± 0,2 ml/min/kg 5 ml/min/kg
Główna droga eliminacji Kał i mocz w stosunku 1,2-1,4 Mocz i żółć w stosunku 4:6
Czas osiągnięcia stanu stacjonarnego ok. 8 dni druga połowa cyklu stosowania
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl