Wpływ leku Trimesolphar na płodność, ciążę i laktację

Lek Trimesolphar, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji zawierający kotrimoksazol (80 mg sulfametoksazolu + 16 mg trimetoprimu)/ml, wymaga szczególnej uwagi w przypadku stosowania u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych lub karmiących piersią. Lekarze powinni dokładnie rozważyć korzyści i ryzyka związane z podaniem tego produktu leczniczego tym grupom pacjentek.¹

Wpływ na ciążę

Bezpieczeństwo stosowania trimetoprimu i sulfametoksazolu u kobiet w ciąży nie zostało jednoznacznie potwierdzone. Substancje te przenikają przez łożysko, co może mieć wpływ na rozwijający się płód.²

Istotnym mechanizmem działania trimetoprimu jest antagonizm wobec kwasu foliowego. Badania kliniczno-kontrolne wskazują na możliwy związek pomiędzy ekspozycją na antagonistów kwasu foliowego a występowaniem wad rozwojowych u płodu. W badaniach na modelach zwierzęcych zarówno trimetoprim, jak i sulfametoksazol powodowały zaburzenia rozwojowe płodu.³

Rekomendacje dotyczące stosowania leku Trimesolphar w ciąży:

• Przeciwwskazanie w pierwszym trymestrze – nie należy stosować kotrimoksazolu w początkowym okresie ciąży, chyba że jest to bezwzględnie konieczne ze względu na stan kliniczny pacjentki⁴
• Suplementacja kwasem foliowym – w przypadku konieczności zastosowania leku u kobiety ciężarnej, należy rozważyć jednoczesne podawanie kwasu foliowego dla zminimalizowania ryzyka wad rozwojowych⁵
• Szczególna ostrożność pod koniec ciąży – stosowanie leku przed porodem wymaga wzmożonej uwagi ze względu na ryzyko hiperbilirubinemii u noworodka⁶

Ryzyko hiperbilirubinemii u noworodków

Sulfametoksazol konkuruje z bilirubiną o miejsce wiązania z albuminami osocza. Podanie leku Trimesolphar matce krótko przed porodem może prowadzić do utrzymywania się znaczących stężeń substancji czynnych w organizmie noworodka przez kilka dni po urodzeniu.⁷

Zjawisko to wiąże się z teoretycznym ryzykiem:

• Wytrącania się bilirubiny w tkankach organizmu noworodka⁸
• Nasilenia hiperbilirubinemii u noworodka⁹
• Żółtaczki jąder podkorowych mózgu jako potencjalnego powikłania¹⁰

Szczególnie narażone na te powikłania są niemowlęta:

• Ze zwiększonym ryzykiem hiperbilirubinemii¹¹
• Wcześniaki¹²
• Noworodki z deficytem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej¹³

Wpływ na karmienie piersią

Zarówno trimetoprim, jak i sulfametoksazol przenikają do mleka kobiecego, co stanowi potencjalne zagrożenie dla karmionego niemowlęcia.¹⁴

Zalecenia dotyczące stosowania leku Trimesolphar w okresie laktacji:

• Unikanie podawania kotrimoksazolu u kobiet karmiących piersią¹⁵
• Szczególna ostrożność u matek i niemowląt z hiperbilirubinemią lub ryzykiem jej rozwoju¹⁶
• Przeciwwskazanie dla niemowląt poniżej 8 tygodnia życia – nie należy stosować kotrimoksazolu u matek karmiących noworodki i młode niemowlęta ze względu na ich naturalną skłonność do hiperbilirubinemii¹⁷

Dodatkowe uwagi – substancje pomocnicze

Produkt leczniczy Trimesolphar zawiera istotne klinicznie ilości substancji pomocniczych, które również wymagają uwzględnienia przy ocenie bezpieczeństwa stosowania w okresie ciąży i karmienia piersią:

• Etanol – ampułka 5 ml zawiera 500 mg etanolu 96%¹⁸
• Glikol propylenowy – ampułka 5 ml zawiera 2,1 g glikolu propylenowego¹⁹

W związku z obecnością tych substancji, należy zapoznać się z dodatkowymi ostrzeżeniami zamieszczonymi w punkcie 4.4 Charakterystyki Produktu Leczniczego.²⁰

Wpływ na płodność

Nie są dostępne dane kliniczne dotyczące wpływu produktu leczniczego Trimesolphar na płodność u ludzi. Lekarze powinni uwzględnić ten brak danych podczas rozważania stosowania leku u pacjentów zainteresowanych prokreacją.²¹