Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Trazodon wchodzi w liczne interakcje farmakologiczne z różnymi grupami leków, które mogą mieć istotne znaczenie kliniczne. Interakcje te wynikają zarówno z mechanizmów farmakodynamicznych (wzajemne oddziaływanie na poziomie receptorów), jak i farmakokinetycznych (wpływ na metabolizm leków).¹

Interakcje z lekami opioidowymi

Buprenorfina i buprenorfina/nalokson wymagają szczególnej ostrożności podczas jednoczesnego stosowania z trazodonem. Skojarzenie to znacząco zwiększa ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego – stanu klinicznego potencjalnie zagrażającego życiu pacjenta.²

Interakcje z lekami wpływającymi na ośrodkowy układ nerwowy

Trazodon może znacząco nasilać działanie uspokajające innych leków działających na ośrodkowy układ nerwowy, takich jak:

• Leki przeciwpsychotyczne – nasilone działanie sedatywne wymaga redukcji dawek
• Leki nasenne – zwiększony efekt hipnotyczny
• Leki uspokajające – synergistyczne działanie sedatywne
• Leki przeciwlękowe – wzmożone działanie anksjolityczne i uspokajające
• Leki przeciwhistaminowe – nasilenie działania sedatywnego

W przypadku kojarzenia trazodonu z powyższymi lekami zaleca się zmniejszenie dawek stosowanych preparatów w celu uniknięcia nadmiernej sedacji.³

Interakcje z silnymi inhibitorami CYP3A4

Badania in vitro i in vivo wykazały, że trazodon wchodzi w istotne interakcje z lekami będącymi silnymi inhibitorami izoenzymu CYP3A4. Do leków tych należą:

• Erytromycyna – antybiotyk makrolidowy
• Ketokonazol i itrakonazol – leki przeciwgrzybicze z grupy azoli
• Rytonawir i indynawir – inhibitory proteazy stosowane w leczeniu HIV
• Nefazodon – lek przeciwdepresyjny

Silne inhibitory CYP3A4 mogą znacząco zwiększać stężenie trazodonu w osoczu. Potwierdza to badanie z udziałem zdrowych ochotników, w którym rytonawir podawany w dawce 200 mg dwa razy dziennie powodował ponad dwukrotny wzrost stężenia trazodonu w osoczu, prowadząc do nudności, omdleń i hipotonii. W przypadku konieczności jednoczesnego stosowania trazodonu z silnym inhibitorem CYP3A4 należy rozważyć zmniejszenie dawki trazodonu. Jeśli to możliwe, należy unikać takiego skojarzenia lekowego.⁴

Interakcje z induktorami metabolizmu

Niektóre leki przyspieszają metabolizm trazodonu poprzez indukcję enzymów wątrobowych:

• Doustne środki antykoncepcyjne
• Fenytoina – lek przeciwpadaczkowy
• Karbamazepina – lek przeciwpadaczkowy i normotymiczny
• Barbiturany – leki o działaniu nasennym i przeciwpadaczkowym

Karbamazepina w szczególności istotnie zmniejsza stężenie trazodonu w osoczu. Wykazano, że stosowanie karbamazepiny w dawce dobowej 400 mg prowadzi do zmniejszenia stężenia w osoczu trazodonu o 76% oraz jego aktywnego metabolitu m-chlorofenylopiperazyny o 60%. Pacjentów przyjmujących jednocześnie trazodon i karbamazepinę należy ściśle monitorować w celu oceny konieczności zwiększenia dawki trazodonu.⁵

Interakcje z innymi lekami przeciwdepresyjnymi

Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne (TLPD) nie powinny być stosowane jednocześnie z trazodonem ze względu na ryzyko interakcji, które mogą prowadzić do rozwoju zespołu serotoninowego oraz działań niepożądanych ze strony układu sercowo-naczyniowego.⁶

Fluoksetyna, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) będący inhibitorem izoenzymów CYP1A2 i CYP2D6, może powodować zwiększenie stężenia trazodonu w osoczu. Rzadko zgłaszano przypadki zwiększonego stężenia trazodonu w osoczu i nasilonych działań niepożądanych podczas jednoczesnego stosowania tych leków. Mechanizm tej interakcji farmakokinetycznej nie został w pełni poznany. Nie można również wykluczyć interakcji farmakodynamicznej prowadzącej do zespołu serotoninowego.⁷

Inhibitory monoaminooksydazy (IMAO) mogą wchodzić w potencjalnie niebezpieczne interakcje z trazodonem. Mimo że niektórzy klinicyści stosują oba leki jednocześnie, nie zaleca się takiego połączenia. Nie należy przyjmować trazodonu z IMAO lub w ciągu dwóch tygodni od zaprzestania leczenia inhibitorami MAO. Podobnie, nie zaleca się podawania IMAO w ciągu tygodnia od odstawienia trazodonu.⁸

Ziele dziurawca (Hypericum perforatum) może zwiększać częstość działań niepożądanych, gdy jest stosowane jednocześnie z trazodonem.⁹

Interakcje z lekami przeciwpsychotycznymi

Szczególną ostrożność należy zachować podczas jednoczesnego stosowania trazodonu z pochodnymi fenotiazyny, takimi jak:

• Chloropromazyna
• Flufenazyna
• Lewomepromazyna
• Perfenazyna

Podczas takiego leczenia skojarzonego obserwowano przypadki ciężkiego niedociśnienia ortostatycznego, które może stanowić zagrożenie dla pacjentów, szczególnie w podeszłym wieku lub z chorobami układu sercowo-naczyniowego.¹⁰

Interakcje z lekami wpływającymi na układ sercowo-naczyniowy

Trazodon należy stosować z dużą ostrożnością jednocześnie z lekami o znanym działaniu wydłużającym odstęp QT, gdyż takie skojarzenie może zwiększać ryzyko niemiarowości komorowych, w tym groźnej dla życia torsade de pointes.¹¹

W przypadku leków przeciwnadciśnieniowych, mimo braku udokumentowanych interakcji klinicznych, należy brać pod uwagę możliwość nasilenia ich działania hipotensyjnego przez trazodon. Trazodon jest bardzo słabym inhibitorem wychwytu zwrotnego noradrenaliny i nie zmienia odpowiedzi ciśnienia krwi na tyraminę, dlatego jest mało prawdopodobne, aby interferował z hipotensyjnym działaniem związków podobnych do guanetydyny. Jednak badania na zwierzętach laboratoryjnych sugerują, że trazodon może hamować większość ostrych działań klonidyny.¹²

Odnotowano przypadki zmian wartości czasu protrombinowego u pacjentów leczonych jednocześnie trazodonem i warfaryną, co wymaga monitorowania parametrów krzepnięcia.¹³

Jednoczesne stosowanie trazodonu może zwiększać stężenie digoksyny lub fenytoiny w surowicy, dlatego należy rozważyć monitorowanie ich stężenia u pacjentów przyjmujących te leki z trazodonem.¹⁴

Interakcje z lekami stosowanymi w anestezjologii

Trazodon może nasilać działanie środków zwiotczających mięśnie szkieletowe oraz wziewnych środków znieczulających. Podczas znieczulenia ogólnego u pacjentów przyjmujących trazodon należy zachować szczególną ostrożność i poinformować anestezjologa o stosowanym leczeniu.¹⁵

Interakcje z lekami stosowanymi w neurologii

Trazodon, podobnie jak inne leki przeciwdepresyjne, może przyspieszać metabolizm lewodopy stosowanej w leczeniu choroby Parkinsona, potencjalnie zmniejszając jej skuteczność terapeutyczną.¹⁶

Interakcje z alkoholem

Trazodon wykazuje istotne interakcje z alkoholem etylowym, nasilając jego działanie uspokajające. Mechanizm tej interakcji polega na synergistycznym działaniu depresyjnym na ośrodkowy układ nerwowy, co może prowadzić do nasilenia sedacji, zaburzeń psychomotorycznych oraz zwiększonego ryzyka upadków, szczególnie u osób starszych.¹⁷

Jednoczesne spożywanie alkoholu podczas terapii trazodonem może prowadzić do następujących konsekwencji:

• Nadmierna senność i spowolnienie psychoruchowe
• Zaburzenia koordynacji ruchowej
• Obniżenie zdolności poznawczych i koncentracji
• Zwiększone ryzyko zaburzeń równowagi i upadków
• Nasilenie działania hipotensyjnego trazodonu z ryzykiem omdleń i zawrotów głowy
• Potencjalne zaburzenia funkcji wątroby ze względu na konkurencyjny metabolizm obu substancji

Bezwzględnie nie należy spożywać alkoholu podczas leczenia trazodonem. Pacjentów należy wyraźnie poinformować o zakazie spożywania napojów alkoholowych oraz o konieczności unikania leków i preparatów zawierających alkohol (np. niektóre syropy, nalewki ziołowe).¹⁸