Przeciwwskazania stosowania leku Teriflunomide MSN

Teriflunomide MSN zawierający 14 mg teriflunomidu w postaci niebieskich, pięciokątnych tabletek powlekanych jest przeciwwskazany w określonych grupach pacjentów. Znajomość pełnego spektrum przeciwwskazań jest kluczowa dla zapewnienia bezpieczeństwa pacjentów z stwardnieniem rozsianym (SM) i uniknięcia potencjalnie poważnych powikłań.¹

Nadwrażliwość i zaburzenia czynności wątroby

Stosowanie leku Teriflunomide MSN jest bezwzględnie przeciwwskazane u pacjentów wykazujących nadwrażliwość na substancję czynną (teriflunomid) lub na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie. Należy zwrócić szczególną uwagę na zawartość laktozy w produkcie (79 mg laktozy jednowodnej w każdej tabletce), co może mieć znaczenie u pacjentów z nietolerancją tego cukru.²

Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby, klasyfikowanymi jako klasa C według skali Childa-Pugha. Wynika to z metabolizmu teriflunomidu, który odbywa się głównie w wątrobie, co może prowadzić do kumulacji toksycznych metabolitów u pacjentów z poważnie upośledzoną funkcją tego narządu.³

Przeciwwskazania związane z reprodukcją

Ze względu na potencjalne działanie teratogenne teriflunomidu, lek jest przeciwwskazany u:

• Kobiet w ciąży – teriflunomid może powodować poważne wady wrodzone płodu⁴
• Kobiet w wieku rozrodczym, które nie stosują skutecznych metod antykoncepcji podczas leczenia oraz po jego zakończeniu, dopóki stężenie teriflunomidu w osoczu pozostaje powyżej wartości progowej 0,02 mg/L⁵
• Kobiet karmiących piersią – ze względu na przenikanie leku do mleka matki i potencjalne ryzyko dla rozwoju niemowlęcia⁶

Przed rozpoczęciem terapii teriflunomidem u kobiet w wieku rozrodczym należy obowiązkowo wykluczyć ciążę poprzez wykonanie testu ciążowego. Terapia może być rozpoczęta wyłącznie po uzyskaniu negatywnego wyniku.⁷

Zaburzenia układu odpornościowego i hematologiczne

Ze względu na mechanizm działania teriflunomidu, który hamuje proliferację limfocytów, lek jest przeciwwskazany u pacjentów z:

• Ciężkimi stanami niedoboru odporności, takimi jak zespół nabytego niedoboru odporności (AIDS)⁸
• Znacznymi zaburzeniami czynności szpiku kostnego⁹
• Istotnymi cytopeniami, w tym:
  • Znaczącą niedokrwistością
  • Leukopenią
  • Neutropenią
  • Małopłytkowością

¹⁰

Teriflunomid jest również przeciwwskazany u pacjentów z ciężkim, czynnym zakażeniem do czasu jego całkowitego ustąpienia. Wynika to z immunosupresyjnego działania leku, które może dodatkowo osłabić zdolność organizmu do zwalczania infekcji.¹¹

Przeciwwskazania związane z funkcją nerek i zaburzeniami białkowymi

Ze względu na brak wystarczającego doświadczenia klinicznego, stosowanie teriflunomidu jest przeciwwskazane u:

• Dializowanych pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek – brak odpowiednich danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności w tej grupie pacjentów¹²
• Pacjentów z ciężką hipoproteinemią, jak ma to miejsce np. w zespole nerczycowym – ze względu na wysokie wiązanie teriflunomidu z białkami osocza i nieprzewidywalne stężenia wolnej, farmakologicznie aktywnej frakcji leku¹³

Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie teriflunomidu?

Poza wymienionymi bezwzględnymi przeciwwskazaniami, lekarz powinien rozważyć odradzenie terapii teriflunomidem w następujących sytuacjach:

Planowanie ciąży

U kobiet planujących ciążę w najbliższym czasie należy rozważyć alternatywne metody leczenia SM. W przypadku konieczności odstawienia teriflunomidu z powodu planowania ciąży, wskazane jest zastosowanie procedury przyspieszonej eliminacji leku z organizmu za pomocą cholestyraminy lub węgla aktywowanego, co pozwala na szybsze osiągnięcie bezpiecznego stężenia leku w osoczu (poniżej 0,02 mg/L).¹⁴

Umiarkowane zaburzenia czynności wątroby

U pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby (klasa A i B według skali Childa-Pugha) należy zachować szczególną ostrożność i rozważyć korzyści względem ryzyka. Mimo że nie stanowią one bezwzględnego przeciwwskazania, monitorowanie funkcji wątroby powinno być bardziej restrykcyjne.¹⁵

Latencje wirusowe i ryzyko reaktywacji

U pacjentów z przewlekłymi lub utajonymi infekcjami, takimi jak wirusowe zapalenie wątroby typu B lub C, gruźlica latentna czy zakażenie wirusem Varicella zoster, należy rozważyć ryzyko reaktywacji tych infekcji w wyniku działania immunosupresyjnego teriflunomidu. W takich przypadkach wskazane jest wykonanie odpowiednich badań przesiewowych przed włączeniem leku.¹⁶

Nietolerancja laktozy

Należy pamiętać, że każda tabletka Teriflunomide MSN zawiera 79 mg laktozy jednowodnej. Pacjenci z rzadkimi dziedzicznymi zaburzeniami związanymi z nietolerancją galaktozy, całkowitym niedoborem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy nie powinni przyjmować tego leku.¹⁷

Umiarkowane zaburzenia czynności nerek

W przypadku pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek, szczególnie z obniżonym klirensem kreatyniny, należy rozważyć potencjalne ryzyko kumulacji leku w organizmie i dostosować schemat monitorowania funkcji nerek.¹⁸

Nieprawidłowości hematologiczne

Pacjentom z łagodnymi lub umiarkowanymi zaburzeniami hematologicznymi, szczególnie leukocytopenią, neutropenią lub małopłytkowością, które nie kwalifikują się jako „znaczące” (bezwzględne przeciwwskazanie), należy zwrócić uwagę na konieczność regularnego monitorowania morfologii krwi podczas terapii teriflunomidem.¹⁹