Właściwości farmakodynamiczne
Scopolan 10 mg

Scopolan, zawierający 10 mg hioscyny butylobromku, jest półsyntetycznym alkaloidem pokrzyku o działaniu spazmolitycznym na mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, dróg żółciowych oraz układu moczowo-płciowego. Mechanizm działania opiera się na obwodowym efekcie antycholinergicznym, polegającym na blokowaniu zwojów nerwowych oraz receptorów muskarynowych, co prowadzi do zahamowania transmisji nerwowej w układzie autonomicznym i zniesienia efektów acetylocholiny w układzie przywspółczulnym. Dzięki temu lek skutecznie rozluźnia mięśnie gładkie, łagodząc dolegliwości związane ze skurczami mięśniowymi. Hioscyny butylobromek, jako czwartorzędowy związek amoniowy, charakteryzuje się ograniczonym przenikaniem przez barierę krew-mózg, co minimalizuje ryzyko wystąpienia centralnych działań niepożądanych typowych dla innych leków antycholinergicznych. Postać farmaceutyczna w formie czopków doodbytniczych (biały lub kremowy czopek) umożliwia podanie leku w sytuacjach, gdy podanie doustne jest niemożliwe lub przeciwwskazane, co zwiększa jego zastosowanie kliniczne w terapii spazmów mięśni gładkich.

Właściwości farmakodynamiczne leku Scopolan

Scopolan (czopki 10 mg) zawiera jako substancję czynną hioscyny butylobromek (Hyoscini butylbromidum), który należy do grupy farmakoterapeutycznej alkaloidów pokrzyku, a dokładniej do półsyntetycznych, czwartorzędowych związków amoniowych. Lek jest klasyfikowany według kodu ATC jako A 03 BB 01.1

Mechanizm działania

Głównym mechanizmem działania Scopolanu jest efekt spazmolityczny na mięśnie gładkie różnych układów organizmu. Lek wywiera swoje działanie w obrębie:

  • przewodu pokarmowego
  • dróg żółciowych
  • układu moczowo-płciowego

Działanie to wynika z właściwości farmakodynamicznych hioscyny butylobromku.2

Działanie antycholinergiczne

Scopolan charakteryzuje się obwodowym działaniem antycholinergicznym (cholinolitycznym), którego podstawą jest:

  1. Blokowanie zwojów nerwowych w obrębie narządów wewnętrznych – mechanizm ten odpowiada za hamowanie transmisji nerwowej w układzie autonomicznym
  2. Działanie przeciwmuskarynowe – polegające na blokowaniu receptorów muskarynowych, co prowadzi do zniesienia efektów działania acetylocholiny w układzie przywspółczulnym

Dzięki tym właściwościom lek skutecznie rozluźnia mięśnie gładkie i zmniejsza dolegliwości związane z ich skurczami.3

Warto podkreślić, że hioscyny butylobromek, jako czwartorzędowy związek amoniowy, wykazuje niewielką zdolność do przenikania przez barierę krew-mózg, co ogranicza występowanie centralnych działań niepożądanych typowych dla innych leków antycholinergicznych.4

Postać farmaceutyczna leku – czopek (biały lub kremowy) – umożliwia podanie doodbytnicze, co może być szczególnie korzystne w przypadkach, gdy podanie doustne jest utrudnione lub przeciwwskazane.5

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl