Dawkowanie leku RIXACAM (rywaroksaban)

RIXACAM, zawierający substancję czynną rywaroksaban, jest stosowany w różnych wskazaniach klinicznych związanych z zakrzepicą. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące dawkowania leku w poszczególnych wskazaniach oraz sposobu jego podawania, które należy przekazać pacjentowi oraz uwzględnić podczas wywiadu medycznego¹.

Profilaktyka udaru i zatorowości obwodowej u dorosłych

W ramach profilaktyki udaru i zatorowości obwodowej u pacjentów z migotaniem przedsionków niezwiązanym z wadą zastawkową zalecana dawka RIXACAM wynosi 20 mg raz na dobę. Jest to jednocześnie maksymalna zalecana dawka dobowa². Leczenie należy kontynuować długotrwale, pod warunkiem, że korzyści z profilaktyki przewyższają ryzyko wystąpienia krwawienia³.

W przypadku pominięcia dawki pacjent powinien przyjąć lek niezwłocznie po zauważeniu pominięcia, a następnego dnia kontynuować regularne przyjmowanie leku raz na dobę. Nie należy stosować dawki podwójnej tego samego dnia w celu uzupełnienia pominiętej dawki⁴.

Leczenie ZŻG, leczenie ZP i profilaktyka nawrotowej ZŻG i ZP u dorosłych

W leczeniu zakrzepicy żył głębokich (ZŻG) oraz zatorowości płucnej (ZP) stosuje się schemat dwuetapowy⁵:

• Faza początkowa: 15 mg dwa razy na dobę przez pierwsze trzy tygodnie
• Faza kontynuacji: 20 mg raz na dobę

Czas trwania leczenia należy dostosować indywidualnie po dokładnej ocenie korzyści w stosunku do ryzyka krwawienia⁶:

• Krótkotrwałe leczenie (co najmniej 3 miesiące) należy rozważyć u pacjentów z ZŻG lub ZP spowodowanymi poważnymi przejściowymi czynnikami ryzyka, takimi jak niedawno przebyty zabieg chirurgiczny lub poważny uraz⁷.
• Dłuższy okres leczenia należy rozważyć u pacjentów z wtórną ZŻG lub ZP niezwiązaną z poważnymi przejściowymi czynnikami ryzyka, z idiopatyczną ZŻG lub ZP lub z nawrotową ZŻG lub ZP w wywiadzie⁸.

W przypadku przedłużonej profilaktyki nawrotowej ZŻG lub ZP (po zakończeniu co najmniej 6 miesięcy leczenia) zalecana dawka wynosi 10 mg raz na dobę. U pacjentów z wysokim ryzykiem nawrotu ZŻG lub ZP, takich jak osoby z powikłanymi chorobami współistniejącymi lub z nawrotową ZŻG lub ZP w trakcie przedłużonej profilaktyki dawką 10 mg raz na dobę, należy rozważyć stosowanie dawki 20 mg raz na dobę⁹.

Postępowanie w przypadku pominięcia dawki

W zależności od fazy leczenia, w przypadku pominięcia dawki należy postępować następująco¹⁰:

• Faza leczenia ze schematem 15 mg dwa razy na dobę (dzień 1-21): pacjent powinien niezwłocznie przyjąć RIXACAM, aby zapewnić przyjęcie łącznie 30 mg leku na dobę. W takim przypadku możliwe jest jednoczesne przyjęcie dwóch kapsułek 15 mg, a następnego dnia pacjent powinien kontynuować regularne przyjmowanie 15 mg dwa razy na dobę.
• Faza leczenia ze schematem raz na dobę: pacjent powinien niezwłocznie przyjąć RIXACAM i następnego dnia kontynuować przyjmowanie raz na dobę. Nie należy stosować dawki podwójnej tego samego dnia¹¹.

Leczenie ŻChZZ i profilaktyka nawrotów ŻChZZ u dzieci i młodzieży

Leczenie żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ) u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat należy rozpoczynać po co najmniej 5 dniach początkowego pozajelitowego leczenia przeciwzakrzepowego¹². Dawkę oblicza się na podstawie masy ciała¹³:

• Masa ciała 50 kg lub więcej: zalecana dawka to 20 mg rywaroksabanu raz na dobę (maksymalna dawka dobowa)¹⁴.
• Masa ciała 30 do 50 kg: zalecana dawka to 15 mg rywaroksabanu raz na dobę (maksymalna dawka dobowa)¹⁵.
• Masa ciała poniżej 30 kg: należy stosować rywaroksaban w postaci granulatu do sporządzania zawiesiny doustnej¹⁶.

Należy regularnie monitorować masę ciała dziecka i weryfikować dawkę, aby zapewnić utrzymanie dawki terapeutycznej. Dostosowanie dawki powinno nastąpić tylko w oparciu o zmianę masy ciała¹⁷.

Leczenie dzieci i młodzieży należy kontynuować przez co najmniej 3 miesiące, a w razie potrzeby klinicznej można je wydłużyć maksymalnie do 12 miesięcy. Po 3 miesiącach leczenia należy ocenić indywidualny stosunek korzyści do ryzyka kontynuowania terapii¹⁸.

W przypadku pominięcia dawki, dziecko powinno przyjąć lek jak najszybciej po zauważeniu, ale tylko tego samego dnia. Jeśli nie jest to możliwe, należy pominąć dawkę i kontynuować przyjmowanie kolejnej dawki zgodnie z zaleceniem. Nie należy przyjmować dwóch dawek w celu uzupełnienia pominiętej dawki¹⁹.

Szczegółowa tabela dawkowania leku RIXACAM

Sposób podawania leku RIXACAM

RIXACAM jest przeznaczony do podania doustnego²⁰. Kapsułki należy przyjmować z jedzeniem, co zwiększa wchłanianie substancji czynnej²¹.

Alternatywne metody podania

Dla pacjentów, którzy nie mogą połykać całych kapsułek, zawartość kapsułki RIXACAM można²²:

• Wymieszać z wodą lub przecierem jabłkowym bezpośrednio przed zastosowaniem i podać doustnie
• Po podaniu zawartości kapsułek 15 mg lub 20 mg należy natychmiast przyjąć posiłek²³
• Podać przez zgłębnik żołądkowy lub nosowo-żołądkowy²⁴

W przypadku dzieci i młodzieży, które nie są w stanie połknąć całych kapsułek, należy stosować rywaroksaban w postaci granulatu do sporządzania zawiesiny doustnej²⁵. Jeśli zawiesina doustna nie jest natychmiast dostępna, można ją uzyskać poprzez wysypanie zawartości kapsułki 20 mg i wymieszanie jej z wodą lub przecierem jabłkowym²⁶.

Szczególne grupy pacjentów

Zaburzenia czynności nerek

U dorosłych pacjentów z zaburzeniami czynności nerek należy stosować następujące modyfikacje dawkowania²⁷:

• Łagodne zaburzenia (klirens kreatyniny 50-80 ml/min): nie ma potrzeby zmiany dawki²⁸
• Umiarkowane (klirens kreatyniny 30-49 ml/min) lub ciężkie (klirens kreatyniny 15-29 ml/min) zaburzenia czynności nerek:
  • W profilaktyce udaru i zatorowości obwodowej: 15 mg raz na dobę²⁹
  • W leczeniu ZŻG i ZP: 15 mg dwa razy na dobę przez pierwsze 3 tygodnie, następnie rozważyć zmniejszenie dawki z 20 mg raz na dobę do 15 mg raz na dobę, jeśli ryzyko krwawień przewyższa ryzyko nawrotu³⁰

U dzieci i młodzieży z zaburzeniami czynności nerek³¹:

• Łagodne zaburzenia (GFR 50-80 ml/min/1,73 m²): nie ma potrzeby dostosowania dawki
• Umiarkowane lub ciężkie zaburzenia (GFR <50 ml/min/1,73 m²): rywaroksaban nie jest zalecany³²

Zaburzenia czynności wątroby

Stosowanie leku RIXACAM jest przeciwwskazane u pacjentów z chorobą wątroby, która wiąże się z koagulopatią i ryzykiem krwawienia o znaczeniu klinicznym, w tym u pacjentów z marskością wątroby stopnia B i C wg klasyfikacji Child Pugh³³.

Inne szczególne grupy pacjentów

Nie ma potrzeby zmiany dawkowania u następujących grup pacjentów³⁴:

• Pacjenci w podeszłym wieku
• Pacjenci o różnej masie ciała (dotyczy dorosłych)
• Pacjenci różnej płci

Pacjenci poddawani procedurom kardiologicznym

U pacjentów poddawanych kardiowersji można rozpoczynać lub kontynuować podawanie leku RIXACAM. W przypadku kardiowersji na podstawie wyniku echokardiogramu przezprzełykowego (TEE) u pacjentów nieleczonych wcześniej lekami przeciwzakrzepowymi, leczenie RIXACAM należy rozpocząć przynajmniej 4 godziny przed zabiegiem³⁵.

U pacjentów z migotaniem przedsionków niezwiązanym z wadą zastawkową poddawanych przezskórnej interwencji wieńcowej (PCI) z założeniem stentu, istnieje ograniczone doświadczenie ze zmniejszoną dawką 15 mg RIXACAM raz na dobę (lub 10 mg raz na dobę u pacjentów z umiarkowanym zaburzeniem czynności nerek) w skojarzeniu z inhibitorem P2Y12 przez okres maksymalnie 12 miesięcy³⁶.

Zmiana leczenia przeciwzakrzepowego

W przypadku zmiany terapii przeciwzakrzepowej należy przestrzegać następujących zasad:

1. Zmiana z antagonistów witaminy K (VKA) na RIXACAM:
   • W profilaktyce udaru i zatorowości obwodowej: należy przerwać leczenie VKA i rozpocząć leczenie RIXACAM, gdy INR wynosi ≤ 3,0³⁷
   • W leczeniu ZŻG, ZP i profilaktyce nawrotów: należy przerwać leczenie VKA i rozpocząć leczenie RIXACAM, gdy INR wynosi ≤ 2,5³⁸
2. Zmiana z RIXACAM na antagonistów witaminy K (VKA):
   • U dorosłych: należy równocześnie podawać VKA i RIXACAM aż INR będzie ≥ 2,0. Przez pierwsze dwa dni okresu zmiany należy stosować standardowe dawkowanie początkowe VKA, a następnie dawkowanie według testów INR³⁹
   • U dzieci: należy kontynuować przyjmowanie RIXACAM przez 48 godzin po pierwszej dawce VKA. Po 2 dniach jednoczesnego podawania należy wykonać badanie INR przed następną zaplanowaną dawką RIXACAM. Zaleca się kontynuowanie jednoczesnego podawania RIXACAM i VKA, aż INR będzie ≥ 2,0⁴⁰
3. Zmiana z pozajelitowych leków przeciwzakrzepowych na RIXACAM:
   • Należy przerwać przyjmowanie pozajelitowego leku przeciwzakrzepowego i rozpocząć stosowanie RIXACAM od 0 do 2 godzin przed czasem następnego zaplanowanego podania pozajelitowego leku lub w momencie przerwania ciągle podawanego leku pozajelitowego⁴¹
4. Zmiana z RIXACAM na pozajelitowe leki przeciwzakrzepowe:
   • Należy przerwać stosowanie RIXACAM i pierwszą dawkę pozajelitowego leku przeciwzakrzepowego podać w czasie, gdy powinna być przyjęta następna dawka RIXACAM⁴²

Należy pamiętać, że INR nie jest właściwym parametrem do pomiaru działania przeciwzakrzepowego RIXACAM i nie należy go stosować w tym celu⁴³.