Działania niepożądane
Ralik 375 mg
Ranolazyna, stosowana w leczeniu przewlekłej dławicy piersiowej, wykazuje profil działań niepożądanych o najczęściej łagodnym lub umiarkowanym nasileniu, pojawiających się głównie w ciągu pierwszych dwóch tygodni terapii. W badaniu klinicznym III fazy (n=1030) najczęstsze działania niepożądane obejmowały zaburzenia metaboliczne (hiponatremia, odwodnienie), neurologiczne (zawroty głowy, ból głowy, omdlenia), psychiczne (lęk, bezsenność, splątanie), a także dolegliwości żołądkowo-jelitowe (zaparcia 8% u pacjentów ≥75 lat, nudności 6%, wymioty 4%). Rzadziej obserwowano zaburzenia naczyniowe (niedociśnienie tętnicze 5% u osób starszych), skórne, mięśniowo-szkieletowe oraz nerkowe (ostra niewydolność nerek <1%). W badaniu RIVER-PCI odnotowano zwiększoną częstość zastoinowej niewydolności serca (2,2% vs 1,0% placebo) oraz przemijających napadów niedokrwiennych (1,0% vs 0,2%). Działania niepożądane występowały częściej u pacjentów w podeszłym wieku, z zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny 30–80 ml/min) oraz u osób z niską masą ciała (≤60 kg). Zmiany parametrów laboratoryjnych, takie jak wzrost kreatyniny i mocznika, wydłużenie QT, wymagały monitorowania, jednak nie wskazywały na toksyczność nerek.
Działania niepożądane leku Ralik
Działania niepożądane u pacjentów przyjmujących ranolazynę (substancję czynną produktu Ralik) charakteryzują się najczęściej łagodnym lub umiarkowanym nasileniem. Obserwacje kliniczne wskazują, że większość działań niepożądanych pojawia się w ciągu pierwszych dwóch tygodni leczenia. Dane te pochodzą z programu badania klinicznego III fazy, obejmującego 1030 pacjentów z przewlekłą dławicą piersiową leczonych produktem Ralik.1
Klasyfikacja działań niepożądanych
Poniżej przedstawiono działania niepożądane według klasyfikacji układów i narządów oraz częstości występowania. Za prawdopodobnie związane z lekiem uznano działania, które określono według następujących kategorii częstości: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).2
| Klasyfikacja układów i narządów | Częstość | Działania niepożądane | Opis |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Często | Brak łaknienia, zmniejszenie apetytu, odwodnienie, hiponatremia | Obniżenie stężenia sodu we krwi (hiponatremia) może prowadzić do różnych zaburzeń neurologicznych |
| Zaburzenia psychiczne | Niezbyt często | Lęk, bezsenność, stan splątania, omamy, dezorientacja | Zaburzenia świadomości mogą wpływać na funkcjonowanie pacjenta i bezpieczeństwo terapii |
| Zaburzenia układu nerwowego | Niezbyt często | Zawroty głowy, ból głowy, letarg, omdlenia, niedoczulica, senność, drżenie, ortostatyczne zawroty głowy, parestezje, amnezja, obniżony poziom świadomości, utrata świadomości, nieprawidłowa koordynacja ruchowa, zaburzenia chodu, omamy węchowe, drgawki kloniczne | Liczne neurologiczne działania niepożądane, które mogą wpływać na równowagę, czucie oraz sprawność motoryczną pacjenta |
| Zaburzenia oka | Niezbyt często | Niewyraźne widzenie, zaburzenia widzenia, podwójne widzenie | Zaburzenia widzenia mogą być szczególnie niebezpieczne podczas prowadzenia pojazdów |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Niezbyt często | Zawroty głowy, szumy uszne, upośledzenie słuchu | Wpływają na równowagę i percepcję dźwięków |
| Zaburzenia naczyniowe | Niezbyt często | Nagłe zaczerwienienie twarzy, niedociśnienie tętnicze, obwodowe uczucie zimna, niedociśnienie ortostatyczne | Spadki ciśnienia mogą powodować omdlenia, szczególnie przy zmianie pozycji ciała |
| Zaburzenia układu oddechowego | Niezbyt często | Duszność, kaszel, krwawienie z nosa, uczucie ucisku w gardle | Objawy ze strony układu oddechowego mogą imitować inne schorzenia |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Niezbyt często | Zaparcie, wymioty, nudności, ból brzucha, suchość w jamie ustnej, niestrawność, wzdęcia, dyskomfort w żołądku, zapalenie trzustki, zapalenie dwunastnicy z nadżerkami, niedoczulica jamy ustnej | Dolegliwości żołądkowo-jelitowe należą do najczęściej zgłaszanych, zwłaszcza u osób starszych |
| Zaburzenia skóry i tkanki | Niezbyt często | Świąd, nadmierne pocenie się, obrzęk naczynioruchowy, alergiczne zapalenie skóry, pokrzywka, zimne poty, wysypka | Reakcje skórne mogą wskazywać na nadwrażliwość na lek |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe | Niezbyt często | Ból w kończynach, skurcz mięśni, obrzęk stawów, osłabienie siły mięśniowej | Mogą ograniczać sprawność ruchową pacjenta |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Niezbyt często | Bolesne lub utrudnione oddawanie moczu, krwiomocz, nieprawidłowa barwa moczu, ostra niewydolność nerek, zatrzymanie moczu | Zaburzenia czynności nerek wymagają szczególnej uwagi, zwłaszcza u pacjentów z uprzednio istniejącymi zaburzeniami |
| Zaburzenia układu rozrodczego | Niezbyt często | Zaburzenia erekcji | Może wpływać na jakość życia pacjentów płci męskiej |
| Zaburzenia ogólne | Niezbyt często | Astenia, zmęczenie, obrzęk obwodowy | Ogólne osłabienie organizmu wpływające na codzienne funkcjonowanie |
| Badania diagnostyczne | Niezbyt często | Zwiększenie stężenia kreatyniny we krwi, zwiększenie stężenia mocznika we krwi, wydłużony skorygowany odstęp QT, zwiększenie liczby płytek krwi lub leukocytów, zmniejszenie masy ciała, zwiększona aktywność enzymów wątrobowych | Zmiany parametrów laboratoryjnych wymagające monitorowania |
Obserwacje z badań klinicznych
Profil działań niepożądanych był generalnie podobny w badaniu MERLIN-TIMI 36. W tym długoterminowym badaniu zgłaszano również ostrą niewydolność nerek, która występowała z częstością mniejszą niż 1% zarówno u pacjentów, u których stosowano placebo jak i ranolazynę. Oceny przeprowadzone u pacjentów, którym może zagrażać większe ryzyko wystąpienia działań niepożądanych podczas leczenia innymi lekami przeciwdławicowymi (pacjenci z cukrzycą, pacjenci z niewydolnością krążenia klasy I lub II, pacjenci z obturacyjną chorobą płuc) potwierdziły, że współistniejące schorzenia nie wiązały się ze zwiększeniem częstości działań niepożądanych o znaczeniu klinicznym.3
W badaniu RIVER-PCI, w którym pacjenci z niepełną rewaskularyzacją po przezskórnej interwencji wieńcowej (post-PCI) otrzymywali do 1000 mg ranolazyny dwa razy na dobę lub placebo przez około 70 tygodni, obserwowano zwiększenie częstości działań niepożądanych. W badaniu tym odnotowano zwiększoną częstość występowania zastoinowej niewydolności serca w grupie pacjentów otrzymujących ranolazynę (2,2% vs 1,0% w grupie placebo). U pacjentów otrzymujących 1000 mg ranolazyny dwa razy na dobę częściej występował również przemijający napad niedokrwienny niż u pacjentów przyjmujących placebo (odpowiednio 1,0% vs 0,2%), jednak częstość występowania udaru była podobna w obu grupach (1,7% u pacjentów otrzymujących ranolazynę vs 1,5% u pacjentów otrzymujących placebo).4
Grupy szczególnego ryzyka
Działania niepożądane występowały częściej u pacjentów w podeszłym wieku i u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, jednak typy obserwowanych zdarzeń niepożądanych były podobne do tych występujących w całej populacji. Najczęściej zgłaszane działania niepożądane (po odjęciu częstości w grupie placebo) występowały z większą częstością u pacjentów w wieku ≥75 lat w porównaniu do pacjentów młodszych (<75 lat):5
- Zaparcie (8% vs 5% u młodszych pacjentów)
- Nudności (6% vs 3% u młodszych pacjentów)
- Niedociśnienie tętnicze (5% vs 1% u młodszych pacjentów)
- Wymioty (4% vs 1% u młodszych pacjentów)
U pacjentów z łagodnym lub umiarkowanym zaburzeniem czynności nerek (klirens kreatyniny ≥30–80 ml/min) w porównaniu do pacjentów z prawidłową czynnością nerek (klirens kreatyniny >80 ml/min), najczęściej zgłaszane działania niepożądane (po odjęciu częstości w grupie placebo) przedstawiały się następująco:6
- Zaparcie (8% vs 4% u pacjentów z prawidłową czynnością nerek)
- Zawroty głowy (7% vs 5% u pacjentów z prawidłową czynnością nerek)
- Nudności (4% vs 2% u pacjentów z prawidłową czynnością nerek)
Typ i częstość działań niepożądanych zgłaszanych u pacjentów z małą masą ciała (≤60 kg) były podobne do działań niepożądanych zgłaszanych u pacjentów z większą masą ciała (>60 kg). Jednak częstości następujących działań niepożądanych (po odjęciu placebo) były wyższe u pacjentów z mniejszą masą ciała:7
- Nudności (14% vs 2% u pacjentów z większą masą ciała)
- Wymioty (6% vs 1% u pacjentów z większą masą ciała)
- Niedociśnienie (4% vs 2% u pacjentów z większą masą ciała)
Zmiany parametrów laboratoryjnych
U zdrowych ochotników i pacjentów leczonych produktem Ralik obserwowano niewielkie, niemające znaczenia klinicznego, odwracalne zwiększenie stężenia kreatyniny w surowicy. Wyniki te nie wiązały się z toksycznością dla nerek. Badanie czynności nerek u zdrowych ochotników wykazało zmniejszenie klirensu kreatyniny bez zmiany szybkości filtracji kłębuszkowej, co jest zgodne z zahamowaniem wydzielania kreatyniny przez kanaliki nerkowe.8
Zgłaszanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Fachowy personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa. Kontakt: tel.: +48 22 49 21 301, faks: +48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl. Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.9
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania