Właściwości farmakokinetyczne
Pentasa 1 g

Właściwości farmakokinetyczne leku Pentasa 1 g, granulat o przedłużonym uwalnianiu

Poniższy opis przedstawia szczegółowe właściwości farmakokinetyczne mesalazyny zawartej w produkcie leczniczym Pentasa 1 g, granulat o przedłużonym uwalnianiu. Farmakodynamika obejmuje procesy rozmieszczenia, wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu oraz eliminacji leku w organizmie pacjenta.¹

Ogólne właściwości substancji czynnej

Rozmieszczenie i dostępność miejscowa

Działanie terapeutyczne mesalazyny jest uwarunkowane przede wszystkim jej bezpośrednim kontaktem z chorobowo zmienionymi fragmentami błony śluzowej jelita. Produkt Pentasa w postaci granulatu o przedłużonym uwalnianiu zawiera mikrogranulki mesalazyny pokryte warstwą etylocelulozy. Ta specjalna konstrukcja umożliwia dotarcie mikrogranulek do dwunastnicy w ciągu godziny od momentu podania, niezależnie od czasu przyjęcia posiłku. Substancja czynna jest następnie uwalniana w sposób ciągły na całej długości przewodu pokarmowego, a proces ten zachodzi niezależnie od wartości pH treści jelitowej.²

Wchłanianie

Badania prowadzone na zdrowych ochotnikach, z analizą próbek moczu, pozwalają oszacować, że biodostępność mesalazyny po podaniu doustnym wynosi około 30%. Maksymalne stężenie leku w osoczu jest osiągane po 1-6 godzinach od momentu podania. Schemat dawkowania raz na dobę (4 g/dobę) oraz dwa razy na dobę (2 × 2 g/dobę) zapewniają porównywalną ekspozycję ogólnoustrojową w ciągu 24 godzin, co potwierdza kontinuum uwalniania mesalazyny z postaci farmaceutycznej przez cały okres leczenia. Stan stacjonarny osiągany jest po 5 dniach stosowania doustnych postaci leku.³

Przyjmowanie leku równocześnie z posiłkiem nie wpływa na pasaż i uwalnianie mesalazyny, choć może zwiększać jej ogólnoustrojową ekspozycję.⁴

Masa cząsteczkowa mesalazyny: 153,13 g/mol; acetylomesalazyny: 195,17 g/mol⁵

Dystrybucja

Mesalazyna wykazuje wiązanie z białkami osocza na poziomie około 50%, natomiast jej metabolit – acetylomesalazyna – wiąże się z białkami osocza w około 80%.⁶

Metabolizm

Proces metabolizmu mesalazyny zachodzi zarówno w błonie śluzowej jelita, jak i ogólnoustrojowo w wątrobie, gdzie dochodzi do przekształcenia w N-acetylo-mesalazynę (acetylomesalazynę), głównie za pośrednictwem enzymu NAT-1. Częściowo acetylacja zachodzi również w wyniku działania flory bakteryjnej okrężnicy. Proces acetylacji wydaje się być niezależny od fenotypu pacjenta odnośnie do reakcji acetylacji. Stosunek stężenia acetylomesalazyny do mesalazyny w osoczu po podaniu doustnym waha się od 3,5 do 1,3 przy zastosowaniu dobowych dawek odpowiednio 3 × 500 mg i 3 × 2 g, co sugeruje, że acetylacja zależna od dawki może podlegać mechanizmowi nasycenia.⁷

Eliminacja

Z uwagi na ciągłe uwalnianie mesalazyny na całej długości przewodu pokarmowego, precyzyjne określenie okresu półtrwania w fazie wydalania po podaniu doustnym nie jest możliwe. Jednak po całkowitym opróżnieniu przewodu pokarmowego z postaci farmaceutycznej, eliminacja będzie przebiegać podobnie jak po doustnym lub dożylnym podaniu niepowlekanej mesalazyny. W takim przypadku okres półtrwania w fazie wydalania wynosi około 40 minut dla mesalazyny i około 70 minut dla acetylomesalazyny.⁸

Właściwości u ludzi

Patofizjologiczne zmiany występujące w aktywnej fazie choroby, takie jak biegunka i zwiększona kwaśność treści jelitowej, mają jedynie niewielki wpływ na przenikanie mesalazyny do błony śluzowej jelita po podaniu doustnym. U pacjentów z przyspieszonym pasażem jelitowym obserwuje się wydalanie z moczem 20-25% dawki dobowej, a także analogiczne zwiększenie ilości leku wydalanego z kałem.⁹

U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby i nerek występuje zwiększone ryzyko uszkodzenia nerek. Jest to konsekwencja wolniejszego wydalania mesalazyny i jej podwyższonego stężenia we krwi.¹⁰