receptor dopaminergiczny D2 i D3

Receptory dopaminergiczne D2 i D3 należą do rodziny receptorów sprzężonych z białkiem G. Są one kluczowymi elementami układu dopaminergicznego mózgu, odgrywającego istotną rolę w regulacji funkcji motorycznych, procesów poznawczych, motywacji oraz układu nagrody.

Receptor D2 występuje w dwóch izoformach: krótkiej (D2S) i długiej (D2L), różniących się 29 aminokwasami w trzeciej pętli wewnątrzkomórkowej. Receptor D2 zlokalizowany jest głównie w prążkowiu, jądrze półleżącym i przysadce mózgowej. Jest on głównym celem działania leków przeciwpsychotycznych, a jego blokada odpowiada za efekt terapeutyczny w schizofrenii, ale także za większość działań niepożądanych tych leków, szczególnie objawy pozapiramidowe.

Receptor D3 wykazuje dużą homologię sekwencji z receptorem D2, ale charakteryzuje się bardziej ograniczoną dystrybucją w mózgu – występuje głównie w obszarach limbicznych, takich jak jądro półleżące, wzgórze węchowe i wyspa. Ze względu na lokalizację, receptor D3 jest potencjalnym celem dla leków stosowanych w uzależnieniach i zaburzeniach afektywnych.

W kontekście farmakoterapii, receptory D2/D3 są punktem uchwytu dla wielu leków przeciwpsychotycznych, przeciwparkinsonowskich oraz przeciwwymiotnych. Nowsze leki przeciwpsychotyczne (atypowe) charakteryzują się zrównoważonym działaniem na receptory D2/D3 oraz serotoninowe, co przekłada się na lepszy profil bezpieczeństwa. Badania nad selektywnymi ligandami receptora D3 sugerują ich potencjalne zastosowanie w leczeniu uzależnień od substancji psychoaktywnych.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl