Przedawkowanie
Metcrean XR 1000 mg

Przedawkowanie metforminy chlorowodorku, substancji czynnej w preparacie Metcrean XR (dostępnego w dawkach 500 mg, 750 mg oraz 1000 mg w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu), stanowi poważny stan kliniczny, głównie z powodu ryzyka rozwoju kwasicy mleczanowej. Kwasica ta charakteryzuje się obniżonym pH krwi, podwyższonym stężeniem kwasu mlekowego, zaburzeniami elektrolitowymi oraz zwiększoną luką anionową i występuje przy dawkach przekraczających 85 g metforminy chlorowodorku. W odróżnieniu od innych leków przeciwcukrzycowych, metformina nie wywołuje hipoglikemii nawet przy znacznym przedawkowaniu. Objawy kliniczne przedawkowania obejmują nudności, wymioty, bóle brzucha, zaburzenia oddychania (oddech Kussmaula), zaburzenia świadomości, hipotermię, zaburzenia hemodynamiczne oraz w zaawansowanych przypadkach niewydolność wielonarządową.

Substancja czynna

Przedawkowanie leku Metcrean XR

Przedawkowanie metforminy chlorowodorku, substancji czynnej zawartej w preparacie Metcrean XR, stanowi poważny stan kliniczny wymagający natychmiastowej interwencji medycznej. Pomimo że metformina sama w sobie nie prowadzi do hipoglikemii nawet przy znacznym przedawkowaniu, to wiąże się z ryzykiem wystąpienia kwasicy mleczanowej – stanu zagrażającego życiu pacjenta.1

Mechanizm przedawkowania

Preparat Metcrean XR dostępny jest w trzech dawkach: 500 mg, 750 mg oraz 1000 mg metforminy chlorowodorku w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu. Przy przedawkowaniu dochodzi do kumulacji substancji czynnej w organizmie, co przy dużych dawkach prowadzi do zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej i rozwoju kwasicy mleczanowej. Znaczące przedawkowanie lub współistnienie innych czynników ryzyka istotnie zwiększa prawdopodobieństwo wystąpienia tego powikłania.2

Objawy przedawkowania

Głównym objawem klinicznym przedawkowania metforminy jest kwasica mleczanowa, która stanowi stan nagły wymagający hospitalizacji. Jest to powikłanie metaboliczne charakteryzujące się nagromadzeniem kwasu mlekowego w organizmie i zaburzeniem równowagi kwasowo-zasadowej.3

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Leczenie przedawkowania preparatu Metcrean XR wymaga natychmiastowej hospitalizacji. Najskuteczniejszą metodą eliminacji zarówno metforminy, jak i nagromadzonych mleczanów z organizmu jest przeprowadzenie hemodializy. Zabieg ten powinien być wdrożony niezwłocznie po rozpoznaniu przedawkowania z objawami kwasicy mleczanowej.4

Czynniki ryzyka nasilające konsekwencje przedawkowania

Należy zwrócić szczególną uwagę na współistniejące czynniki ryzyka, które mogą potęgować efekty przedawkowania metforminy. Do takich czynników należą m.in. niewydolność nerek (zmniejszająca eliminację leku), niewydolność wątroby, niedotlenienie tkanek, odwodnienie, infekcje oraz jednoczesne stosowanie innych leków wpływających na funkcję nerek.5

Tabela objawów przedawkowania

Objaw Opis kliniczny Potencjalna dawka wywołująca
Kwasica mleczanowa Stan zagrażający życiu charakteryzujący się obniżonym pH krwi, zwiększonym stężeniem kwasu mlekowego, zaburzeniami elektrolitowymi i zwiększoną luką anionową Występuje przy znacznym przedawkowaniu, szczególnie przy dawkach >85 g metforminy chlorowodorku
Hipoglikemia Nie obserwowano nawet przy znacznym przedawkowaniu metforminy jako jedynego czynnika Nie wywołuje hipoglikemii nawet przy dawkach do 85 g metforminy chlorowodorku
Nudności, wymioty Objawy żołądkowo-jelitowe towarzyszące kwasicy mleczanowej Towarzyszą przedawkowaniu metforminy chlorowodorku, bez określonej progowej dawki
Bóle brzucha Dolegliwości bólowe w obrębie jamy brzusznej, często z towarzyszącymi nudnościami Towarzyszą przedawkowaniu metforminy chlorowodorku, bez określonej progowej dawki
Zaburzenia oddychania Przyśpieszony, głęboki oddech (oddech Kussmaula) charakterystyczny dla kwasicy metabolicznej Występują przy znacznym przedawkowaniu prowadzącym do kwasicy mleczanowej
Zaburzenia świadomości Od senności po śpiączkę, związane z narastającą kwasicą mleczanową Występują przy znacznym przedawkowaniu prowadzącym do kwasicy mleczanowej
Hipotermia Obniżenie temperatury ciała wynikające z zaburzeń metabolicznych Występuje przy zaawansowanej kwasicy mleczanowej
Zaburzenia hemodynamiczne Hipotensja, tachykardia, zaburzenia perfuzji obwodowej Występują przy zaawansowanej kwasicy mleczanowej
Niewydolność wielonarządowa Stan krytyczny będący konsekwencją nieleczonej kwasicy mleczanowej Występuje przy zaawansowanej kwasicy mleczanowej będącej skutkiem znacznego przedawkowania metforminy chlorowodorku
  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl