Działania niepożądane
Meropenem Genoptim 500 mg
Meropenem, antybiotyk z grupy karbapenemów, wykazuje profil bezpieczeństwa oparty na analizie 4872 pacjentów i 5026 zastosowań. Najczęstsze działania niepożądane to biegunka (2,3%), wysypka skórna (1,4%), nudności/wymioty (1,4%) oraz odczyny zapalne w miejscu podania (1,1%). W badaniach laboratoryjnych obserwowano trombocytozę u 1,6% oraz podwyższenie enzymów wątrobowych w zakresie 1,5-4,3%. Działania niepożądane sklasyfikowano według układów i narządów oraz częstości występowania, z uwzględnieniem m.in. zakażeń drożdżakowych, zaburzeń hematologicznych (trombocytemia, eozynofilia, agranulocytoza), reakcji nadwrażliwości (obrzęk naczynioruchowy, anafilaksja), zaburzeń neurologicznych (ból głowy, drgawki), oraz poważnych reakcji skórnych (zespół Stevensa-Johnsona, DRESS). Szczególną uwagę należy zwrócić na rzadkie, ale ciężkie powikłania, takie jak rzekomobłoniaste zapalenie jelit, reakcje anafilaktyczne i drgawki, zwłaszcza u pacjentów z predyspozycjami neurologicznymi lub niewydolnością nerek.
- bakteriemia
- ciężkie zapalenie płuc
- neutropenia z gorączką
- ostre bakteryjne zapalenie opon mózgowych
- powikłane zakażenie jamy brzusznej
- powikłane zakażenie skóry i tkanek miękkich
- powikłane zakażenie układu moczowego
- respiratorowe zapalenie płuc
- szpitalne zapalenie płuc
- zakażenie oskrzelowo-płucne w przebiegu mukowiscydozy
- zakażenie poporodowe
- zakażenie śródporodowe
Profil bezpieczeństwa meropenemu – przegląd działań niepożądanych
Meropenem jako antybiotyk z grupy karbapenemów charakteryzuje się określonym profilem bezpieczeństwa, który został dokładnie przeanalizowany na podstawie danych pochodzących od 4872 pacjentów w trakcie 5026 zastosowań tego leku. Znajomość potencjalnych działań niepożądanych jest kluczowa dla właściwego monitorowania pacjentów podczas terapii.1
Najczęściej występujące działania niepożądane
Wśród najczęściej raportowanych działań niepożądanych związanych ze stosowaniem meropenemu znalazły się:
- Biegunka – występująca u 2,3% pacjentów
- Wysypka skórna – raportowana u 1,4% pacjentów
- Nudności i/lub wymioty – obserwowane u 1,4% leczonych
- Odczyny zapalne w miejscu podania – występujące u 1,1% pacjentów
W zakresie nieprawidłowości w badaniach laboratoryjnych, najczęściej obserwowano trombocytozę (1,6%) oraz podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych (1,5-4,3%).2
Szczegółowy wykaz działań niepożądanych według układów i narządów
Działania niepożądane meropenemu sklasyfikowano według układów i narządów oraz częstości występowania, stosując następujące kategorie częstości: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100, <1/10), niezbyt często (≥1/1000, <1/100), rzadko (≥1/10 000, <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).<sup data-drug="Meropenem Genoptim" data-section="Działania niepożądane" title="W poniższej tabeli wszystkie działania niepożądane uporządkowano zgodnie z klasyfikacją układów i narządów oraz częstością: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100, < 1/10), niezbyt często (≥ 1/1000, < 1/100), rzadko (≥ 1/10 000, < 1/1000), bardzo rzadko (3
| Klasyfikacja układów i narządów | Częstość występowania | Działanie niepożądane | Opis |
|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Niezbyt często | Zakażenia drożdżakowe jamy ustnej i pochwy | Wtórne infekcje grzybicze wynikające z zaburzenia flory fizjologicznej po antybiotykoterapii |
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Często | Trombocytemia | Zwiększenie liczby płytek krwi powyżej normy |
| Niezbyt często | Eozynofilia, trombocytopenia, leukopenia, neutropenia, agranulocytoza, niedokrwistość hemolityczna | Zmiany w morfologii krwi, które mogą manifestować się osłabieniem, zwiększoną podatnością na infekcje lub zaburzeniami krzepnięcia | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Niezbyt często | Obrzęk naczynioruchowy, anafilaksja | Reakcje nadwrażliwości o potencjalnie zagrażającym życiu charakterze, wymagające natychmiastowej interwencji |
| Zaburzenia psychiczne | Rzadko | Majaczenie | Zaburzenia świadomości, z dezorientacją i zaburzeniami postrzegania |
| Zaburzenia układu nerwowego | Często | Ból głowy | Dolegliwość bólowa o różnym nasileniu i lokalizacji w obrębie głowy |
| Niezbyt często | Parestezje | Nieprawidłowe odczucia czuciowe, takie jak mrowienie, drętwienie, pieczenie | |
| Rzadko | Drgawki | Napady o charakterze padaczkowym, szczególnie u pacjentów z predyspozycjami | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Często | Biegunka, wymioty, nudności, ból brzucha | Dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, które zwykle ustępują po zakończeniu terapii |
| Niezbyt często | Związane z antybiotykami zapalenie okrężnicy | Poważne powikłanie antybiotykoterapii, często związane z infekcją Clostridioides difficile | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Często | Zwiększenie aktywności aminotransferaz, zwiększenie aktywności fosfatazy alkalicznej we krwi, zwiększenie aktywności dehydrogenazy mleczanowej we krwi | Zmiany parametrów biochemicznych wskazujące na przemijające zaburzenia funkcji wątroby |
| Niezbyt często | Zwiększenie stężenia bilirubiny we krwi | Może manifestować się zażółceniem skóry i białkówek oczu (żółtaczka) | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Często | Wysypka, świąd | Reakcje skórne o łagodnym przebiegu, zwykle ustępujące po odstawieniu leku |
| Niezbyt często | Pokrzywka, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, zespół Stevensa-Johnsona, rumień wielopostaciowy | Ciężkie, potencjalnie zagrażające życiu reakcje skórne wymagające natychmiastowego odstawienia leku i leczenia | |
| Częstość nieznana | Osutka polekowa z eozynofilią i objawami układowymi (DRESS), ostra uogólniona osutka krostkowa | Rzadkie zespoły nadwrażliwości z zajęciem narządów wewnętrznych i zmianami w morfologii krwi | |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Niezbyt często | Zwiększenie stężenia kreatyniny we krwi, zwiększenie stężenia mocznika we krwi | Parametry wskazujące na możliwe przemijające zaburzenia funkcji nerek |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Często | Odczyn zapalny, ból | Reakcje miejscowe w miejscu podania leku |
| Niezbyt często | Zakrzepowe zapalenie żył, ból w miejscu podania | Powikłania związane z dożylnym podaniem leku |
Działania niepożądane wymagające szczególnej uwagi
Wśród działań niepożądanych meropenemu szczególną uwagę klinicystów powinny zwrócić następujące stany:
- Ciężkie reakcje skórne – takie jak zespół Stevensa-Johnsona, martwica toksyczno-rozpływna naskórka czy rumień wielopostaciowy, wymagające natychmiastowego odstawienia leku i wdrożenia odpowiedniego leczenia.4
- Zespół DRESS (osutka polekowa z eozynofilią i objawami układowymi) oraz ostra uogólniona osutka krostkowa – rzadkie, ale poważne reakcje nadwrażliwości.5
- Reakcje anafilaktyczne – mogące prowadzić do wstrząsu anafilaktycznego, stanowiącego bezpośrednie zagrożenie życia.6
- Rzekomobłoniaste zapalenie jelit (związane z antybiotykami zapalenie okrężnicy) – powikłanie, które może wystąpić nawet do kilku tygodni po zakończeniu antybiotykoterapii.7
- Drgawki – opisywane rzadko, ale stanowiące poważne powikłanie, szczególnie u pacjentów z chorobami ośrodkowego układu nerwowego, zaburzeniami czynności nerek lub otrzymujących dawki przekraczające zalecane.8
Działania niepożądane u dzieci i młodzieży
Meropenem jest zatwierdzony do stosowania u dzieci w wieku powyżej 3. miesiąca życia. Na podstawie dostępnych, choć ograniczonych danych, nie stwierdzono zwiększonego ryzyka występowania jakichkolwiek działań niepożądanych w populacji pediatrycznej w porównaniu z dorosłymi. Wszystkie zaobserwowane działania niepożądane u dzieci były zgodne z profilem bezpieczeństwa opisywanym w populacji dorosłych.9
Monitorowanie bezpieczeństwa po wprowadzeniu do obrotu
Biorąc pod uwagę znaczenie ciągłego monitorowania bezpieczeństwa leków po ich wprowadzeniu do obrotu, istotne jest zgłaszanie wszelkich podejrzewanych działań niepożądanych meropenemu. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego antybiotyku. Fachowy personel medyczny powinien zgłaszać zaobserwowane działania niepożądane do odpowiednich organów nadzoru.10
Uwagi dotyczące substancji pomocniczych
Należy zwrócić uwagę, że Meropenem Genoptim zawiera w swoim składzie sód. Każda fiolka zawierająca 500 mg substancji czynnej zawiera 104 mg sodu węglanu, co odpowiada około 2 mEq sodu (45 mg), natomiast fiolka 1000 mg zawiera 208 mg sodu węglanu, co jest równoważne około 4 mEq sodu (90 mg). Fakt ten należy uwzględnić u pacjentów stosujących dietę z kontrolowaną zawartością sodu.11
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania