Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Lercan 10 mg

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa lerkanidypiny, obejmujące farmakologię, toksyczność po wielokrotnym podaniu, genotoksyczność, potencjał rakotwórczy oraz wpływ na rozrodczość, nie wykazały istotnych zagrożeń przy stosowaniu dawek terapeutycznych. W modelach zwierzęcych nie stwierdzono negatywnego wpływu na autonomiczny i ośrodkowy układ nerwowy ani na funkcje przewodu pokarmowego. Działania toksyczne obserwowane w długoterminowych badaniach na szczurach i psach wiązały się głównie z farmakodynamicznym efektem blokowania kanałów wapniowych, szczególnie przy dużych dawkach. Testy genotoksyczności i karcynogeniczności nie potwierdziły potencjału uszkadzającego DNA ani indukującego nowotwory. Ponadto, nie zaobserwowano negatywnego wpływu na płodność samców i samic szczurów oraz na zdolność rozrodczą.

Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa lerkanidypiny

Przedkliniczne dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania lerkanidypiny, uzyskane z konwencjonalnych badań farmakologicznych, toksyczności po wielokrotnym podaniu, genotoksyczności, potencjalnego działania rakotwórczego oraz toksycznego wpływu na rozrodczość, nie wskazują na szczególne zagrożenia dla ludzi stosujących lek w dawkach terapeutycznych. Poniżej przedstawiono szczegółowe wyniki badań przedklinicznych dla lerkanidypiny chlorowodorku.1

Badania farmakologiczne bezpieczeństwa

Badania bezpieczeństwa farmakologicznego przeprowadzone na modelach zwierzęcych, przy zastosowaniu dawek wywołujących działanie przeciwnadciśnieniowe, nie wykazały negatywnego wpływu lerkanidypiny na funkcjonowanie następujących układów:2

  • Autonomiczny układ nerwowy – nie zaobserwowano zakłóceń w funkcjonowaniu zarówno części współczulnej, jak i przywspółczulnej tego układu
  • Ośrodkowy układ nerwowy – nie odnotowano wpływu na funkcje poznawcze, motoryczne ani behawioralne
  • Układ pokarmowy – nie wystąpiły zaburzenia motoryki przewodu pokarmowego ani funkcji wydzielniczych

Toksyczność po podaniu wielokrotnym

W długoterminowych badaniach toksyczności przeprowadzonych na szczurach i psach, istotne działania obserwowane po podaniu lerkanidypiny były związane pośrednio lub bezpośrednio z właściwościami farmakologicznymi tej substancji jako antagonisty kanałów wapniowych. Efekty te występowały głównie po zastosowaniu dużych dawek i odzwierciedlały nasiloną aktywność farmakodynamiczną leku. Wśród obserwowanych zmian były typowe dla tej klasy leków efekty hemodynamiczne oraz adaptacyjne zmiany narządowe wynikające z długotrwałego blokowania kanałów wapniowych.3

Genotoksyczność i kancerogenność

Przeprowadzone badania nie wykazały potencjału genotoksycznego lerkanidypiny w standardowych testach oceniających możliwość uszkodzenia materiału genetycznego. W badaniach oceniających potencjalne działanie rakotwórcze nie stwierdzono zdolności lerkanidypiny do indukowania nowotworów. Brak tych właściwości jest istotnym aspektem bezpieczeństwa farmakologicznego, szczególnie w kontekście przewlekłego stosowania leku w terapii nadciśnienia tętniczego.4

Wpływ na rozrodczość

W badaniach oceniających wpływ lerkanidypiny na funkcje rozrodcze nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność samców i samic szczurów oraz na ogólną zdolność tych zwierząt do rozrodu.5

Teratogenność i rozwój płodu

Badania teratogenności przeprowadzone na szczurach i królikach nie wykazały potencjału lerkanidypiny do wywoływania wad rozwojowych płodu. Jednak przy zastosowaniu dużych dawek u szczurów zaobserwowano następujące efekty:6

  • Nieprawidłowości rozwoju zarodka przed zagnieżdżeniem – obejmujące zaburzenia w podziale komórek i wczesnych etapach różnicowania
  • Nieprawidłowości rozwoju po zagnieżdżeniu – wpływające na implantację i wczesne etapy rozwoju łożyska
  • Opóźnienie rozwoju płodu – manifestujące się zmniejszonym tempem wzrostu i dojrzewania organów płodowych

Wpływ na poród

Lerkanidypina podawana w dużych dawkach (12 mg/kg masy ciała/dobę) wywoływała dystocję szyjki macicy w trakcie porodu. Jest to stan patologiczny charakteryzujący się niepodatnością szyjki macicy na rozszerzanie się, co może prowadzić do trudności podczas porodu. Efekt ten jest prawdopodobnie związany z działaniem blokującym kanały wapniowe na mięśniówkę gładką macicy.7

Badania dystrybucji i metabolizmu

Należy zaznaczyć, że w dostępnych badaniach przedklinicznych nie przeprowadzono następujących analiz:8

  • Dystrybucji lerkanidypiny i jej metabolitów u ciężarnych samic – brak danych o przenikaniu przez barierę łożyskową
  • Przenikania lerkanidypiny i jej metabolitów do mleka – brak danych o potencjalnej ekspozycji noworodków poprzez mleko matki
  • Toksyczności poszczególnych metabolitów lerkanidypiny – nie przeprowadzono badań oceniających potencjalne działania niepożądane produktów metabolizmu substancji czynnej

Pomimo tych ograniczeń w zakresie danych przedklinicznych, ogólny profil bezpieczeństwa lerkanidypiny wskazuje na akceptowalne ryzyko stosowania w dawkach terapeutycznych u ludzi, przy zachowaniu odpowiednich środków ostrożności, szczególnie u kobiet w ciąży i karmiących piersią.9

  1. 19.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl