Właściwości farmakodynamiczne leku lerkanidypina

Lerkanidypina należy do grupy farmakoterapeutycznej wybiórczych antagonistów wapnia o dominującym działaniu naczyniowym, będąc pochodną dihydropirydyny (kod ATC: C08 CA13). Dostępna jest w postaci tabletek powlekanych o mocy 10 mg i 20 mg, zawierających odpowiednio 10 mg i 20 mg lerkanidypiny chlorowodorku¹.

Mechanizm działania

Lerkanidypina działa jako antagonista wapnia z grupy pochodnych dihydropirydyny, którego głównym mechanizmem działania jest hamowanie przezbłonowego transportu jonów wapnia do komórek serca i mięśni gładkich. Efekt przeciwnadciśnieniowy leku wynika z bezpośredniego działania rozkurczającego na mięśnie gładkie naczyń krwionośnych, co w konsekwencji prowadzi do zmniejszenia całkowitego obwodowego oporu naczyniowego².

Właściwości farmakokinetyczno-farmakodynamiczne

Cechą charakterystyczną lerkanidypiny jest długotrwały efekt terapeutyczny pomimo krótkiego okresu półtrwania w surowicy krwi. Jest to możliwe dzięki wysokiemu powinowactwu do błon komórkowych oraz znacznej rozpuszczalności w lipidach tych błon. Ważną cechą farmakodynamiczną leku jest brak działania inotropowo ujemnego, co wynika z selektywnego powinowactwa do komórek mięśni gładkich naczyń³.

Rozszerzenie naczyń krwionośnych pod wpływem lerkanidypiny następuje stopniowo, co znacząco zmniejsza ryzyko wystąpienia ostrego niedociśnienia tętniczego z odruchową tachykardią u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym⁴.

Należy zaznaczyć, że efekt hipotensyjny lerkanidypiny, podobnie jak w przypadku innych asymetrycznych pochodnych 1,4-dihydropirydyny, jest wywołany głównie przez (S)-enancjomer⁵.

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Skuteczność kliniczna i profil bezpieczeństwa lerkanidypiny w dawce 10-20 mg podawanej raz na dobę zostały gruntownie przebadane w licznych badaniach klinicznych, w tym:

• Podwójnie zaślepionych badaniach kontrolowanych placebo, obejmujących 1200 pacjentów otrzymujących lerkanidypinę oraz 603 pacjentów otrzymujących placebo⁶
• Długoterminowych badaniach z grupą kontrolną otrzymującą substancję czynną oraz badaniach bez grupy kontrolnej, w których uczestniczyło łącznie 3676 pacjentów z nadciśnieniem tętniczym⁷

Większość badań klinicznych przeprowadzono u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym pierwotnym o nasileniu od łagodnego do umiarkowanego. Grupa badana obejmowała zróżnicowaną populację, w tym osoby w podeszłym wieku oraz pacjentów z cukrzycą. Lerkanidypina była stosowana zarówno w monoterapii, jak i w terapii skojarzonej z inhibitorami ACE, diuretykami lub beta-adrenolitykami⁸.

Skuteczność w ciężkim nadciśnieniu tętniczym

Poza badaniami potwierdzającymi główne wskazania terapeutyczne, przeprowadzono także niewielkie, niekontrolowane, ale randomizowane badanie kliniczne z udziałem pacjentów z ciężkim nadciśnieniem tętniczym. U tych pacjentów średnia wartość rozkurczowego ciśnienia tętniczego wynosiła 114,5±3,7 mmHg. Wyniki wykazały, że:

• U 40% z 25 badanych pacjentów otrzymujących 20 mg lerkanidypiny raz na dobę ciśnienie tętnicze obniżyło się do wartości prawidłowych⁹
• U 56% z 25 badanych pacjentów otrzymujących 10 mg lerkanidypiny dwa razy na dobę ciśnienie tętnicze powróciło do wartości prawidłowych¹⁰

Skuteczność w izolowanym nadciśnieniu skurczowym

Efektywność lerkanidypiny została również potwierdzona w przypadku izolowanego nadciśnienia skurczowego. W podwójnie zaślepionym, randomizowanym badaniu klinicznym kontrolowanym placebo wykazano, że lek skutecznie obniżał skurczowe ciśnienie tętnicze z początkowej średniej wartości 172,6±5,6 mmHg do wartości 140,2±8,7 mmHg¹¹.

Stosowanie u dzieci i młodzieży

Należy podkreślić, że nie przeprowadzono badań klinicznych dotyczących stosowania lerkanidypiny w populacji pediatrycznej, co oznacza brak danych na temat skuteczności i bezpieczeństwa stosowania leku u dzieci i młodzieży¹².

Prezentacja danych farmakodynamicznych