Leki w grupie
„dihydropirydyny”

Dihydropirydyny stanowią podgrupę blokerów kanałów wapniowych, które działają poprzez selektywne blokowanie kanałów wapniowych typu L w komórkach mięśni gładkich naczyń krwionośnych. Blokując napływ jonów wapnia do komórek, powodują one rozszerzenie naczyń obwodowych, zmniejszając opór naczyniowy i obniżając ciśnienie tętnicze. Ze względu na swoją wysoką selektywność naczyniową, dihydropirydyny wywierają znacznie silniejszy efekt wazodylatacyjny niż wpływ na przewodnictwo i kurczliwość mięśnia sercowego.

Do najważniejszych dihydropirydyn należą: amlodypina (Amlozek, Norvasc, Agen), nifedypina (Cordafen, Adalat), felodypina (Plendil), lacydypina (Lacipil), lerkanidypina (Lercan, Karidipina), nitrendypina (Nitrendypina) oraz isradypina (Lomir). Nowsze generacje dihydropirydyn charakteryzują się dłuższym czasem działania oraz lepszym profilem bezpieczeństwa w porównaniu do starszych preparatów.

Dihydropirydyny można podzielić na generacje w zależności od ich właściwości farmakokinetycznych i farmakodynamicznych. Pierwsza generacja (np. nifedypina o szybkim uwalnianiu) charakteryzuje się krótkim czasem działania i szybkim początkiem efektu, co może powodować nagłe spadki ciśnienia. Druga generacja (np. felodypina) ma przedłużone działanie. Trzecia generacja (np. amlodypina, lerkanidypina) charakteryzuje się długim czasem półtrwania, powolnym początkiem działania i stabilnym efektem hipotensyjnym przez całą dobę.

Główne zalety stosowania dihydropirydyn obejmują skuteczne obniżanie ciśnienia tętniczego, neutralność metaboliczną (nie wpływają negatywnie na profil lipidowy czy gospodarkę węglowodanową), możliwość stosowania u pacjentów z chorobami współistniejącymi (np. astmą, cukrzycą, chorobami nerek) oraz korzystny wpływ na rokowanie w chorobie wieńcowej. Nowsze dihydropirydyny zapewniają stabilny efekt hipotensyjny przez 24 godziny, co umożliwia dawkowanie raz na dobę, poprawiając współpracę pacjenta.

Najpoważniejsze działania niepożądane dihydropirydyn wynikają z ich działania wazodylatacyjnego i obejmują: obrzęki obwodowe (szczególnie kostek i podudzi), zaczerwienienie twarzy, ból głowy, zawroty głowy oraz tachykardię odruchową. Szybko działające preparaty (szczególnie pierwszej generacji) mogą powodować nagłe spadki ciśnienia, prowadząc do odruchowej aktywacji układu współczulnego. U niektórych pacjentów może wystąpić przerost dziąseł oraz reakcje alergiczne. Należy zachować ostrożność u pacjentów z ciężką stenozą aortalną oraz niestabilną dławicą piersiową.

Lista leków w tej grupie

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl