Działania niepożądane
Lenzetto 1,53 mg/dawkę
Lenzetto, aerozol przezskórny zawierający 1,53 mg estradiolu na dawkę, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które zostały sklasyfikowane według układów narządów i częstości występowania zgodnie z MedDRA. Najczęściej obserwowane działania obejmują bóle głowy, nudności, bóle piersi, wysypki skórne oraz zmiany nastroju, takie jak depresja i bezsenność. Rzadziej występują reakcje nadwrażliwości, migrena, nadciśnienie tętnicze, a także zmiany skórne, takie jak hirsutyzm czy trądzik. Po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano dodatkowo łysienie, ostudę oraz odbarwienia skóry. Monoterapia estrogenowa, jak Lenzetto, wiąże się z mniejszym ryzykiem raka piersi w porównaniu do terapii skojarzonej estrogenowo-progestagenowej, jednak nadal istnieje zwiększone ryzyko raka endometrium u kobiet z zachowaną macicą, co wymaga ostrożności i ewentualnego dodania progestagenu.
- Działania niepożądane leku Lenzetto
- Klasyfikacja działań niepożądanych
- Szczegółowy wykaz działań niepożądanych
- Działania niepożądane po wprowadzeniu do obrotu
- Specyficzne ryzyka związane ze stosowaniem leku
- Ryzyko raka piersi
- Ryzyko raka endometrium
- Ryzyko raka jajnika
- Ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej
- Ryzyko choroby wieńcowej
- Ryzyko udaru niedokrwiennego
- Inne działania niepożądane
- Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Działania niepożądane leku Lenzetto
Lenzetto (estradiol 1,53 mg/dawkę, aerozol przezskórny) jako produkt zawierający estrogen może wywoływać szereg działań niepożądanych, które zostały zidentyfikowane zarówno w badaniach klinicznych, jak i w okresie po wprowadzeniu leku do obrotu. Dokładna znajomość profilu bezpieczeństwa jest niezbędna dla właściwego prowadzenia pacjentek leczonych tym preparatem.1
Klasyfikacja działań niepożądanych
Działania niepożądane Lenzetto zostały sklasyfikowane według układów narządów oraz częstości występowania zgodnie z konwencją MedDRA. Częstość występowania zdefiniowano jako: często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) oraz rzadko (≥1/10 000 do <1/1000).2
Szczegółowy wykaz działań niepożądanych
Poniższa tabela przedstawia działania niepożądane zgłaszane podczas stosowania leku Lenzetto, z uwzględnieniem częstości ich występowania oraz podziałem na układy i narządy:3
| Klasyfikacja układów i narządów | Często (≥1/100 do <1/10) | Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcja nadwrażliwości | ||
| Zaburzenia psychiczne | Nastrój depresyjny, bezsenność | Lęk, zmniejszenie libido, zwiększenie libido | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Ból głowy | Zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego | Migrena |
| Zaburzenia oka | Zaburzenia widzenia | Nietolerancja soczewek kontaktowych | |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Zawroty głowy pochodzenia błędnikowego | ||
| Zaburzenia serca | Kołatanie serca | ||
| Zaburzenia naczyniowe | Nadciśnienie tętnicze | ||
| Zaburzenia żołądka i jelit | Ból brzucha, nudności | Biegunka, niestrawność | Wzdęcia, wymioty |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Wysypka, świąd | Rumień guzowaty, pokrzywka, podrażnienie skóry | Hirsutyzm, trądzik |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Ból mięśni | Kurcze mięśni | |
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Ból piersi, tkliwość piersi, krwawienie z macicy i (lub) pochwy, w tym plamienia, krwotok maciczny | Odbarwienia piersi, wydzielina z piersi, polipy szyjki macicy, rozrost endometrium, torbiel jajnika, zapalenie pochwy | Bolesne miesiączkowanie, objawy przypominające zespół napięcia przedmiesiączkowego, powiększenie piersi |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Obrzęk, ból w okolicach pachy | Zmęczenie | |
| Badania diagnostyczne | Zwiększenie masy ciała, zmniejszenie masy ciała | Zwiększenie aktywności gamma-glutamylotranspeptydazy, zwiększenie stężenia cholesterolu we krwi |
Działania niepożądane po wprowadzeniu do obrotu
Po wprowadzeniu leku Lenzetto do obrotu dodatkowo zgłaszano następujące działania niepożądane dotyczące zaburzeń skóry i tkanki podskórnej:4
- Łysienie – utrata włosów, która może być przejściowa lub trwała
- Ostuda – hiperpigmentacja skóry, szczególnie na twarzy, przybierająca formę plam
- Odbarwienie skóry – miejscowa utrata pigmentu skórnego
Specyficzne ryzyka związane ze stosowaniem leku
Ryzyko raka piersi
U kobiet stosujących hormonalną terapię zastępczą (HTZ) obserwuje się zwiększone ryzyko wystąpienia raka piersi. Stopień ryzyka zależy przede wszystkim od rodzaju terapii oraz długości jej stosowania:5
- Stosowanie skojarzonego leczenia estrogenowo-progestagenowego przez ponad 5 lat zwiększa ryzyko raka piersi nawet 2-krotnie
- Monoterapia estrogenowa (taka jak Lenzetto) wiąże się z mniejszym ryzykiem w porównaniu do terapii skojarzonej
Dane z największej metaanalizy prospektywnych badań epidemiologicznych pozwoliły oszacować dodatkowe ryzyko raka piersi w zależności od czasu stosowania HTZ:6
Dodatkowe ryzyko po 5 latach stosowania u kobiet z BMI 27 kg/m²
| Rodzaj HTZ | Wiek na początku HTZ (lata) | Zapadalność na 1000 kobiet nigdy niestosujących HTZ przez okres 5 lat* | Współczynnik ryzyka | Dodatkowe przypadki na 1000 kobiet stosujących HTZ po 5 latach |
|---|---|---|---|---|
| HTZ estrogenowa | 50-54 | 13,3 | 1,2 | 2,7 |
| Skojarzenie estrogen-progestagen | 50-54 | 13,3 | 1,6 | 8,0 |
* Na podstawie wyjściowej zapadalności w Anglii w 2015 r. u kobiet z BMI równym 27 kg/m²7
Dodatkowe ryzyko po 10 latach stosowania u kobiet z BMI 27 kg/m²
| Rodzaj HTZ | Wiek na początku HTZ (lata) | Zapadalność na 1000 kobiet nigdy niestosujących HTZ przez okres 10 lat* | Współczynnik ryzyka | Dodatkowe przypadki na 1000 kobiet stosujących HTZ po 10 latach |
|---|---|---|---|---|
| HTZ estrogenowa | 50-59 | 26,6 | 1,3 | 7,1 |
| Skojarzenie estrogen-progestagen | 50-59 | 26,6 | 1,8 | 20,8 |
* Na podstawie wyjściowej zapadalności w Anglii w 2015 r. u kobiet z BMI równym 27 kg/m²8
Badania WHI (Women’s Health Initiative) w USA dostarczyły dodatkowych danych dotyczących ryzyka raka piersi przy stosowaniu HTZ:9
| Rodzaj HTZ | Zakres wieku (lata) | Częstość na 1000 kobiet w grupie placebo w ciągu 5 lat | Współczynnik ryzyka oraz 95% CI | Dodatkowe przypadki na 1000 kobiet stosujących HTZ przez okres 5 lat (95%CI) |
|---|---|---|---|---|
| Monoterapia CEE* | 50-79 | 21 | 0,8 (0,7-1,0) | -4 (-6-0)** |
| CEE+MPA (estrogen i progestagen) | 50-79 | 17 | 1,2 (1,0-1,5) | +4 (0-9) |
* CEE – koniugowany estrogen koński; MPA – octan medroksyprogesteronu
** Badanie WHI u kobiet bez macicy, które nie wykazało zwiększenia ryzyka raka piersi10
Ryzyko raka endometrium
U kobiet po menopauzie z zachowaną macicą niestosujących HTZ ryzyko wystąpienia raka endometrium wynosi około 5 przypadków na 1000 kobiet. Stosowanie wyłącznie estrogenowej HTZ (takiej jak Lenzetto bez dodatku progestagenu) nie jest zalecane u kobiet z zachowaną macicą, ponieważ znacząco zwiększa ryzyko raka endometrium.11
W zależności od długości trwania monoterapii estrogenowej i dawki estrogenu, badania epidemiologiczne wykazały wzrost ryzyka o 5 do 55 dodatkowych przypadków raka endometrium na 1000 kobiet w wieku 50-65 lat.12
Dodanie progestagenu do monoterapii estrogenowej przez co najmniej 12 dni w każdym cyklu może skutecznie przeciwdziałać temu zwiększonemu ryzyku. W badaniu Million Women Study stosowanie przez 5 lat skojarzonej HTZ (sekwencyjnej lub ciągłej) nie zwiększało ryzyka raka endometrium (RR 1,0; 95% CI: 0,8-1,2).13
Ryzyko raka jajnika
Stosowanie zarówno monoterapii estrogenowej, jak i skojarzonej HTZ estrogenowo-progestagenowej wiąże się z nieznacznie zwiększonym ryzykiem rozwoju raka jajnika.14
Metaanaliza 52 badań epidemiologicznych wykazała podwyższone ryzyko raka jajnika u kobiet aktualnie stosujących HTZ w porównaniu do kobiet, które nigdy nie stosowały HTZ (współczynnik ryzyka 1,43; 95% przedział ufności 1,31-1,56).15
U kobiet w wieku 50-54 lat stosowanie HTZ przez 5 lat może prowadzić do 1 dodatkowego rozpoznania raka jajnika na 2000 stosujących. W populacji kobiet w tym wieku (50-54 lata) niestosujących HTZ, nowotwór jajnika zostanie rozpoznany w okresie 5 lat u 2 na 2000 kobiet.16
Ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej
Stosowanie HTZ jest związane z 1,3-3-krotnym zwiększeniem ryzyka względnego rozwoju żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ), tj. zakrzepicy żył głębokich lub zatorowości płucnej. Wystąpienie tych powikłań jest szczególnie prawdopodobne w pierwszym roku stosowania terapii hormonalnej.17
Wyniki badań WHI dotyczące dodatkowego ryzyka ŻChZZ w ciągu 5 lat stosowania HTZ:18
| Rodzaj HTZ | Zakres wieku (lata) | Częstość na 1000 kobiet w grupie placebo w ciągu 5 lat | Współczynnik ryzyka oraz 95%CI | Dodatkowe przypadki na 1000 kobiet stosujących HTZ |
|---|---|---|---|---|
| Doustna monoterapia estrogenowa* | 50-59 | 7 | 1,2 (0,6-2,4) | 1 (-3-10) |
| Doustne leczenie skojarzone estrogen-progestagen | 50-59 | 4 | 2,3 (1,2-4,3) | 5 (1-13) |
* Badanie u kobiet z usuniętą macicą19
Ryzyko choroby wieńcowej
Ryzyko wystąpienia choroby wieńcowej jest nieznacznie zwiększone u kobiet w wieku powyżej 60 lat stosujących skojarzoną HTZ estrogenowo-progestagenową.20
Ryzyko udaru niedokrwiennego
Zarówno monoterapia estrogenowa, jak i leczenie skojarzone estrogenowo-progestagenowe wiążą się z nawet 1,5-krotnym zwiększeniem względnego ryzyka wystąpienia udaru niedokrwiennego. Ryzyko udaru krwotocznego nie jest zwiększone podczas stosowania HTZ.21
Chociaż względne ryzyko udaru nie zależy od wieku pacjentki czy czasu stosowania HTZ, to ponieważ ryzyko wyjściowe jest silnie uzależnione od wieku, całkowite ryzyko udaru u kobiet stosujących HTZ wzrasta wraz z wiekiem.22
Dane z badań WHI dotyczące dodatkowego ryzyka udaru niedokrwiennego w ciągu 5 lat stosowania HTZ:23
| Zakres wieku (lata) | Częstość na 1000 kobiet w grupie placebo w ciągu 5 lat | Współczynnik ryzyka oraz 95%CI | Dodatkowe przypadki na 1000 kobiet stosujących HTZ w ciągu 5 lat |
|---|---|---|---|
| 50-59 | 8 | 1,3 (1,1-1,6) | 3 (1-5) |
Inne działania niepożądane
Poniżej przedstawiono dodatkowe działania niepożądane zgłaszane w związku z leczeniem estrogenowym i/lub progestagenowym, które mogą potencjalnie wystąpić podczas stosowania leku Lenzetto:24
- Zaburzenia immunologiczne: obrzęk naczynioruchowy, reakcje anafilaktyczne i anafilaktoidalne
- Zaburzenia metaboliczne: nietolerancja glukozy
- Zaburzenia psychiczne: depresja, zaburzenia nastroju, drażliwość
- Zaburzenia neurologiczne: zaostrzenie pląsawicy, zaostrzenie padaczki, otępienie
- Zaburzenia oddechowe: zaostrzenie astmy
- Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych: żółtaczka cholestatyczna, zwiększona częstość choroby pęcherzyka żółciowego, zapalenie trzustki
- Zaburzenia skóry: ostuda (utrzymująca się po odstawieniu leku), rumień wielopostaciowy, wykwity krwotoczne, wypadanie włosów
- Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe: bóle stawów
- Zaburzenia układu rozrodczego i piersi: mlekotok, włókniste zmiany w piersiach, powiększenie rozmiarów mięśniaka macicy, zmiana ilości wydzieliny szyjkowej, zmiany w wywinięciu szyjkowym, kandydoza pochwy
- Zaburzenia metaboliczne: hipokalcemia (istniejąca wcześniej)
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego Lenzetto do obrotu istotne jest zgłaszanie wszelkich podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego leku.25
Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:26
- Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
- Tel.: + 48 22 49 21 301
- Faks: + 48 22 49 21 309
- Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu za lek Lenzetto.
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania