Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania produktu leczniczego Kleder

Przy stosowaniu lenalidomidu zawartego w produkcie Kleder, należy przestrzegać szeregu istotnych środków ostrożności, które mają na celu zapewnienie bezpiecznego stosowania leku. Przed rozpoczęciem terapii skojarzonej z innymi produktami leczniczymi, niezbędne jest zapoznanie się z odpowiednimi charakterystykami wszystkich stosowanych leków.¹

Ryzyko teratogenne lenalidomidu

Lenalidomid ma strukturę podobną do talidomidu, substancji o udowodnionym działaniu teratogennym, prowadzącym do ciężkich i zagrażających życiu wad wrodzonych. W badaniach na małpach lenalidomid wywoływał wady wrodzone podobne do tych obserwowanych po talidomidzie. Z tego powodu stosowanie lenalidomidu w trakcie ciąży jest przeciwwskazane z uwagi na wysokie ryzyko działania teratogennego u ludzi.²

Program zapobiegania ciąży

Wszystkie pacjentki muszą spełniać warunki programu zapobiegania ciąży, o ile nie ma wiarygodnych dowodów na to, że pacjentka nie może zajść w ciążę.³

Kryteria definiujące kobiety niezdolne do zajścia w ciążę

Pacjentkę lub partnerkę pacjenta uznaje się za zdolną do zajścia w ciążę, chyba że spełnia co najmniej jedno z poniższych kryteriów:⁴

• Wiek ≥ 50 lat i naturalny brak menstruacji przez ≥ 1 rok (brak menstruacji wynikający z leczenia przeciwnowotworowego lub karmienia piersią nie wyklucza możliwości zajścia w ciążę)⁵
• Przedwczesna niewydolność jajników potwierdzona przez specjalistę ginekologa⁶
• Przebyta obustronna resekcja jajników z jajowodami lub histerektomia⁷
• Genotyp XY, zespół Turnera, agenezja macicy⁸

Poradnictwo w zakresie stosowania lenalidomidu

Lenalidomid jest przeciwwskazany u kobiet zdolnych do zajścia w ciążę, jeśli nie zostały spełnione wszystkie poniższe warunki:⁹

• Pacjentka rozumie przewidywane ryzyko teratogenności dla nienarodzonego dziecka¹⁰
• Pacjentka rozumie konieczność stosowania skutecznej antykoncepcji bez przerwy przez co najmniej 4 tygodnie przed rozpoczęciem leczenia, przez cały okres trwania leczenia i przez co najmniej 4 tygodnie po zakończeniu leczenia¹¹
• Nawet przy braku menstruacji, kobieta w wieku rozrodczym musi przestrzegać wszystkich zaleceń dotyczących skutecznej antykoncepcji¹²
• Pacjentka jest w stanie stosować i przestrzegać skutecznych metod antykoncepcji¹³
• Pacjentka została poinformowana i zrozumiała potencjalne następstwa ciąży oraz konieczność natychmiastowej konsultacji w przypadku podejrzenia ciąży¹⁴
• Pacjentka rozumie potrzebę rozpoczęcia leczenia zaraz po wydaniu lenalidomidu poprzedzonym uzyskaniem ujemnego wyniku testu ciążowego¹⁵
• Pacjentka rozumie potrzebę i zgadza się na wykonywanie testów ciążowych przynajmniej co 4 tygodnie, z wyjątkiem przypadków potwierdzonej sterylizacji przez podwiązanie jajowodów¹⁶
• Pacjentka potwierdza, że rozumie zagrożenia i niezbędne środki ostrożności związane ze stosowaniem lenalidomidu¹⁷

Zalecenia dla mężczyzn przyjmujących lenalidomid

Dane farmakokinetyczne wykazały, że lenalidomid występuje w nasieniu mężczyzn przyjmujących lek w skrajnie małych stężeniach podczas leczenia i staje się niewykrywalny po 3 dniach od zakończenia podawania. Jako środek ostrożności, szczególnie biorąc pod uwagę populacje pacjentów z wydłużonym czasem wydalania leku (np. w przypadku niewydolności nerek), wszyscy mężczyźni przyjmujący Kleder muszą spełniać następujące warunki:¹⁸

• Zrozumieć przewidywane ryzyko teratogenności leku w przypadku pożycia seksualnego z kobietą w ciąży lub z kobietą mogącą zajść w ciążę¹⁹
• Zrozumieć konieczność używania prezerwatyw w przypadku pożycia seksualnego z kobietą w ciąży lub z kobietą mogącą zajść w ciążę, niestosującą skutecznych środków antykoncepcyjnych (nawet po wazektomii) w czasie leczenia i przez co najmniej 7 dni od podania ostatniej dawki i/lub zakończenia leczenia²⁰
• Rozumieć, że jeżeli partnerka zajdzie w ciążę w czasie kiedy mężczyzna przyjmuje Kleder lub w krótkim czasie po zaprzestaniu stosowania leku, powinien on jak najszybciej poinformować o tym fakcie swojego lekarza prowadzącego, a partnerka powinna zostać skierowana do lekarza specjalizującego się w teratologii²¹

Obowiązki lekarza przepisującego lek

Lekarz przepisujący produkt leczniczy Kleder kobietom w okresie rozrodczym musi upewnić się, że:²²

• Pacjentka przestrzega zasad programu zapobiegania ciąży, w tym uzyskać potwierdzenie odpowiedniego poziomu zrozumienia²³
• Pacjentka wyraziła zgodę na wspomniane powyżej warunki²⁴

Wymagania dotyczące antykoncepcji

Kobiety zdolne do zajścia w ciążę muszą stosować przynajmniej jedną skuteczną metodę antykoncepcji przez co najmniej 4 tygodnie przed rozpoczęciem leczenia, w trakcie leczenia, przez co najmniej 4 tygodnie po zakończeniu leczenia lenalidomidem i nawet w przypadku przerwy w stosowaniu leku. Wyjątek stanowią pacjentki, które zobowiążą się do bezwzględnej i ciągłej abstynencji seksualnej, potwierdzanej co miesiąc. Jeśli pacjentka nie stosowała skutecznej antykoncepcji, musi zostać skierowana do właściwie przeszkolonego pracownika ochrony zdrowia w celu uzyskania odpowiedniej porady.²⁵

Do odpowiednich metod zapobiegania ciąży zalicza się:²⁶

• Implant antykoncepcyjny²⁷
• System domaciczny (IUS) uwalniający lewonorgestrel²⁸
• Octan medroksyprogesteronu w postaci depot²⁹
• Sterylizacja przez podwiązanie jajowodów³⁰
• Pożycie seksualne tylko z mężczyzną po wazektomii (wazektomia musi zostać potwierdzona dwoma ujemnymi badaniami nasienia)³¹
• Doustny preparat hamujący owulację w tabletkach, zawierający tylko progestagen (tzn. dezogestrel)³²

Ostrzeżenia dotyczące stosowania środków antykoncepcyjnych

Należy zwrócić szczególną uwagę na fakt, że u pacjentów ze szpiczakiem mnogim przyjmujących lenalidomid w terapii skojarzonej, a w mniejszym stopniu u pacjentów ze szpiczakiem mnogim, zespołami mielodysplastycznymi i chłoniakiem z komórek płaszcza przyjmujących lenalidomid w monoterapii, występuje zwiększone ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej. Z tego powodu stosowanie złożonych doustnych środków antykoncepcyjnych nie jest zalecane.³³

Jeśli pacjentka aktualnie stosuje złożony doustny środek antykoncepcyjny, powinna przejść na jedną ze skutecznych metod wymienionych powyżej. Ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej utrzymuje się przez 4-6 tygodni po zakończeniu stosowania złożonych doustnych środków antykoncepcyjnych. Należy pamiętać, że jednoczesne stosowanie deksametazonu może obniżać skuteczność steroidowych środków antykoncepcyjnych.³⁴

Implanty i systemy domaciczne uwalniające lewonorgestrel wiążą się ze zwiększonym ryzykiem zakażenia w trakcie ich zakładania oraz nieregularnych krwawień z dróg rodnych. Należy rozważyć profilaktyczne podanie antybiotyków, szczególnie u pacjentek z neutropenią.³⁵

Nie zaleca się stosowania wkładek wewnątrzmacicznych uwalniających miedź ze względu na potencjalne ryzyko zakażenia w trakcie ich zakładania i utratę krwi podczas menstruacji, co może pogorszyć stan pacjentek z neutropenią lub trombocytopenią.³⁶

Testy ciążowe

U kobiet zdolnych do zajścia w ciążę konieczne jest wykonywanie pod nadzorem personelu medycznego testów ciążowych o minimalnej czułości 25 mIU/ml zgodnie z lokalną praktyką. Wymóg ten dotyczy także kobiet zdolnych do zajścia w ciążę, które utrzymują bezwzględną i ciągłą abstynencję seksualną.³⁷

Optymalnie, wykonanie testu ciążowego, wystawienie recepty oraz wydanie leku powinny mieć miejsce tego samego dnia. Lenalidomid powinien być wydawany kobietom zdolnym do zajścia w ciążę w ciągu 7 dni od jego przepisania.³⁸

Przed rozpoczęciem leczenia

Konieczne jest przeprowadzenie testu ciążowego pod nadzorem personelu medycznego w trakcie wizyty, podczas której przepisany został lenalidomid, lub na 3 dni przed wizytą u lekarza przepisującego lek. Test musi potwierdzić, że pacjentka nie jest w ciąży w trakcie rozpoczynania leczenia lenalidomidem.³⁹

Obserwacja i zakończenie leczenia

Test ciążowy wykonywany pod nadzorem personelu medycznego musi być powtarzany przynajmniej co 4 tygodnie, w tym przynajmniej 4 tygodnie po zakończeniu leczenia, z wyjątkiem przypadków potwierdzonej sterylizacji przez podwiązanie jajowodów. Testy ciążowe powinny być wykonywane w dniu wizyty, podczas której przepisano lek, lub 3 dni przed wizytą u lekarza przepisującego lek.⁴⁰

Dodatkowe środki ostrożności

1. Należy poinformować pacjentów, aby nigdy nie przekazywali leku innej osobie oraz aby zwracali wszelkie niewykorzystane kapsułki do apteki po zakończeniu leczenia w celu bezpiecznego ich usunięcia.⁴¹
2. Podczas leczenia lenalidomidem (w tym w trakcie przerw w dawkowaniu) oraz przez co najmniej 7 dni po zakończeniu leczenia pacjent nie może oddawać krwi ani nasienia.⁴²
3. Osoby należące do fachowego personelu medycznego i opiekunowie powinni nosić rękawiczki jednorazowe podczas pracy z blistrem lub kapsułką.⁴³
4. Kobiety w ciąży lub podejrzewające, że mogą być w ciąży, nie powinny dotykać blistra ani kapsułki.⁴⁴

Materiały edukacyjne i regulacje dotyczące dystrybucji leku

W celu ułatwienia pacjentom uniknięcia ekspozycji płodu na lenalidomid, podmiot odpowiedzialny za dopuszczenie do obrotu dostarcza pracownikom ochrony zdrowia materiały edukacyjne, podkreślające ostrzeżenia dotyczące teratogenności lenalidomidu, dostarczające porady na temat antykoncepcji przed rozpoczęciem leczenia oraz wskazówki na temat konieczności wykonywania testów ciążowych.⁴⁵

Lekarz przepisujący lek musi informować pacjentów o znanym zagrożeniu związanym z działaniem teratogennym oraz o ścisłych zasadach dotyczących zapobiegania ciąży określonych w programie zapobiegania ciąży, a także przekazać odpowiednią ulotkę edukacyjną dla pacjenta, kartę pacjenta i/lub równoważne narzędzie, zgodnie z ustaleniami krajowych władz rejestracyjnych.⁴⁶

W porozumieniu z krajowymi władzami rejestracyjnymi wdrożono system kontrolowanej dystrybucji, obejmujący wykorzystanie kart pacjenta i/lub równoważnego narzędzia do kontrolowania przepisywania i/lub wydawania leku oraz zbierania danych dotyczących wskazań. System ten ma na celu dokładne kontrolowanie wykorzystania produktu poza zarejestrowanymi wskazaniami na terenie danego kraju.⁴⁷

W idealnej sytuacji wykonanie testu ciążowego, wystawienie recepty oraz wydanie leku powinny mieć miejsce tego samego dnia. Kobietom zdolnym do zajścia w ciążę lek należy wydać w ciągu 7 dni od wystawienia recepty, po uzyskaniu ujemnego wyniku testu ciążowego przeprowadzonego pod nadzorem personelu medycznego.⁴⁸

Kobietom zdolnym do zajścia w ciążę można przepisać produkt leczniczy maksymalnie na 4 tygodnie leczenia, zgodnie ze schematami dawkowania stosowanymi w zarejestrowanych wskazaniach, natomiast wszystkim pozostałym pacjentom maksymalnie na 12 tygodni leczenia.⁴⁹