Właściwości farmakokinetyczne
Irprestan 75 mg

Właściwości farmakokinetyczne irbesartanu

Irbesartan, antagonista receptora angiotensyny II, charakteryzuje się specyficznym profilem farmakokinetycznym, który determinuje jego skuteczność kliniczną i schemat dawkowania. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę właściwości farmakokinetycznych tego leku z uwzględnieniem procesów wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji.¹

Wchłanianie irbesartanu

Irbesartan charakteryzuje się dobrym wchłanianiem po podaniu doustnym. Badania wykazały, że jego bezwzględna dostępność biologiczna wynosi około 60-80%. Co istotne z klinicznego punktu widzenia, jednoczesne przyjmowanie pokarmu nie wpływa znacząco na biodostępność irbesartanu, co daje możliwość przyjmowania leku niezależnie od posiłków.²

Maksymalne stężenie irbesartanu w osoczu krwi (Cmax) osiągane jest stosunkowo szybko – po upływie 1,5-2 godzin od podania doustnego, co świadczy o szybkim tempie wchłaniania substancji czynnej.³

Dystrybucja irbesartanu

Po wchłonięciu irbesartan ulega intensywnej dystrybucji w organizmie. Lek w znaczącym stopniu wiąże się z białkami osocza – około 96%, przy nieistotnym wiązaniu z elementami morfotycznymi krwi. Objętość dystrybucji irbesartanu jest duża i wynosi 53-93 litry, co sugeruje dobrą penetrację leku do tkanek.⁴

Metabolizm irbesartanu

Metabolizm irbesartanu zachodzi głównie w wątrobie. Badania z zastosowaniem substancji znakowanej izotopowo wykazały, że po doustnym lub dożylnym podaniu irbesartanu znakowanego 14C, 80-85% radioaktywności stwierdzanej w osoczu pochodziło od niezmienionego irbesartanu. Wskazuje to na stosunkowo niski stopień przemian metabolicznych leku.⁵

Irbesartan podlega dwóm głównym szlakom metabolicznym:

• Sprzęganie z kwasem glukuronowym – prowadzi do powstania glukuronidu irbesartanu, który stanowi główny metabolit krążący we krwi (około 6% całkowitej aktywności).⁶
• Utlenianie – badania in vitro wskazują, że proces ten jest katalizowany głównie przez enzym CYP2C9 cytochromu P450, podczas gdy izoenzym CYP3A4 ma nieistotny wpływ na metabolizm irbesartanu.⁷

Farmakokinetyka liniowa i parametry eliminacji

Irbesartan wykazuje farmakokinetykę liniową i proporcjonalną do dawki w zakresie dawek od 10 mg do 600 mg. Interesującym zjawiskiem jest, że po podaniu dawek większych niż 600 mg (dwukrotność maksymalnej zalecanej dawki) obserwowano mniejsze niż proporcjonalne zwiększenie wchłaniania po doustnym podaniu, choć mechanizm tego zjawiska pozostaje niewyjaśniony.⁸

Podstawowe parametry farmakokinetyczne irbesartanu przedstawiają się następująco:

• Klirens całkowity: 157-176 ml/min
• Klirens nerkowy: 3-3,5 ml/min
• Końcowy okres półtrwania w fazie eliminacji: 11-15 godzin⁹

Długi okres półtrwania irbesartanu umożliwia dawkowanie raz na dobę. Stężenie leku w osoczu w stanie stacjonarnym jest osiągane stosunkowo szybko – w ciągu 3 dni od rozpoczęcia podawania raz na dobę. Podczas wielokrotnego podawania produktu raz na dobę obserwuje się jedynie ograniczoną (<20%) kumulację irbesartanu w osoczu, co jest korzystnym zjawiskiem z punktu widzenia bezpieczeństwa terapii.<sup data-drug="Irprestan" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="Stężenie produktu w osoczu w stanie stacjonarnym jest osiągane w ciągu 3 dni od rozpoczęcia podawania raz na dobę. Podczas wielokrotnego podawania produktu raz na dobę obserwuje się jego ograniczoną (10

Drogi eliminacji

Irbesartan i jego metabolity są wydalane dwoma drogami: z żółcią i z moczem. Badania z wykorzystaniem znakowanego izotopowo irbesartanu pokazują, że zarówno po doustnym jak i dożylnym podaniu, około 20% radioaktywności jest odzyskiwane w moczu, a pozostała część w kale. Co istotne, mniej niż 2% dawki jest wydalane w moczu jako niezmieniony irbesartan, co wskazuje na niewielkie znaczenie wydalania nerkowego dla eliminacji leku w postaci niezmienionej.¹¹

Różnice populacyjne i szczególne grupy pacjentów

Różnice między płciami

W badaniach klinicznych zaobserwowano nieco większe stężenia irbesartanu w osoczu u kobiet z nadciśnieniem tętniczym w porównaniu do mężczyzn. Jednakże nie stwierdzono różnic w okresie półtrwania ani kumulacji irbesartanu. Wyniki te wskazują, że nie jest konieczne dostosowanie dawkowania ze względu na płeć pacjenta.¹²

Pacjenci w podeszłym wieku

U pacjentów w podeszłym wieku (≥65 lat) wartości AUC (pole pod krzywą stężenie-czas) i Cmax irbesartanu były nieco większe niż u pacjentów młodych (18-40 lat). Końcowy okres półtrwania nie był jednak znacząco zmieniony, co uzasadnia brak konieczności dostosowania dawkowania u pacjentów w podeszłym wieku.¹³

Dzieci i młodzież

Farmakokinetyka irbesartanu została oceniona również u 23 dzieci z nadciśnieniem tętniczym. Badania przeprowadzono po podaniu pojedynczej i wielokrotnych dawek dobowych irbesartanu (2 mg/kg), do maksymalnej dawki dobowej 150 mg, podawanej przez cztery tygodnie.¹⁴

Z 23 badanych dzieci, pełna ocena porównawcza z farmakokinetyką osób dorosłych była możliwa u 21 dzieci (dwanaścioro dzieci w wieku ponad 12 lat, dziewięcioro pomiędzy 6 i 12 rokiem życia). Wyniki wykazały, że parametry farmakokinetyczne (Cmax, AUC i wartości klirensu) były porównywalne z obserwowanymi u pacjentów dorosłych otrzymujących 150 mg irbesartanu na dobę. Podobnie jak u dorosłych, po powtarzanym podawaniu raz na dobę, obserwowano ograniczone gromadzenie irbesartanu w osoczu (18%).¹⁵

Zaburzenia czynności nerek

U pacjentów z zaburzoną czynnością nerek lub poddawanych hemodializie, parametry farmakokinetyczne irbesartanu ulegają jedynie nieznacznym zmianom. Ważną z klinicznego punktu widzenia informacją jest fakt, że irbesartan nie jest usuwany przez hemodializę, co eliminuje konieczność dostosowywania dawki po zabiegu hemodializy.¹⁶

Zaburzenia czynności wątroby

U pacjentów z łagodną do umiarkowanej marskością wątroby, parametry farmakokinetyczne irbesartanu nie ulegają znaczącym zmianom, co sugeruje brak konieczności dostosowania dawki u tych pacjentów. Należy jednak zaznaczyć, że nie przeprowadzono badań u pacjentów z ciężkim zaburzeniem czynności wątroby, co stanowi ograniczenie w stosowaniu leku w tej grupie chorych.¹⁷