Przedawkowanie
Hydroxyzinum Polfarmex 25 mg

Przedawkowanie hydroksyzyny chlorowodorku

Przedawkowanie hydroksyzyny chlorowodorku, substancji czynnej zawartej w preparacie Hydroxyzinum Polfarmex (dostępnym w dawkach 10 mg i 25 mg w postaci tabletek powlekanych), może prowadzić do szeregu poważnych objawów klinicznych. Konsekwencje przedawkowania tego leku wiążą się głównie z nadmiernym działaniem przeciwcholinergicznym, depresją lub paradoksalnym pobudzeniem ośrodkowego układu nerwowego (OUN) ¹.

Objawy kliniczne przedawkowania

Spektrum objawów przedawkowania hydroksyzyny jest szerokie i obejmuje zaburzenia wielonarządowe. Początkowe objawy mogą obejmować nudności, wymioty, tachykardię, gorączkę, senność, zaburzenia odruchu źrenicznego, drżenie, splątanie lub omamy. W przebiegu zatrucia może następnie wystąpić obniżony poziom świadomości, depresja oddechowa, drgawki, niedociśnienie tętnicze lub zaburzenia rytmu serca. W najcięższych przypadkach dochodzi do pogłębiającej się śpiączki i zapaści krążeniowo-oddechowej ².

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W przypadku znacznego przedawkowania hydroksyzyny konieczne jest wdrożenie odpowiedniego postępowania terapeutycznego:

• Kontrola podstawowych funkcji życiowych – konieczne jest ścisłe kontrolowanie drożności dróg oddechowych, oddychania i krążenia, ze szczególnym uwzględnieniem ciągłego zapisu EKG oraz zapewnienia odpowiedniej podaży tlenu ³.
• Monitoring kardiologiczny – monitorowanie akcji serca i ciśnienia tętniczego należy kontynuować przez 24 godziny, aż do ustąpienia objawów przedawkowania ⁴.
• Diagnostyka towarzysząca – u pacjentów z zaburzeniami świadomości należy ustalić, czy nie przyjmowali jednocześnie innych leków lub alkoholu ⁵.
• Leczenie wspomagające – w razie potrzeby podanie tlenu, naloksonu, glukozy i tiaminy ⁶.
• Leki obkurczające naczynia – jeśli konieczne jest podanie środka obkurczającego naczynia, należy zastosować noradrenalinę lub metaraminol. Istotne jest, aby nie stosować adrenaliny ⁷.
• Dekontaminacja przewodu pokarmowego – u osób z objawami przedawkowania oraz u których mogą wystąpić objawy zaburzeń świadomości, śpiączka lub drgawki, nie należy stosować preparatów wymiotnicy ze względu na niebezpieczeństwo rozwoju zachłystowego zapalenia płuc. W przypadku klinicznie znaczącego spożycia leku można wykonać płukanie żołądka, z uprzednią intubacją dotchawiczą ⁸.

Skuteczność metod eliminacji

Dostępne dane medyczne wskazują na ograniczoną skuteczność niektórych powszechnych metod eliminacji leku z organizmu:

• Węgiel aktywowany – istnieje niewiele danych potwierdzających działanie zastosowanego węgla aktywnego w przedawkowaniu hydroksyzyny ⁹.
• Metody pozaustrojowe – wątpliwe jest, by hemodializa lub hemoperfuzja miały jakiekolwiek istotne znaczenie w usuwaniu hydroksyzyny z organizmu ¹⁰.

Stosowanie fizostygminy jako antidotum

Dla hydroksyzyny nie istnieje swoista odtrutka ¹¹. Jednakże dane literaturowe wskazują, że w przypadku silnego, zagrażającego życiu działania przeciwcholinergicznego opornego na stosowanie innych produktów leczniczych, skuteczne może być podanie fizostygminy w dawce terapeutycznej ¹².

Należy pamiętać o istotnych przeciwwskazaniach i ograniczeniach stosowania fizostygminy:

• Nie należy stosować fizostygminy wyłącznie w celu niedopuszczenia do zapadnięcia pacjenta w sen ¹³.
• Jeśli doszło do jednoczesnego spożycia trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych, stosowanie fizostygminy może wywołać drgawki i oporne na leczenie zatrzymanie akcji serca ¹⁴.
• Należy unikać fizostygminy u pacjentów z zaburzeniami przewodzenia sercowego ¹⁵.

Objawy przedawkowania hydroksyzyny – zestawienie kliniczne

Należy zaznaczyć, że powyższe objawy przedawkowania hydroksyzyny chlorowodorku mogą wystąpić z różnym nasileniem, zależnie od przyjętej dawki, indywidualnej wrażliwości pacjenta oraz współistniejących czynników (interakcje lekowe, choroby współistniejące) ¹⁶.