Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Feverinex

Paracetamol, jako substancja czynna preparatu Feverinex (100 mg/mL, roztwór doustny), został poddany szczegółowym badaniom przedklinicznym, które dostarczyły istotnych informacji na temat jego profilu bezpieczeństwa. Poniżej przedstawiono kompleksowe dane z badań toksykologicznych oraz wpływu na poszczególne układy organizmu w warunkach przedklinicznych.¹

Toksyczność ostra, podprzewlekła i przewlekła

W badaniach przedklinicznych wykazano, że paracetamol w dawkach terapeutycznych nie wykazuje działania toksycznego. Dopiero przy zastosowaniu bardzo dużych dawek obserwuje się charakterystyczne zmiany patologiczne. Najistotniejszym objawem toksyczności jest martwica środkowego zrazika wątroby, która występuje wyłącznie po podaniu bardzo dużych dawek leku zarówno u ludzi, jak i zwierząt laboratoryjnych.²

W modelach zwierzęcych zaobserwowano, że paracetamol w bardzo dużych dawkach powoduje methemoglobinemię oraz hemolizę oksydacyjną szczególnie u psów i kotów. Podobne zjawisko obserwowane jest również u ludzi, jednak występuje niezwykle rzadko.³

Szczegółowe badania toksyczności przewlekłej, podprzewlekłej i ostrej przeprowadzone na szczurach i myszach wykazały następujące zmiany patologiczne:⁴

• Zmiany chorobowe w obrębie przewodu pokarmowego
• Zaburzenia w morfologii krwi
• Zwyrodnienie wątroby (w tym martwica)
• Zmiany degeneracyjne w miąższu nerek

Badacze przypisują obserwowane zmiany dwóm głównym czynnikom: mechanizmowi działania paracetamolu oraz jego metabolizmowi. Istotną rolę w wywoływaniu działań toksycznych i odpowiadających im zmian narządowych odgrywają metabolity paracetamolu, co zaobserwowano zarówno w modelach zwierzęcych, jak i u ludzi.⁵

Długotrwałe stosowanie paracetamolu

W przypadku długotrwałego stosowania paracetamolu (przez okres około 1 roku) w dawkach terapeutycznych, opisywano bardzo rzadkie przypadki odwracalnego, przewlekłego, agresywnego zapalenia wątroby. Badania przedkliniczne wykazały, że przy dawkach podtoksycznych oznaki zatrucia mogą pojawić się już po 3 tygodniach leczenia.⁶

Na podstawie tych danych zaleca się, aby paracetamol nie był przyjmowany przez dłuższy czas lub w dużych dawkach ze względu na potencjalne ryzyko działań niepożądanych.⁷

Potencjał genotoksyczny

Przeprowadzone badania dodatkowe nie wykazały ryzyka genotoksyczności związanego z przyjmowaniem paracetamolu w dawkach terapeutycznych (czyli nietoksycznych). Jest to istotna informacja wskazująca na bezpieczeństwo leku w zakresie potencjalnego wpływu na materiał genetyczny przy stosowaniu w zalecanych dawkach.⁸

Potencjał rakotwórczy

Długoterminowe badania przeprowadzone na szczurach i myszach nie dostarczyły dowodów na potencjalne działanie rakotwórcze paracetamolu w dawkach, które nie wywołują hepatotoksyczności. Oznacza to, że paracetamol stosowany w dawkach terapeutycznych nie wykazuje właściwości kancerogennych.⁹

Wpływ na rozród i rozwój

Należy zaznaczyć, że konwencjonalne badania kliniczne zgodne z aktualnie obowiązującymi standardami dotyczącymi oceny toksycznego wpływu paracetamolu na rozród i rozwój potomstwa nie są dostępne.¹⁰

Wpływ na płodność

Badania dotyczące przewlekłej toksyczności u zwierząt wykazały, że duże dawki paracetamolu mogą powodować atrofię jąder oraz hamować proces spermatogenezy. Jednakże znaczenie kliniczne tych obserwacji w odniesieniu do ludzi nie zostało jednoznacznie określone i pozostaje nieznane.¹¹