Działania niepożądane
Eupirin 300 mg

Kwas acetylosalicylowy (ASA) w dawce 300 mg, stosowany w leku Eupirin, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które obejmują zaburzenia hematologiczne, immunologiczne, neurologiczne, sercowo-naczyniowe, gastroenterologiczne, hepatologiczne oraz nefrologiczne. Najczęściej obserwuje się małopłytkowość, niedokrwistość z niedoboru żelaza (w wyniku przewlekłych mikrokrwawień z przewodu pokarmowego), wydłużenie czasu krwawienia i czasu protrombinowego, a także reakcje nadwrażliwości skórne i ogólnoustrojowe. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko owrzodzenia żołądka, które występuje u około 15% pacjentów przy długotrwałym stosowaniu ASA, oraz na możliwość wystąpienia niedokrwistości hemolitycznej u pacjentów z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej. Działania niepożądane ze strony układu nerwowego obejmują szumy uszne, zaburzenia słuchu i zawroty głowy, natomiast układ sercowo-naczyniowy może reagować niewydolnością serca i nadciśnieniem tętniczym.

Działania niepożądane leku Eupirin

Kwas acetylosalicylowy (ASA) zawarty w leku Eupirin 300 mg może powodować szereg działań niepożądanych, które występują z różną częstotliwością i nasileniem. Znajomość pełnego profilu bezpieczeństwa jest kluczowa przy podejmowaniu decyzji o wdrożeniu leczenia oraz podczas monitorowania pacjenta w trakcie terapii.1

Zaburzenia krwi i układu chłonnego

Kwas acetylosalicylowy wpływa istotnie na hemostazę i parametry morfologiczne krwi. Obserwuje się małopłytkowość, co zwiększa ryzyko powikłań krwotocznych. U pacjentów długotrwale przyjmujących lek może wystąpić niedokrwistość będąca konsekwencją przewlekłych mikrokrwawień z przewodu pokarmowego.2

Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, u których kwas acetylosalicylowy może wywołać niedokrwistość hemolityczną. W rzadszych przypadkach obserwuje się zaburzenia w obrazie białych krwinek: leukopenię, agranulocytozę oraz eozynopenię.3

Z klinicznego punktu widzenia niezwykle istotny jest wpływ kwasu acetylosalicylowego na parametry krzepnięcia, co objawia się:4

  • zwiększonym ryzykiem krwawień
  • wydłużeniem czasu krwawienia
  • wydłużeniem czasu protrombinowego

Zaburzenia układu immunologicznego

Reakcje nadwrażliwości na kwas acetylosalicylowy mogą manifestować się różnorodnymi objawami skórnymi i ogólnoustrojowymi. Do najczęstszych należą wysypka i pokrzywka. W cięższych przypadkach może wystąpić obrzęk naczynioruchowy, skurcz oskrzeli, a w najcięższych przypadkach – wstrząs anafilaktyczny, stanowiący bezpośrednie zagrożenie życia.5

Zaburzenia układu nerwowego

Wpływ na funkcjonowanie układu nerwowego manifestuje się przede wszystkim jako:6

  • Szumy uszne – zazwyczaj jako objaw przedawkowania
  • Zaburzenia słuchu
  • Zawroty głowy

Zaburzenia układu krążenia

W zakresie układu sercowo-naczyniowego obserwuje się:7

  • Niewydolność serca
  • Nadciśnienie tętnicze

Zaburzenia żołądka i jelit

Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego należą do najczęściej obserwowanych podczas terapii kwasem acetylosalicylowym. Manifestują się jako:8

  • Niestrawność
  • Zgaga
  • Uczucie pełności w nadbrzuszu
  • Nudności
  • Wymioty
  • Brak łaknienia
  • Bóle brzucha

Poważniejsze powikłania gastroenterologiczne obejmują:9

  • Krwawienia z przewodu pokarmowego
  • Uszkodzenie błony śluzowej żołądka
  • Uczynnienie choroby wrzodowej
  • Perforacje

Szczególną uwagę należy zwrócić na fakt, że owrzodzenie żołądka występuje aż u 15% pacjentów długotrwale przyjmujących kwas acetylosalicylowy, co stanowi istotny czynnik ograniczający możliwość przewlekłego stosowania leku.10

Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych

Hepatotoksyczność kwasu acetylosalicylowego może manifestować się jako:11

  • Ogniskowa martwica komórek wątrobowych
  • Tkliwość i powiększenie wątroby – szczególnie u pacjentów z młodzieńczym reumatoidalnym zapaleniem stawów, układowym toczniem rumieniowatym, gorączką reumatyczną lub chorobą wątroby w wywiadzie

W badaniach laboratoryjnych można zaobserwować przemijające zwiększenie aktywności aminotransferaz w surowicy, fosfatazy alkalicznej oraz stężenia bilirubiny.12

Zaburzenia nerek i dróg moczowych

Nefrotoksyczność kwasu acetylosalicylowego może objawiać się następującymi zaburzeniami:13

  • Białkomocz
  • Obecność leukocytów i erytrocytów w moczu
  • Martwica brodawek nerkowych
  • Śródmiąższowe zapalenie nerek

Częstotliwość występowania działań niepożądanych

Poniższa tabela przedstawia zestawienie działań niepożądanych kwasu acetylosalicylowego wraz z ich opisem i częstotliwością występowania:

Układ/narząd Działanie niepożądane Opis Częstotliwość występowania
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Małopłytkowość Zmniejszenie liczby płytek krwi, zwiększające ryzyko krwawień Niezbyt często
Niedokrwistość z niedoboru żelaza Wskutek przewlekłych mikrokrwawień z przewodu pokarmowego Często przy długotrwałym stosowaniu
Niedokrwistość hemolityczna U pacjentów z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej Rzadko
Leukopenia Zmniejszenie liczby leukocytów Rzadko
Agranulocytoza Drastyczne zmniejszenie liczby granulocytów Bardzo rzadko
Eozynopenia Zmniejszenie liczby eozynofilów Rzadko
Zaburzenia krzepnięcia Wydłużenie czasu krwawienia i czasu protrombinowego Często
Zaburzenia układu immunologicznego Reakcje nadwrażliwości Od wysypki i pokrzywki po obrzęk naczynioruchowy, skurcz oskrzeli, wstrząs Niezbyt często do rzadko
Zaburzenia układu nerwowego Szumy uszne Zazwyczaj jako objaw przedawkowania Często przy wysokich dawkach
Zaburzenia słuchu Upośledzenie funkcji słuchowej Niezbyt często
Zawroty głowy Zaburzenia równowagi Niezbyt często
Zaburzenia układu krążenia Niewydolność serca Upośledzenie funkcji serca jako pompy Rzadko
Nadciśnienie Podwyższone wartości ciśnienia tętniczego Niezbyt często
Zaburzenia żołądka i jelit Niestrawność Dyskomfort w nadbrzuszu Bardzo często
Zgaga Uczucie pieczenia za mostkiem Często
Uczucie pełności w nadbrzuszu Dyskomfort po posiłkach Często
Nudności Uczucie mdłości Często
Wymioty Odruch wymiotny Niezbyt często
Brak łaknienia Zmniejszone łaknienie Niezbyt często
Bóle brzucha Dyskomfort i ból w jamie brzusznej Często
Krwawienia z przewodu pokarmowego Krwawienia wymagające interwencji Niezbyt często
Uszkodzenie błony śluzowej żołądka Zmiany zapalne błony śluzowej Często
Choroba wrzodowa Występuje u 15% pacjentów przy długotrwałym stosowaniu Często przy długotrwałym stosowaniu
Perforacje Przerwanie ciągłości ściany przewodu pokarmowego Rzadko
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Ogniskowa martwica komórek wątrobowych Uszkodzenie hepatocytów Rzadko
Tkliwość i powiększenie wątroby Szczególnie u pacjentów z chorobami autoimmunologicznymi Niezbyt często
Zaburzenia parametrów wątrobowych Wzrost aminotransferaz, fosfatazy alkalicznej i bilirubiny Niezbyt często
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Białkomocz Obecność białka w moczu Niezbyt często
Zmiany w osadzie moczu Obecność leukocytów i erytrocytów w moczu Niezbyt często
Martwica brodawek nerkowych Poważne uszkodzenie struktur nerki Bardzo rzadko
Śródmiąższowe zapalenie nerek Stan zapalny tkanki śródmiąższowej nerki Rzadko

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest systematyczne zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego.14

Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:15

  • Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
  • Tel.: + 48 22 49 21 301
  • Faks: + 48 22 49 21 309
  • Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl

Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie leku do obrotu.16

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl