Działania niepożądane
Etraga 25 mg/ml

Azacytydyna, substancja czynna leku Etraga, charakteryzuje się szerokim spektrum działań niepożądanych, które występują u około 97% leczonych pacjentów. Najczęstsze i najpoważniejsze działania niepożądane to reakcje hematologiczne, takie jak neutropenia, małopłytkowość i leukopenia, zwykle o nasileniu stopnia 3-4, które mogą prowadzić do powikłań zakaźnych i krwotocznych. W badaniu AZA PH GL 2003 CL 001 gorączka neutropeniczna wystąpiła u 8,0% pacjentów, a niedokrwistość u 2,3%. U starszych pacjentów z AML i >30% blastów gorączka neutropeniczna dotyczyła 25,0%, a zapalenie płuc 20,3%. Zakażenia, takie jak posocznica neutropeniczna (0,8–3,0%) i zapalenie płuc (2,5–20,3%), stanowią istotne zagrożenie, podobnie jak poważne zdarzenia krwotoczne, w tym krwotok mózgowy (0,5%) i żołądkowo-jelitowy (0,8%). Działania niepożądane żołądkowo-jelitowe, głównie nudności, wymioty, zaparcia i biegunka, występują u 60,6–41,9% pacjentów, zwykle o nasileniu stopnia 1-2, wpływając na komfort leczenia.

Pobierz ChPL PDF Etraga – Proszek do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań – 25 mg/ml
  1. Działania niepożądane leku Etraga, 25 mg/mL
    1. Ogólny profil bezpieczeństwa
    2. Ciężkie działania niepożądane
    3. Najczęstsze działania niepożądane u pacjentów z MDS, CMML i AML (20-30% blastów)
    4. Działania niepożądane u pacjentów w wieku ≥65 lat z AML z >30% blastów
    5. Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych
    6. Opis wybranych działań niepożądanych
    7. Działania niepożądane hematologiczne
    8. Działania niepożądane żołądkowo-jelitowe
    9. Reakcje w miejscu podania
    10. Zakażenia
    11. Krwawienia
    12. Wnioski dotyczące bezpieczeństwa
    13. Kolejne rozdziały
Wskazania
  1. ostra białaczka szpikowa
  2. przewlekła białaczka mielomonocytowa
  3. zespół mielodysplastyczny
Substancja czynna
  1. azacytydyna
Kategoria leku
  1. leki cytostatyczne
  2. leki hipometylujące
  3. leki przeciwnowotworowe

Działania niepożądane leku Etraga, 25 mg/mL

Azacytydyna, substancja czynna leku Etraga, może powodować liczne działania niepożądane o różnym stopniu nasilenia. Przedstawione poniżej informacje dotyczą profilu bezpieczeństwa tego produktu leczniczego na podstawie badań klinicznych oraz doświadczeń po wprowadzeniu leku do obrotu. Dokładne zrozumienie możliwych działań niepożądanych jest kluczowe dla bezpiecznego stosowania leku i odpowiedniego monitorowania pacjentów.1

Ogólny profil bezpieczeństwa

W badaniach klinicznych działania niepożądane uznawane za możliwie lub prawdopodobnie związane z podawaniem azacytydyny wystąpiły u zdecydowanej większości pacjentów (97%). Profil bezpieczeństwa obejmuje szerokie spektrum działań niepożądanych, od łagodnych do ciężkich, niekiedy zagrażających życiu.2

Ciężkie działania niepożądane

W kluczowym badaniu (AZA PH GL 2003 CL 001) do najczęściej występujących ciężkich działań niepożądanych należały gorączka neutropeniczna (8,0%) oraz niedokrwistość (2,3%). Te działania niepożądane zgłaszano również w dodatkowych badaniach wspomagających (CALGB 9221 oraz CALGB 8921).3

Inne istotne ciężkie działania niepożądane zaobserwowane w tych trzech badaniach obejmowały zakażenia, takie jak:

  • Posocznica neutropeniczna (0,8%) – ciężkie, zagrażające życiu zakażenie występujące u pacjentów z obniżoną liczbą neutrofili
  • Zapalenie płuc (2,5%) – w niektórych przypadkach zakończone zgonem

Dodatkowo raportowano małopłytkowość (3,5%), reakcje nadwrażliwości (0,25%) oraz poważne zdarzenia krwotoczne, w tym:

  • Krwotok mózgowy (0,5%)
  • Krwotok żołądkowo-jelitowy (0,8%)
  • Krwotok śródczaszkowy (0,5%)

Niektóre z tych ciężkich działań niepożądanych mogły zakończyć się zgonem pacjenta.4

Najczęstsze działania niepożądane u pacjentów z MDS, CMML i AML (20-30% blastów)

Wśród dorosłych pacjentów z zespołami mielodysplastycznymi (MDS), przewlekłą białaczką mielomonocytową (CMML) oraz ostrą białaczką szpikową (AML) z 20-30% blastów w szpiku, najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi podczas leczenia azacytydyną były:

  • Reakcje hematologiczne (71,4%), w tym małopłytkowość, neutropenia i leukopenia, zazwyczaj o nasileniu stopnia 3-4
  • Zdarzenia żołądkowo-jelitowe (60,6%), przede wszystkim nudności i wymioty, zazwyczaj o nasileniu stopnia 1-2
  • Reakcje w miejscu podania (77,1%), najczęściej o nasileniu stopnia 1-2

Reakcje hematologiczne stanowią zatem najpoważniejszą grupę działań niepożądanych pod względem nasilenia, podczas gdy reakcje w miejscu podania są najczęstsze pod względem częstości występowania.5

Działania niepożądane u pacjentów w wieku ≥65 lat z AML z >30% blastów

U starszych pacjentów (≥65 lat) z ostrą białaczką szpikową z wysokim odsetkiem blastów (>30%) w badaniu AZA-AML-001, najczęściej występującymi ciężkimi działaniami niepożądanymi (≥10%) w grupie leczonej azacytydyną były:

  • Gorączka neutropeniczna (25,0%)
  • Zapalenie płuc (20,3%)
  • Gorączka (10,6%)

Inne ciężkie działania niepożądane zgłaszane rzadziej w tej grupie pacjentów obejmowały:

  • Posocznica (5,1%)
  • Niedokrwistość (4,2%)
  • Posocznica neutropeniczna (3,0%)
  • Zakażenie dróg moczowych (3,0%)
  • Małopłytkowość (2,5%)
  • Neutropenia (2,1%)
  • Zapalenie tkanki łącznej (2,1%)
  • Zawroty głowy (2,1%)
  • Duszność (2,1%)

Te działania niepożądane mogą mieć znaczący wpływ na przebieg leczenia i wymagają ścisłego monitorowania.6

Najczęściej zgłaszanymi (≥30%) działaniami niepożądanymi w czasie leczenia azacytydyną u pacjentów z AML z >30% blastów były:

  • Zdarzenia żołądkowo-jelitowe:
    • Zaparcia (41,9%)
    • Nudności (39,8%)
    • Biegunka (36,9%)

    Większość z tych działań miała nasilenie stopnia 1-2.

  • Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania:
    • Gorączka (37,7%), zazwyczaj stopnia 1-2
  • Zdarzenia hematologiczne:
    • Gorączka neutropeniczna (32,2%)
    • Neutropenia (30,1%), zazwyczaj stopnia 3-4

Warto zwrócić uwagę, że zdarzenia hematologiczne, choć występowały rzadziej niż żołądkowo-jelitowe, były zazwyczaj cięższe (stopień 3-4).7

Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych

Poniższa tabela przedstawia działania niepożądane związane z leczeniem azacytydyną, pochodzące z głównych badań klinicznych dotyczących MDS i AML oraz z obserwacji po wprowadzeniu produktu leczniczego do obrotu. Częstość działań niepożądanych została sklasyfikowana według następujących kategorii: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) oraz częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).<sup data-drug="Etraga" data-section="Działania niepożądane" title="Poniższa Tabela 1 przedstawia działania niepożądane związane z leczeniem azacytydyną, pochodzące z głównych badań klinicznych dotyczących MDS i AML oraz z obserwacji po wprowadzeniu produktu zawierającego azacytydynę do obrotu. […] Częstości zdefiniowano następująco: bardzo często (≥ 1/10); często (≥ 1/100 do < 1/10); niezbyt często (≥ 1/1 000 do < 1/100); rzadko (≥ 1/10 000 do 8

Klasyfikacja układów i narządów Bardzo często (≥1/10) Często (≥1/100 do <1/10) Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) Częstość nieznana
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Zapalenie płuc, gorączka neutropeniczna Posocznica, posocznica neutropeniczna, zakażenie dróg oddechowych, zapalenie oskrzeli, zakażenie dróg moczowych Zapalenie tkanki łącznej – Wstrząs septyczny
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Neutropenia, małopłytkowość, leukopenia, niedokrwistość Pancytopenia, niewydolność szpiku kostnego – – –
Zaburzenia układu immunologicznego – – Reakcje nadwrażliwości – –
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Jadłowstręt, zmniejszony apetyt Odwodnienie – – Zespół rozpadu guza
Zaburzenia psychiczne Bezsenność Stan splątania, lęk – – –
Zaburzenia układu nerwowego Zawroty głowy, ból głowy Krwotok śródczaszkowy – – –
Zaburzenia oka – Krwawienie do oka, krwawienie spojówkowe – – –
Zaburzenia naczyniowe – Niedociśnienie tętnicze, nadciśnienie tętnicze – – –
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Duszność Wysięk opłucnowy, duszność wysiłkowa, ból gardła i krtani – – Śródmiąższowa choroba płuc
Zaburzenia żołądka i jelit Biegunka, wymioty, zaparcia, nudności, ból brzucha Krwotok żołądkowo-jelitowy, krwotok z żylaków odbytu, zapalenie jamy ustnej, krwawienie z dziąseł, niestrawność – – –
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych – Niewydolność wątroby, postępująca żółtaczka zaporowa – – –
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Wybroczyny, świąd, wysypka, siniak Plamica, łysienie, rumień, wysypka plamista Ostra gorączkowa neutrofilowa dermatoza, piodermia zgorzelinowa – –
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Bóle stawów, bóle mięśniowo-szkieletowe Kurcze mięśni, bóle mięśni – – –
Zaburzenia nerek i dróg moczowych – Niewydolność nerek, krwiomocz, zwiększone stężenie kreatyniny w surowicy Kwasica cewek nerkowych – –
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Gorączka, zmęczenie, osłabienie, ból w klatce piersiowej, rumień w miejscu wstrzyknięcia, ból w miejscu wstrzyknięcia, odczyn w miejscu wstrzyknięcia Zasinienie, krwiak, stwardnienie, wysypka, świąd, stan zapalny, przebarwienie, guzek i krwotok w miejscu wstrzyknięcia, złe samopoczucie, dreszcze, krwotok w miejscu cewnika Martwica w miejscu wstrzyknięcia – –
Badania diagnostyczne Zmniejszenie masy ciała – – – –

Opis wybranych działań niepożądanych

Działania niepożądane hematologiczne

Reakcje hematologiczne są najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi związanymi z leczeniem azacytydyną (71,4% pacjentów). Obejmują one neutropenię, małopłytkowość i leukopenię, które są zazwyczaj stopnia 3-4. Te działania niepożądane mogą prowadzić do poważnych powikłań, takich jak zakażenia czy krwawienia, wymagających hospitalizacji lub dodatkowego leczenia. Gorączka neutropeniczna jest jednym z najczęstszych ciężkich działań niepożądanych, występującym u 8,0% pacjentów z MDS/CMML/AML (20-30% blastów) oraz u 25,0% pacjentów starszych z AML z >30% blastów.9

Działania niepożądane żołądkowo-jelitowe

Działania niepożądane dotyczące przewodu pokarmowego są bardzo częste podczas leczenia azacytydyną. W badaniach klinicznych zaobserwowano je u 60,6% pacjentów z MDS/CMML/AML (20-30% blastów). U pacjentów starszych z AML z >30% blastów zgłaszano zaparcia (41,9%), nudności (39,8%) i biegunkę (36,9%). Działania te mają najczęściej nasilenie stopnia 1-2, jednak mogą znacząco wpływać na jakość życia pacjentów i wymagać leczenia objawowego.10

Reakcje w miejscu podania

Reakcje w miejscu podania są najczęstszymi działaniami niepożądanymi (77,1%) związanymi z leczeniem azacytydyną. Obejmują one rumień, ból, odczyn zapalny, zasinienie, krwiak, stwardnienie, wysypkę, świąd, przebarwienie, guzek i krwotok w miejscu wstrzyknięcia. Są one zazwyczaj łagodne do umiarkowanych (stopień 1-2) i ustępują w ciągu 3-7 dni. Właściwa technika podania może zmniejszyć częstość i nasilenie tych reakcji.11

Zakażenia

Ze względu na supresję szpiku kostnego i obniżoną odporność, pacjenci leczeni azacytydyną mają zwiększone ryzyko zakażeń. Ciężkie zakażenia obserwowane w badaniach klinicznych obejmowały zapalenie płuc (2,5% u pacjentów z MDS/CMML/AML z 20-30% blastów; 20,3% u pacjentów starszych z AML z >30% blastów), posocznicę neutropeniczną (0,8% i 3,0% odpowiednio) oraz posocznicę (5,1% u pacjentów starszych z AML). Niektóre z tych zakażeń mogą prowadzić do zgonu pacjenta.12

Krwawienia

Zdarzenia krwotoczne są istotnym ryzykiem związanym z leczeniem azacytydyną, głównie z powodu często występującej małopłytkowości. W badaniach klinicznych obserwowano poważne krwawienia, takie jak krwotok mózgowy (0,5%), krwotok żołądkowo-jelitowy (0,8%) oraz krwotok śródczaszkowy (0,5%). Monitorowanie liczby płytek krwi oraz stosowanie odpowiednich środków zapobiegawczych jest kluczowe w zarządzaniu tym ryzykiem.13

Wnioski dotyczące bezpieczeństwa

Profil bezpieczeństwa azacytydyny jest złożony i obejmuje liczne działania niepożądane, z których najpoważniejsze to zaburzenia hematologiczne, zakażenia i krwawienia. Większość pacjentów (97%) doświadcza przynajmniej jednego działania niepożądanego podczas leczenia. Częstość występowania poszczególnych działań niepożądanych może się różnić w zależności od wskazania i charakterystyki pacjenta, przy czym pacjenci starsi z AML z wysokim odsetkiem blastów mogą być szczególnie narażeni na ciężkie działania niepożądane.14

Regularne monitorowanie parametrów hematologicznych, wczesne rozpoznawanie i leczenie zakażeń oraz właściwe postępowanie w przypadku reakcji w miejscu podania są kluczowe dla optymalizacji bezpieczeństwa leczenia. Decyzja o zastosowaniu leku Etraga powinna być podejmowana po starannym rozważeniu potencjalnych korzyści i ryzyka, z uwzględnieniem indywidualnych czynników ryzyka pacjenta.

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl