Działania niepożądane
Epitoram 50 mg
Ocena bezpieczeństwa topiramatu opiera się na danych z ponad 4100 pacjentów w 20 badaniach z podwójną ślepą próbą (3182 leczonych topiramatem, 929 placebo) oraz około 2850 pacjentów w 34 badaniach otwartych. Najczęstsze działania niepożądane (>5% i częstsze niż placebo) obejmują jadłowstręt, zmniejszenie apetytu, spowolnienie czynności psychicznych, depresję, zaburzenia ekspresji werbalnej, bezsenność, nieprawidłową koordynację ruchową, zaburzenia koncentracji, zawroty głowy, zaburzenia mowy i smaku, przeczulicę, letarg, zaburzenia pamięci, oczopląs, parestezje, senność, drżenia, podwójne i nieostre widzenie, biegunkę, nudności, zmęczenie, rozdrażnienie oraz zmniejszenie masy ciała. Profil działań niepożądanych różni się u dzieci, u których częściej występują zaburzenia metaboliczne (kwasica hiperchloremiczna, hipokaliemia), psychiczne (agresja, myśli samobójcze) oraz neurologiczne (zaburzenia koncentracji, letarg). U dzieci odnotowano także unikalne działania, takie jak eozynofilia, nadaktywność psychoruchowa, zawroty głowy, wymioty, hipertermia, gorączka i trudności w uczeniu się.
Działania niepożądane leku Epitoram
Ocena bezpieczeństwa stosowania topiramatu opiera się na obszernej bazie danych klinicznych obejmującej ponad 4100 pacjentów uczestniczących w 20 badaniach z podwójną ślepą próbą (3182 leczonych topiramatem i 929 placebo) oraz blisko 2850 pacjentów biorących udział w 34 badaniach z otwartą próbą. Badania te dotyczyły zastosowania topiramatu w terapii uzupełniającej w różnych typach padaczki, w monoterapii świeżo rozpoznanej padaczki oraz w profilaktyce migreny.1
Charakterystyka profilu bezpieczeństwa
Większość obserwowanych działań niepożądanych miała nasilenie łagodne do umiarkowanego. Działania niepożądane zostały zidentyfikowane zarówno podczas badań klinicznych, jak i w trakcie obserwacji w okresie porejestracyjnym. W dokumentacji są one pogrupowane według częstości występowania zgodnie z przyjętą klasyfikacją.2
Do najczęstszych działań niepożądanych (o częstości >5% i większej niż dla placebo) należą: jadłowstręt, zmniejszenie apetytu, spowolnienie czynności psychicznych, depresja, zaburzenia ekspresji werbalnej, bezsenność, nieprawidłowa koordynacja ruchowa, zaburzenia koncentracji, zawroty głowy, zaburzenia mowy i smaku, przeczulica, letarg, zaburzenia pamięci, oczopląs, parestezje, senność, drżenia, podwójne widzenie, nieostre widzenie, biegunka, nudności, zmęczenie, rozdrażnienie oraz zmniejszenie masy ciała.5% i większej od obserwowanej w badaniach z podwójnie ślepą próbą i kontrolą placebo dla topiramatu stosowanego w co najmniej jednym wskazaniu) są następujące: jadłowstręt, zmniejszenie apetytu, spowolnienie czynności psychicznych, depresja, zaburzenia ekspresji werbalnej, bezsenność, nieprawidłowa koordynacja ruchowa, zaburzenia koncentracji, zawroty głowy, zaburzenia mowy i smaku, przeczulica, letarg, zaburzenia pamięci, oczopląs, parestezje, senność, drżenia, podwójne widzenie, nieostre widzenie, biegunka, nudności, zmęczenie, rozdrażnienie i zmniejszenie masy ciała.”>3
Tabela działań niepożądanych
Poniższa tabela przedstawia szczegółowe zestawienie działań niepożądanych topiramatu według układów i narządów oraz częstości występowania:
| Klasyfikacja układów i narządów | Bardzo często (≥1/10) | Często (≥1/100 do <1/10) | Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) | Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) | Częstość nieznana |
|---|---|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Zapalenie nosogardzieli* | ||||
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Niedokrwistość | Leukopenia, małopłytkowość, powiększenie węzłów chłonnych, eozynofilia | Neutropenia* | ||
| Zaburzenia układu immunologicznego | Nadwrażliwość | ||||
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Jadłowstręt, zmniejszenie apetytu | Kwasica metaboliczna, hipokaliemia, zwiększony apetyt, polidypsja | Kwasica hiperchloremiczna, hiperamonemia*, encefalopatia związana z hiperamonemią* | ||
| Zaburzenia psychiczne | Depresja | Spowolnienie procesów myślowych, bezsenność, zaburzenie ekspresji mowy, lęk, stan splątania, dezorientacja, agresja, nagłe zmiany nastroju, pobudzenie, chwiejny nastrój, nastrój depresyjny, gniew, nieprawidłowe zachowanie | Myśli samobójcze, próby samobójcze, omamy, zaburzenia psychotyczne, omamy słuchowe, omamy wzrokowe, apatia, brak spontanicznej mowy, zaburzenia snu, chwiejność emocjonalna, obniżenie libido, niepokój ruchowy, płacz, zacinanie się w mowie, euforyczny nastrój, paranoja, perseweracja, lęk napadowy, płaczliwość | Trudności z czytaniem, trudności z zasypianiem (bezsenność początkowa), spłycenie afektu, nieprawidłowe myślenie, utrata libido, obojętność, trudności z utrzymaniem snu (bezsenność środkowa), rozproszenie, wczesne budzenie się rano, napady lęku, podwyższony nastrój | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Parestezje, senność, zawroty głowy | Zaburzenia uwagi, zaburzenia pamięci, amnezja, zaburzenia kognitywne, upośledzenie umysłowe, zaburzenia funkcji psychomotorycznych, drgawki, zaburzenia koordynacji ruchowej | Zmniejszony poziom świadomości, drgawki typu grand mal, uszkodzenie pola widzenia, zespół napadów częściowych, zaburzenia mowy, nadaktywność psychomotoryczna, omdlenia, zaburzenia czucia, ślinienie się, nadmierna senność | Afazja, powtarzanie, hipokinezja, dyskinezja | |
| Zaburzenia oka | Nieostre widzenie, podwójne widzenie, zaburzenia widzenia | Zmniejszona ostrość widzenia, mroczek, suche oko, światłowstręt, powiększenie źrenicy, światłowstręt, niedowidzenie, łzawienie, nieprawidłowe widzenie | Jaskra, zespół zamknięcia kąta, ból oka, światłowstręt, obrzęk powiek, zapalenie powiek, wytrzeszcz, nagłe zaniewidzenie | Jaskra wtórna z zamkniętym kątem przesączania*, makulopatia*, zaburzenia ruchomości gałek ocznych*, obrzęk spojówek*, zaburzenia widzenia | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Nudności, biegunka | Wymioty, zaparcia, bolesność w nadbrzuszu, niestrawność, ból brzucha, uczucie suchości w jamie ustnej, uczucie dyskomfortu w żołądku, parestezje w okolicy ust, zapalenie błony śluzowej żołądka, dyskomfort brzuszny | Zapalenie trzustki, wzdęcia, choroba refluksowa, ból w dolnej części brzucha, niedoczulica okolicy ust, krwawienia z dziąseł, wzdęcie brzucha, dyskomfort w nadbrzuszu, tkliwość w obrębie brzucha, nadmierne wydzielanie śliny, ból w jamie ustnej, nieprzyjemny zapach z ust, ból języka | ||
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zapalenie wątroby, niewydolność wątroby | ||||
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Łysienie, wysypka, świąd | Niedoczulica twarzy, wysypka plamkowa, odbarwienie skóry, alergiczne zapalenie skóry, obrzęk twarzy | Zespół Stevensa-Johnsona*, rumień wielopostaciowy*, nieprawidłowy zapach skóry, obrzęk okołooczodołowy*, pokrzywka miejscowa | Toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka* | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Artralgia, skurcze mięśni, bóle mięśni, drżenia mięśniowe, słabość mięśniowa, ból struktur mięśniowo-szkieletowych | Obrzęk stawów*, sztywność mięśniowo-szkieletowa, ból w boku, zmęczenie mięśni | Dyskomfort kończyn* | ||
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Kamica nerkowa, częstomocz, dyzuria | Kamienie moczowodowe, nietrzymanie moczu, krwiomocz, nietrzymanie moczu, parcie na mocz, kolka nerkowa, ból nerki | Kamienie w pęcherzu moczowym, nietrzymanie kału | Nefrocalcynoza* | |
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Zaburzenia erekcji, zaburzenia czynności seksualnych | Krwotok z pochwy, bolesne miesiączkowanie, krwotok z macicy, bóle sutków | Obrzęk sutków, wydzielina z sutków | ||
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Zmęczenie | Astenia, drażliwość, zaburzenia chodu, złe samopoczucie, apatia | Hipertermia, pragnienie, objawy grypopodobne*, spowolnienie, obwodowe uczucie zimna, uczucie upojenia alkoholowego, uczucie niepokoju | Obrzęk twarzy, zwapnienie wątroby, nieprawidłowe samopoczucie, obrzęk twarzy, dyskomfort w klatce piersiowej, gorączka, uczucie zimna, chorobowe samopoczucie | |
| Badania diagnostyczne | Zmniejszenie masy ciała | Zwiększenie masy ciała* | Obecność kryształków w moczu, nieprawidłowy test ułożenia stóp jedna za drugą (tandem), zmniejszona liczba białych krwinek, zwiększone stężenie enzymów wątrobowych | Obniżenie stężenia wodorowęglanów we krwi | |
| Uwarunkowania społeczne | Trudności w uczeniu się | ||||
| Wady wrodzone, choroby rodzinne i genetyczne | Wrodzone wady rozwojowe i zahamowanie wzrostu płodu* |
Działania niepożądane u dzieci i młodzieży
W populacji pediatrycznej obserwuje się odmienny profil działań niepożądanych w porównaniu z osobami dorosłymi. Działania niepożądane zgłaszane częściej (>2-krotnie) u dzieci niż u osób dorosłych podczas badań z podwójnie ślepą próbą i kontrolą placebo obejmują:2-krotnie) niż u osób dorosłych, podczas badań z podwójnie ślepą próbą i kontrolą placebo to:”>4
- Zaburzenia metaboliczne: zmniejszony apetyt, zwiększony apetyt, kwasica hiperchloremiczna, hipokaliemia5
- Zaburzenia psychiczne i neurologiczne: zaburzenia zachowania, napady agresji, apatia, trudności z zaśnięciem, myśli samobójcze, zaburzenia koncentracji, letarg, zaburzenia rytmu okołodobowego, sen niskiej jakości6
- Inne: nasilone łzawienie, bradykardia zatokowa, nieprawidłowe odczucia, zaburzenia chodu7
Ponadto, istnieją działania niepożądane, które odnotowano wyłącznie u dzieci podczas badań z podwójnie ślepą próbą i kontrolą placebo. Należą do nich:8
- Eozynofilia – zwiększenie liczby eozynofilów we krwi
- Nadaktywność psychoruchowa – znacznie podwyższona aktywność ruchowa i psychiczna
- Zawroty głowy – uczucie wirowania lub niestabilności
- Wymioty – nawracające epizody wymiotów
- Hipertermia – podwyższona temperatura ciała
- Gorączka – wysoka temperatura ciała z objawami ogólnymi
- Trudności w uczeniu się – problemy z przyswajaniem nowych informacji i umiejętności9
Specjalne ostrzeżenia bezpieczeństwa
Należy zwrócić szczególną uwagę na potencjalne ryzyko związane z wystąpieniem ciężkich działań niepożądanych, takich jak:
- Kwasica metaboliczna – topiramat może wywoływać kwasicę hiperchloremiczną (kwasicę bez luki anionowej) poprzez wpływ na anhydrazę węglanową w nerkach
- Encefalopatia związana z hiperamonemią – może występować izolowana hiperamonemia lub skojarzona z encefalopatią
- Nefrocalcynoza – odkładanie się złogów wapniowych w nerkach, co może prowadzić do kamicy nerkowej
- Ciężkie reakcje skórne – w tym zespół Stevensa-Johnsona i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka
- Zaburzenia widzenia – w tym jaskra wtórna z zamkniętym kątem przesączania i makulopatia
- Wpływ na płód – ryzyko wad wrodzonych i zahamowania wzrostu płodu10
Monitorowanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem:11
Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych
Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
tel.: + 48 22 49 21 301
faks: + 48 22 49 21 309
e-mail: https://smz.ezdrowie.gov.pl12
Działania niepożądane można również zgłaszać bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie produktu leczniczego na rynek.13
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania