Działania niepożądane
Doneprion 5 mg
Chlorowodorek donepezylu, stosowany w terapii, wiąże się z licznymi działaniami niepożądanymi, które wymagają uważnego monitorowania. Najczęściej obserwowane objawy to biegunka, nudności, wymioty (częstość ≥ 1/10), skurcze mięśni (≥ 1/100 do < 1/10), zmęczenie oraz bezsenność (≥ 1/1000 do < 1/100). Z punktu widzenia neurologicznego, lek może wywoływać objawy pozapiramidowe, omdlenia, napady drgawek oraz złośliwy zespół neuroleptyczny (ZZN), stanowiący zagrożenie życia. Występują także zaburzenia psychiatryczne, takie jak omamy, pobudzenie, agresja oraz nietypowe sny, które zwykle ustępują po redukcji dawki lub odstawieniu leku. Donepezil może powodować poważne powikłania kardiologiczne, w tym bradykardię, blok zatokowo-przedsionkowy i przedsionkowo-komorowy oraz polimorficzny częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes, związany z wydłużeniem odstępu QT w EKG, co wymaga ścisłej kontroli kardiologicznej, zwłaszcza przy wystąpieniu omdleń lub drgawek.
- Działania niepożądane leku Doneprion
- Zaburzenia układu nerwowego i zakłócenia funkcji poznawczych
- Zaburzenia układu sercowo-naczyniowego
- Zaburzenia przewodu pokarmowego
- Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
- Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe
- Inne działania niepożądane
- Działania niepożądane – zestawienie tabelaryczne
- Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Działania niepożądane leku Doneprion
W trakcie leczenia chlorowodorkiem donepezylu pacjenci mogą doświadczać szeregu działań niepożądanych, które należy monitorować ze względu na potencjalne zagrożenia dla zdrowia. Najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi są: biegunka, skurcze mięśni, zmęczenie, nudności, wymioty oraz bezsenność.1
Zaburzenia układu nerwowego i zakłócenia funkcji poznawczych
Doneprion może powodować różnorodne zaburzenia neurologiczne, począwszy od łagodnych objawów takich jak bezsenność i zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego, aż po poważniejsze manifestacje, jak omdlenie czy napady drgawek. W kontekście klinicznym szczególną uwagę należy zwrócić na objawy pozapiramidowe, które mogą manifestować się zaburzeniami ruchowymi. Najpoważniejszym powikłaniem jest złośliwy zespół neuroleptyczny (ZZN), który stanowi stan zagrożenia życia.2
Pacjenci mogą również doświadczać objawów psychiatrycznych, takich jak omamy, pobudzenie, zachowanie agresywne oraz nietypowe sny i koszmary senne. Warto odnotować, że według doniesień klinicznych, objawy te często ustępują po zmniejszeniu dawki lub odstawieniu leku.3
Zaburzenia układu sercowo-naczyniowego
Chlorowodorek donepezylu może wywierać istotny wpływ na układ sercowo-naczyniowy. Odnotowano przypadki bradykardii oraz zaburzeń przewodzenia, w tym bloku zatokowo-przedsionkowego i bloku przedsionkowo-komorowego. Szczególnie niebezpieczne są arytmie takie jak polimorficzny częstokurcz komorowy, w tym częstokurcz typu torsade de pointes, związane z wydłużeniem odstępu QT w zapisie EKG.4 W przypadku wystąpienia omdlenia lub napadu drgawek, należy wziąć pod uwagę możliwość wystąpienia bloku sercowego lub długich zahamowań zatokowych.5
Zaburzenia przewodu pokarmowego
Doneprion może wywoływać liczne dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego. Poza wymienionymi wcześniej często występującymi objawami – biegunką, nudnościami i wymiotami – pacjenci mogą doświadczać zaburzeń gastrycznych, nadmiernego wydzielania śliny oraz poważniejszych powikłań, jak krwawienie z przewodu pokarmowego czy wrzody żołądka i dwunastnicy.6
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
Stosowanie Doneprion może prowadzić do zaburzeń czynności wątroby, włącznie z zapaleniem wątroby. W przypadku niewyjaśnionych zaburzeń czynności wątroby należy rozważyć odstawienie leku.7
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe
Doneprion może wywoływać skurcze mięśni, ale także poważne powikłanie w postaci rabdomiolizy. Co istotne, rabdomiolizę notowano niezależnie od złośliwego zespołu neuroleptycznego i w ścisłym związku czasowym z rozpoczęciem leczenia donepezylem lub zwiększeniem jego dawki.8 W badaniach diagnostycznych może pojawić się nieznaczny wzrost stężenia mięśniowej kinazy kreatynowej w surowicy.9
Inne działania niepożądane
Wśród innych zgłaszanych działań niepożądanych wymienia się:
- Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej: wysypka, świąd10
- Zaburzenia nerek i dróg moczowych: nietrzymanie moczu11
- Zaburzenia ogólne: ból głowy, zmęczenie, ból12
- Urazy i powikłania po zabiegach: wypadki, w tym przewracanie się13
- Inne: przeziębienie, jadłowstręt14
Działania niepożądane – zestawienie tabelaryczne
Poniższa tabela przedstawia szczegółowe zestawienie działań niepożądanych zgłaszanych podczas stosowania chlorowodorku donepezylu, sklasyfikowane według układów i narządów oraz częstości występowania.<sup data-drug="Doneprion" data-section="Działania niepożądane" title="Działania niepożądane zgłaszane częściej niż w pojedynczych przypadkach wymieniono w poniższej tabeli i uszeregowano wg klasyfikacji układów i narządów oraz wg częstości występowania. Częstości określono jako: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 do < 1/10), niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100), rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1000), bardzo rzadko (15
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis i znaczenie kliniczne |
|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Przeziębienie | Bardzo często (≥ 1/10) | Objawy infekcji górnych dróg oddechowych |
| Jadłowstręt | Często (≥ 1/100 do < 1/10) | Utrata apetytu, może prowadzić do utraty masy ciała | |
| Zaburzenia psychiczne | Omamy | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | Objawy ustępują zwykle po zmniejszeniu dawki lub odstawieniu leku |
| Pobudzenie | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | ||
| Zachowanie agresywne | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | ||
| Nietypowe sny i koszmary senne | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | ||
| Zaburzenia układu nerwowego | Omdlenie | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | Wymaga oceny kardiologicznej pod kątem możliwości zaburzeń przewodzenia |
| Zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | Mogą zwiększać ryzyko upadków | |
| Bezsenność | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | Może wymagać dostosowania pory podawania leku | |
| Napady drgawek | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | Wymaga oceny neurologicznej | |
| Objawy pozapiramidowe, Złośliwy zespół neuroleptyczny (ZZN) | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | ZZN stanowi stan zagrożenia życia, wymaga natychmiastowej interwencji | |
| Zaburzenia serca | Bradykardia | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | Może prowadzić do omdleń i upadków |
| Blok zatokowo-przedsionkowy | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | Wymaga monitorowania EKG | |
| Blok przedsionkowo-komorowy | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | Wymaga monitorowania EKG | |
| Polimorficzny częstokurcz komorowy, w tym torsade de pointes; wydłużenie odstępu QT w EKG | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | Stanowi poważne zagrożenie dla życia | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Biegunka | Bardzo często (≥ 1/10) | Może prowadzić do odwodnienia |
| Nudności | Bardzo często (≥ 1/10) | Mogą prowadzić do zaburzeń elektrolitowych i odwodnienia | |
| Wymioty | Bardzo często (≥ 1/10) | ||
| Zaburzenia gastryczne | Często (≥ 1/100 do < 1/10) | Ogólne dolegliwości żołądkowe | |
| Krwawienie z przewodu pokarmowego, Wrzody żołądka i dwunastnicy | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | Stanowią poważne powikłania, mogą zagrażać życiu | |
| Nadmierne wydzielanie śliny | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | Może być uciążliwe dla pacjenta | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zaburzenia czynności wątroby, w tym zapalenie wątroby | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | Wymaga monitorowania enzymów wątrobowych, w przypadku nieprawidłowości należy rozważyć odstawienie leku |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Wysypka | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | Mogą wskazywać na reakcję alergiczną |
| Świąd | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | ||
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Skurcze mięśni | Często (≥ 1/100 do < 1/10) | Mogą być uciążliwe dla pacjenta |
| Rabdomioliza | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | Stanowi poważne powikłanie, może być związana z rozpoczęciem leczenia lub zwiększeniem dawki | |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Nietrzymanie moczu | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | Wpływa na jakość życia pacjenta |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Ból głowy | Często (≥ 1/100 do < 1/10) | Typowy objaw, często ustępujący w trakcie leczenia |
| Zmęczenie | Często (≥ 1/100 do < 1/10) | Może ograniczać codzienne funkcjonowanie | |
| Ból | Często (≥ 1/100 do < 1/10) | Wymaga oceny pod kątem lokalizacji i nasilenia | |
| Badania diagnostyczne | Nieznaczny wzrost stężenia mięśniowej kinazy kreatynowej w surowicy | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | Może wskazywać na uszkodzenie mięśni |
| Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach | Wypadki, w tym przewracanie się | Niezbyt często (≥ 1/1000 do < 1/100) | Związane z zawrotami głowy i zaburzeniami równowagi |
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Należy pamiętać o zgłaszaniu wszelkich podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Zgłoszeń mogą dokonywać osoby należące do fachowego personelu medycznego do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych lub bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego.16
Dane kontaktowe do zgłaszania działań niepożądanych:
- Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych
- Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
- Tel.: + 48 22 49 21 301
- Faks: + 48 22 49 21 309
- Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego.17
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania