Działania niepożądane leku Dexmedetomidine EVER Pharma

Dexmedetomidine EVER Pharma (chlorowodorek deksmedetomidyny) jest lekiem dostępnym w postaci koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji o stężeniu 100 mikrogramów/ml. Profil działań niepożądanych tego produktu leczniczego wymaga szczególnej uwagi klinicznej ze względu na istotny wpływ na układy sercowo-naczyniowy i oddechowy. Niniejsze opracowanie przedstawia szczegółową charakterystykę działań niepożądanych obserwowanych podczas stosowania deksmedetomidyny.¹

Ogólny profil bezpieczeństwa

Profil bezpieczeństwa deksmedetomidyny różni się w zależności od wskazania klinicznego. Przy ocenie działań niepożądanych należy uwzględnić dwa główne wskazania terapeutyczne:²

Sedacja pacjentów w OIOM: W tej grupie do najczęściej zgłaszanych działań niepożądanych należą niedociśnienie (25%), nadciśnienie (15%) oraz bradykardia (13%). Niedociśnienie i bradykardia stanowią jednocześnie najczęstsze ciężkie działania niepożądane związane z deksmedetomidyną, występujące odpowiednio u 1,7% i 0,9% pacjentów na oddziałach intensywnej opieki medycznej.³

Sedacja proceduralna/z zachowaniem świadomości: W badaniach klinicznych fazy III najczęściej raportowano niedociśnienie tętnicze (55% vs 30% w grupie placebo), depresję oddechową (38% vs 35% w grupie placebo) oraz bradykardię (14% vs 4% w grupie placebo). Warto zaznaczyć, że w protokołach badań ustalono wstępne progi dla zgłaszania zmian parametrów życiowych jako działań niepożądanych.⁴

Szczegółowe informacje o wybranych działaniach niepożądanych

Zaburzenia sercowo-naczyniowe: Bradykardia (bardzo często) może w rzadkich przypadkach prowadzić do zahamowania zatokowego lub pauzy, zwłaszcza u osób z istniejącą wcześniej bradykardią. Obserwowano również progresję bradykardii do okresów asystolii. Zgłaszano przypadki zatrzymania akcji serca, często poprzedzone bradykardią lub blokiem przedsionkowo-komorowym. Objawy bradykardii zwykle ustępują po podniesieniu kończyn dolnych lub podaniu leków przeciwcholinergicznych (atropina, glikopirolan).⁵

Nadciśnienie jest związane przede wszystkim ze stosowaniem dawki wysycającej. Można zminimalizować to działanie niepożądane poprzez unikanie stosowania dawki wysycającej, zmniejszenie szybkości infuzji lub redukcję wielkości dawki wysycającej.⁶

Populacja pediatryczna

U dzieci powyżej 1 miesiąca życia obserwowanych na OIOM przez okres do 24 godzin (głównie w okresie pooperacyjnym) profil bezpieczeństwa jest podobny do profilu u dorosłych. Dane dotyczące noworodków (28-44 tydzień ciąży) są bardzo ograniczone i dotyczą głównie dawki podtrzymującej ≤0,2 mcg/kg m.c./h. W literaturze opisano pojedynczy przypadek bradykardii hipotermicznej u noworodka.^{1 miesiąca życia, głównie w okresie pooperacyjnym, obserwowanych w okresie do 24 godzin na OIOM wykazano podobny profil bezpieczeństwa, jak u dorosłych. Dane dotyczące noworodków (28-44 tydzień ciąży) są bardzo nieliczne i ograniczone do dawki podtrzymującej ≤0,2 mcg/kg m.c./h. W piśmiennictwie omówiono pojedynczy przypadek bradykardii hipotermicznej u noworodka.”>7}

Tabela działań niepożądanych

Poniższa tabela przedstawia działania niepożądane deksmedetomidyny na podstawie danych zgromadzonych w badaniach klinicznych. Działania sklasyfikowano według częstości występowania oraz układów i narządów.<sup data-drug="Dexmedetomidine EVER Pharma" data-section="Działania niepożądane" title="Działania niepożądane wymienione w Tabeli 1 pochodzą z zebranych danych z badań klinicznych, przeprowadzonych w oddziałach intensywnej opieki medycznej. […] Działania niepożądane podano zgodnie z częstością występowania, od najczęstszych, zgodnie z następującą klasyfikacją: bardzo często (≥1/10); często (≥1/100 do <1/10); niezbyt często (≥1/1000 do 8

Niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi

Szczególną uwagę kliniczną należy zwrócić na działania niepożądane związane z układem sercowo-naczyniowym oraz oddechowym, gdyż mogą one stanowić istotne zagrożenie dla życia pacjenta:⁹

• Bradykardia i niedociśnienie o znaczeniu klinicznym wymagają natychmiastowego leczenia. Progresja bradykardii może prowadzić do asystolii, szczególnie u pacjentów z wcześniej istniejącymi zaburzeniami rytmu serca.
• Zatrzymanie akcji serca stanowi bezpośrednie zagrożenie życia i wymaga natychmiastowych działań resuscytacyjnych.
• Depresja oddechowa może prowadzić do hipoksji i w konsekwencji do uszkodzenia narządów z powodu niedotlenienia.
• Blok przedsionkowo-komorowy może prowadzić do poważnych zaburzeń rytmu serca i wymagać pilnej interwencji kardiologicznej.

Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu jest istotnym elementem monitorowania stosunku korzyści do ryzyka. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (Al. Jerozolimskie 181 C, 02-222 Warszawa; Tel.: +48 22 49 21 301, Faks: + 48 22 49 21 309; strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl). Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.¹⁰