Właściwości farmakokinetyczne symwastatyny

Symwastatyna, dostępna w postaci tabletek powlekanych o mocy 20 mg lub 40 mg, występuje jako nieaktywny lakton, który in vivo ulega hydrolizie do odpowiedniego beta-hydroksykwasu, będącego silnym inhibitorem reduktazy HMG-CoA. Proces hydrolizy zachodzi głównie w wątrobie, podczas gdy w osoczu ludzkim przebiega bardzo wolno.¹

Należy zaznaczyć, że właściwości farmakokinetyczne oceniano wyłącznie u dorosłych pacjentów, a dane dotyczące dzieci i młodzieży nie są dostępne.²

Wchłanianie

Symwastatyna po podaniu doustnym dobrze wchłania się z przewodu pokarmowego. Lek podlega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia przez wątrobę, która stanowi główne miejsce działania jego aktywnej formy. Wychwyt wątrobowy jest zależny od przepływu krwi przez ten narząd. Po doustnym podaniu mniej niż 5% dawki dociera do krążenia ogólnego w postaci beta-hydroksykwasu.³

Aktywne inhibitory osiągają maksymalne stężenie w osoczu po około 1-2 godzinach od momentu podania symwastatyny. Istotnym aspektem jest fakt, że jednoczesne spożycie pokarmu nie wpływa na wchłanianie leku. Farmakokinetyka symwastatyny po jednorazowym i wielokrotnym podaniu nie wykazała zjawiska kumulacji leku w organizmie.⁴

Dystrybucja

Zarówno symwastatyna, jak i jej aktywne metabolity charakteryzują się wysokim stopniem wiązania z białkami osocza, przekraczającym 95%.⁵

Metabolizm

Symwastatyna jest substratem dla enzymu CYP3A4 z układu cytochromu P450. Głównymi metabolitami obecnymi w ludzkim osoczu są beta-hydroksykwas oraz cztery dodatkowe aktywne związki.⁶

Warto podkreślić, że kwas symwastatyny jest aktywnie wychwytywany do hepatocytów przez białko transportujące OATP1B1. Dodatkowo symwastatyna jest substratem transportującego białka BCRP.⁷

Eliminacja

Po doustnym podaniu znakowanej symwastatyny, w ciągu 96 godzin 13% radioizotopu jest wydalane z moczem, natomiast 60% z kałem. Radioizotop wykrywany w kale odpowiada ilości wchłoniętych metabolitów wydalanych z żółcią oraz leku w postaci niezmienionej.⁸

Okres półtrwania beta-hydroksykwasu po podaniu dożylnym wynosi średnio 1,9 godziny. Średnio jedynie 0,3% dawki dożylnej jest wydalane z moczem w postaci inhibitorów reduktazy HMG-CoA.⁹

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Polimorfizm genetyczny

U pacjentów z polimorfizmem genu SLCO1B1 (c.521T>C) obserwuje się zmniejszoną aktywność białka OATP1B1, co prowadzi do zwiększonej ekspozycji na kwas symwastatyny. Średnia ekspozycja (AUC) na główny aktywny metabolit wynosi:¹⁰

Częstość występowania allelu C w populacji europejskiej wynosi 18%. U pacjentów z tym polimorfizmem istnieje ryzyko zwiększonej ekspozycji na kwas symwastatyny, co może prowadzić do podwyższonego ryzyka wystąpienia rabdomiolizy.¹¹