Właściwości farmakodynamiczne
Canesten Control 10 mg/g

Właściwości farmakodynamiczne klotrymazolu

Klotrymazol, substancja czynna zawarta w produkcie Canesten Control (10 mg/g, krem), należy do grupy farmakoterapeutycznej leków przeciwgrzybiczych do stosowania miejscowego, będących pochodnymi imidazolu i triazolu (kod ATC: D01AC01). ¹

Mechanizm działania

Mechanizm działania klotrymazolu polega na hamowaniu syntezy ergosterolu, kluczowego składnika błony komórkowej grzybów. Proces ten prowadzi do strukturalnego i funkcjonalnego osłabienia błony cytoplazmatycznej patogenów grzybiczych, co skutkuje zahamowaniem ich wzrostu lub śmiercią komórek. ²

Spektrum działania przeciwgrzybiczego

Klotrymazol charakteryzuje się szerokim spektrum działania przeciwgrzybiczego, co zostało potwierdzone zarówno w badaniach in vitro, jak i in vivo. Jego aktywność przeciwgrzybicza obejmuje:

• Dermatofity – grzyby powodujące zakażenia skóry, włosów i paznokci
• Drożdżaki – w tym z rodzaju Candida
• Pleśnie – różne gatunki grzybów strzępkowych

Skuteczność terapeutyczna substancji potwierdzają wyniki badań laboratoryjnych, gdzie minimalne stężenia hamujące (MIC) dla wrażliwych patogenów grzybiczych mieszczą się w zakresie 0,062–8,0 µg/ml podłoża. ³

Efekt grzybostatyczny i grzybobójczy

Działanie klotrymazolu ma charakter głównie grzybostatyczny (hamujący wzrost grzybów) lub grzybobójczy (powodujący śmierć komórek grzybów), w zależności od stężenia substancji w miejscu zakażenia. W warunkach laboratoryjnych (in vitro) aktywność przeciwgrzybicza klotrymazolu ogranicza się do form proliferujących grzybów, podczas gdy zarodniki wykazują jedynie nieznaczną wrażliwość na działanie substancji. ⁴

Aktywność przeciwbakteryjna

Oprócz podstawowego działania przeciwgrzybiczego, klotrymazol wykazuje również aktywność przeciwbakteryjną wobec:

• Bakterii Gram-dodatnich:
  • Paciorkowce (Streptococcus spp.)
  • Gronkowce (Staphylococcus spp.)
  • Bakterie Gardnerella vaginalis
• Bakterii Gram-ujemnych:
  • Pałeczki Bacteroides

W badaniach laboratoryjnych wykazano, że klotrymazol hamuje namnażanie bakterii z rodzaju Corynebacteria oraz Gram-dodatnich ziarenkowców (z wyjątkiem enterokoków) przy stężeniach w zakresie 0,5–10 μg/ml podłoża. ⁵

Oporność drobnoustrojów

Zjawisko oporności na klotrymazol wśród wrażliwych patogenów grzybiczych jest bardzo rzadkie. Oporność pierwotna (naturalna) występuje sporadycznie wśród gatunków grzybów, które teoretycznie powinny być podatne na działanie substancji. Oporność wtórna (nabyta), rozwijająca się podczas stosowania terapeutycznego klotrymazolu, była dotychczas obserwowana jedynie w pojedynczych przypadkach klinicznych. ⁶